Nafaka nedir? Nafaka, sözlükte hukuksal terim olarak “Birinin geçindirmekle yükümlü bulunduğu kimselere, mahkeme kararıyla bağlanan aylık” anlamına gelmektedir. Nafaka nedir? Anlamından da anlaşılacağı üzere önemli ve hassas bir konudur.
Nafaka nasıl hesaplanır sorusu boşanma sürecinin en çok merak edilen başlığıdır. Nafaka, bir kimsenin geçindirmekle yükümlü olduğu kişilere mahkeme kararıyla bağlanan aylıktır. Sözlükteki karşılık da bu yöndedir. Bu yazıda nafaka türlerini, şartlarını ve sürelerini bulacaksınız. Nafaka nasıl hesaplanır sorusuna ayrı bir bölümde cevap veriyoruz. Boşanma davası sürecinde nafaka talebini erken kurmak sonucu doğrudan etkiler.
Nafaka Nedir
Nafaka, boşanma ya da ayrılık hâlinde ödenen düzenli maddi destektir. Türk Medeni Kanunu bu desteği ayrıntılı düzenler. Ödemeyi yükümlü eş, alacaklı eşe ya da çocuğa yapar. Miktarı hâkim belirler. Nafaka nasıl hesaplanır sorusunun cevabı da bu belirleme ölçütlerinde saklıdır.
Türk hukukunda nafakanın üç ana türü vardır. Birincisi tedbir nafakasıdır. İkincisi yoksulluk nafakasıdır. Üçüncüsü iştirak nafakasıdır. Dördüncü tür yardım nafakasıdır. Her tür için şartlar ve süre farklıdır.
Tedbir nafakası dava süresince ödenen geçici destektir. Hâkim bunu davanın hemen başında karara bağlar. Amaç, tarafların yargılama boyunca ekonomik sıkıntıya düşmesini önlemektir. Dava bitince tedbir nafakası ya yoksulluk nafakasına ya da iştirak nafakasına dönüşür.
Yoksulluk nafakasını yükümlü eş boşanmadan sonra öder. Bu nafakanın amacı, boşanmayla yoksulluğa düşecek eşi korumaktır. Hâkim eşlerin gelirini ve yaşam düzeyini karşılaştırır. Bu koruma çoğunlukla çalışmayan ya da düşük gelirli eşe gider.
İştirak nafakasını velayeti almayan ebeveyn çocuk için öder. Velayeti almayan ebeveyn bu ödemeyi yapar. Çocuğun eğitim, sağlık ve barınma ihtiyacı burada ölçüt olur. Hâkim çocuğun üstün yararını gözetir. Nafaka nasıl hesaplanır sorusu çocuk yönünden bu ihtiyaçlara göre cevap bulur.
Nafaka sabit bir tutar sayılmaz. Ekonomik koşullar değişince artırım davası açabilirsiniz. Şartlar değişince mahkeme nafakayı kaldırır. Alacaklının yeni evliliği kaldırma sebeplerinden biridir. Nafaka artırım davası yazımız bu süreci ayrıntılı anlatır.
Kısacası nafaka, boşanma sonrasında zor duruma düşen tarafı koruyan bir mekanizmadır. Koruma hem eşleri hem çocukları kapsar. Aşağıda türleri, şartları ve hesaplama ölçütlerini tek tek ele alıyoruz.
İlgili hesaplama aracımız da işinizi kolaylaştırır. Nafaka hesaplama aracı yükümlünün net gelirine ve çocuk sayısına göre tahmini bir aralık verir. Sonuç bilgilendirme amaçlıdır ve mahkemeyi bağlamaz. Araç, tedbir ve iştirak nafakası için ayrı ayrı sonuç verir. Nafaka nasıl hesaplanır sorusuna hızlı bir ön fikir edinmek için kullanın.
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesinden 2015 yılında mezunu olmuştur. Türk ve Alman vatandaşıdır. Cumhuriyet Üniversitesi Yüksek Lisans eğitimi almıştır. Ayrıca Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesinde Marka-Patent-Fikri Sınai Haklar eğitimi sertifikasına sahiptir. 2016 yılından itibaren Ankara Barosu mensubu olup 2022…
Google aramalarında ve yapay zeka özetlerinde yazılarımızı öncelikli görmek için sitemizi tercih ettiğiniz kaynaklara ekleyebilirsiniz.
Türk hukukunda nafakanın iki ana grubu vardır. Birinci grup bakım nafakasıdır. İkinci grup yardım nafakasıdır. Aşağıda her ikisini de açıklıyoruz.
Bakım Nafakası
Bakım nafakasının üç alt türü vardır. Bunlar iştirak, yoksulluk ve tedbir nafakasıdır. Boşanma ve ayrılık hâlinde bu türler gündeme gelir. Ödemeyi yükümlü taraf, desteğe muhtaç eşe ya da çocuğa yapar.
Tedbir Nafakası
Dava açıldığı andan itibaren hükmedilen aylığa tedbir nafakası denir. Hâkim bu nafakayı talep olmasa bile resen değerlendirir. Amaç dava süresince mağduriyeti önlemektir. Koruma eşi ve çocuğu birlikte kapsar. Dava sonunda kesin bir ödeme belirlenirse tedbir nafakası sona erer. Hâkim ödenmiş tutarı çoğu kez sonraki nafakadan düşer. Tedbir nafakasında nafaka nasıl hesaplanır sorusu tarafların güncel gelirine göre cevaplanır.
Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 01.11.2018 Tarihli 2018/5332 E., 2018/12288 K. “Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı kadın tarafından, tedbir nafakası davası yönünden temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:
Davacı kadın, asıl davada boşanma talebinde bulunmuş, birleşen tedbir nafakası davasında ayrı yaşamakta haklı olduğunu ileri sürerek Türk Medeni Kanunu’nun 197. maddesi uyarınca tedbir nafakası talebinde bulunmuş, mahkemece boşanma davasının takip edilmediğinden açılmamış sayılmasına, tedbir nafakasına yönelik birleşen dosya yönünden ise sübut bulmadığından bahisle reddine karar verilmiştir.
Yapılan yargılama ve toplanan delillerden, davacı kadının birleşen tedbir nafakası davasında delil olarak dayandığı … 9. Aile Mahkemesinin 2013/1660 esas sayılı dosyasında; erkek tarafından boşanma davası açıldığı ve erkeğin kusurlu olduğundan bahisle reddine karar verilmiş olduğu ve temyiz edilmeyerek 24.06.2015 tarihinde kesinleştiği görülmüştür. O halde, davacı kadının ayrı yaşamakta haklı olduğu ispatlanmış olup; tedbir nafakası davasının kabulü ile uygun miktarda tedbir nafakasına hükmedilmesi gerekirken, ret kararı verilmesi doğru olmayıp, bozmayı gerektirmiştir.” kararında da bu durum belirtilmiştir.
İştirak Nafakası
İştirak nafakası, velayeti almayan eşin çocuğa yaptığı ödemedir. Beslenme, eğitim, sağlık ve barınma giderleri bu kapsamdadır. Hâkim çocuğun yaşını ve eğitim durumunu dikkate alır. Sağlık koşulları ve aile geliri de ölçütler arasındadır. Ödeme düzenini ve tutarı mahkeme kararı belirler.
Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 19.04.2017 Tarihli 2016/16717 E., 2017/5748 K. “Somut uyuşmazlıkta; boşanma sonucunda ortak çocuğun velayetinin davacı anneye verildiği ve halen velayetin davacı annede bulunduğu müşterek çocuğun dava tarihi olan 05.01.2015 tarihi itibari ile davacı annenin yanında bulunduğu, Ekim 2015 de davalı babanın yanına geçtiği ve babayla kalmaya başladığı dosya içeriğiyle sabittir.
İştirak nafakası velayetin fiilen (eylemli olarak) kullanılmasına bağlı bir haktır. Velayetin kendisine bırakıldığı eş çocuğa bakmayıp karşı taraf çocuğa bakıyorsa çocuğa bakan, velayetin değiştirilmesi davası açmak zorunda olmadan doğrudan iştirak nafakası talebinde bulunabilir. Velayet değiştirilmeden çocuğa bakan iştirak nafakası davası açıp iştirak nafakasına hükmolunduktan sonra çocuk velayetinde bulunduğu tarafın yanına giderse bu taraf nafakanın kaldırılmasını her zaman isteyebilir ve nafaka kaldırılır.
Açıklanan nedenlerle dava tarihi olan 05.01.2015 tarihinden -Ekim 2015 tarihine kadar velayeti davacı annede olup, davacı anne yanında kalan ve anne tarafından bakılan ortak çocuk için hakkaniyete uygun (T M K 4. maddesi) bir miktarda iştirak nafakasına hükmolunmasına karar verilmesi gerekirken; “Müşterek çocuk 13/05/2003 doğumlu Nisa Doğa Tosunoğlu’nun baba yanında kaldığı sabit olduğundan bu yönüyle iştirak nafakası konusuz kaldığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,” şeklinde hüküm tesisi doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.” kararında da bu durum belirtilmiştir.
Yoksulluk Nafakası
Yoksulluk nafakasını, evlilikte daha az kusurlu olan eş alır. Şart, boşanmayla birlikte yoksulluğa düşmektir. Amaç, eşin ekonomik durumunu bir ölçüde korumaktır. Hâkim tutarı belirlerken her iki tarafın gelirini karşılaştırır.
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi 12.11.2019 Tarihli 2019/7159 E., 2019/11244 K. “1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre, davacı kadının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yersizdir.
2-Boşanan eş yararına yoksulluk nafakasına hükmedebilmek için, nafaka talep eden eşin boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek olması gerekir (TMK m. 175). Davacı kadın dava dilekçesinde boşanmakla yoksulluğa düşeceğini belirterek nafaka talebinde bulunmuştur. Mahkemece “dava dilekçesinde talep edilmediği” gerekçesiyle hükmün kesinleşmesinin ardından yoksulluk nafakası hükmedilmesine yer olmadığına” karar verilmiş ise de; davacının dava dilekçesinde boşanmakla yoksulluğa düşeceğini belirttiğinden, yoksulluk nafakası talebinde bulunduğu kabul edilmelidir.
Davacı kadın hakkında yapılan ekonomik sosyal durum araştırmasında çalışmadığı belirlenmiştir. Tarafların sosyal ve ekonomik durumlarına göre, davacı kadının boşanma yüzünden yoksulluğa düşeceği açıktır. O halde, davacı kadın yararına geçimi için uygun miktarda yoksulluk nafakası takdiri gerekirken, yazılı şekilde yoksulluk nafakası talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.” kararında da bu durum belirtilmiştir.
Yardım Nafakası
Yardım nafakasını muhtaç kişi aile içindeki yakınlarından ister. Muhtaç durumdaki kişi altsoyuna, üstsoyuna ya da kardeşine başvurur. Karşı tarafın refah içinde yaşaması şarttır. Yardım nafakası nedir yazımız şartları ayrıntılı anlatır.
Her iki grubun dayanağı da Türk Medeni Kanunudur. Türlerin hukuki sebepleri birbirinden farklıdır. Tutarı ve süreyi her hâlde mahkeme kararı belirler. Talepleri aile hukuku davaları içinde ileri sürebilirsiniz.
Nafakanın Şartları Nelerdir
Türk Medeni Kanununa göre aranan genel şartlar şunlardır.
Birinci şart yoksulluğa düşmedir. Nafaka isteyen kişi, boşanma kararının kesinleştiği tarihte yoksulluğa düşmüş olmalıdır. Kendi geliri ihtiyacını karşılamaya yetmemelidir. Hâkim bu noktayı sosyal ve ekonomik durum raporuyla araştırır.
İkinci şart yükümlülüktür. Ödemekle yükümlü bir kişi bulunmalıdır. Taraflar arasında aile ilişkisi bulunmalıdır. Ayrılan eşler bu ilişkinin tipik örneğidir.
Üçüncü şart ispattır. Talep sahibi ihtiyacını kanıtlamalıdır. Karşı tarafın yükümlülüğünü yerine getirmediğini de göstermelidir. Belgeleri dilekçenizle birlikte mahkemeye sunun.
Dördüncü şart nedensellik bağıdır. Boşanma ile yoksulluğa düşme arasında bağ bulunmalıdır. Bağ kurulmazsa hâkim talebi reddeder.
Beşinci şart talebin adil ve makul olmasıdır. Tutar ve süre ölçülü olmalıdır. Mahkeme talep sahibinin ihtiyacını değerlendirir. Yükümlünün mali gücünü de ayrıca inceler. Nafaka nasıl hesaplanır sorusu tam bu dengede cevaplanır.
Altıncı şart hukuki işlemdir. Nafakayı kural olarak mahkeme kararı belirler. Anlaşmalı boşanma davalarında taraflar protokolde anlaşma yapar. Mahkeme protokolü onaylarsa düzenleme geçerli hâle gelir. Karar, bu düzenlemenin icrasını da mümkün kılar.
Kimler Nafaka Alabilir
Türk Medeni Kanununa göre nafaka hakkı şu kişilere aittir.
Eşler ilk sırada gelir. Boşanma veya ayrılık sonrasında desteğe muhtaç eş yoksulluk nafakası ister.
Çocuklar ikinci sırada gelir. Ayrı yaşayan ebeveynlerin çocukları için iştirak nafakası talebi doğar. Ödeme çocuğun bakım ve eğitim masrafını karşılar.
Diğer aile üyelerinin de talep hakkı vardır. Yaşlı anne baba bu gruba girer. Engelli aile üyeleri de yardım nafakası ister.
Kimler Nafaka Alamaz
Nafaka alamayacak kişiler ve durumlar sınırlıdır. Aşağıda başlıca hâlleri sıralıyoruz.
Ağır kusurlu eş yoksulluk nafakası alamaz. Boşanmaya yol açan davranış burada belirleyicidir. Kusuru daha hafif olan eşin talep hakkı sürer.
Yeniden evlenen kişi de nafakasını yitirir. Yeni evlilik yoksulluk nafakasını kendiliğinden sona erdirir. Ödeme sürüyorsa borçlu kaldırma davası açar.
Evli gibi yaşayan kişi de nafaka alamaz. Boşandıktan sonra resmî nikâh olmadan birlikte yaşama bu sonucu doğurur.
Yeterli maddi kaynağı olan kişi de nafaka alamaz. Kendi geliriyle ihtiyacını karşılayan eş için koruma gerekmez. Nafaka nasıl hesaplanır sorusunda bu ölçüt sonucu doğrudan etkiler.
Çalışma imkânı olduğu hâlde çalışmayan kişi de nafaka alamaz. Kumar bağımlılığı gibi hâller de talebi zayıflatır. Hâkim bu davranışları yoksulluğun kişisel tercihi saymaktadır.
Protokolde nafaka istemediğini yazan eş de sonradan talepte bulunamaz. Mahkeme protokolü onaylamışsa bu anlaşma bağlayıcı olur.
Yasa koyucu ayrıca özel sınırlamalar getirir. Bu sınırlamalar dava sırasında ve mahkeme kararına göre değişir.
Nafaka Kaç Yıl Ödenir
Süreyi kural olarak mahkeme kararı belirler. Boşanma davasının sonucu bu süreyi etkiler. Tarafların ekonomik durumu da ölçüt olur. Hâkim evliliğin süresini ve çocukların varlığını ayrıca tartar.
Yoksulluk nafakası uygulamada süresiz olarak bilinir. Bunun sebebi bitiş tarihinin baştan belli olmamasıdır. Alacaklının yeni evliliği bu nafakayı sona erdirir. İşe girmesi ve evli gibi yaşaması da aynı sonucu doğurur. Süresiz nafaka ve kaldırma davası yazımız konuyu ele alır.
İştirak nafakası ise sürelidir. Çocuk ergin olunca ödeme kendiliğinden sona erer. Tedbir nafakasını yükümlü taraf yargılama süresince öder.
Yargıya başvurmadan kesin bir süre söylemek zordur. Her dosyanın kendi koşulları vardır. Yine de uygulamadaki takdir oranları size bir yön gösterir. Mahkeme çoğu dosyada yükümlünün net gelirini esas alır. Çocuk sayısı ve eşin geliri bu oranı değiştirir.
Nafaka Davası Hangi Mahkemede Açılır
Nafaka davalarında görevli mahkeme aile mahkemesidir. Aile mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi bu sıfatla bakar. Yetki kuralı talebin zamanına göre değişir. Boşanma davasıyla birlikte istenen nafakayı boşanma davasına bakan mahkeme karara bağlar. Boşanmadan sonra açılan nafaka davasında ise kural farklıdır. Türk Medeni Kanununun 177. maddesine göre yetkili mahkeme nafaka alacaklısının yerleşim yeri mahkemesidir. Bu kural alacaklıya kolaylık sağlar. Dava dilekçenizde talebinizi tür olarak açıkça belirtin. Tedbir, yoksulluk ve iştirak nafakasını ayrı ayrı yazın. Aksi hâlde hâkim talebinizi eksik değerlendirir.
Tedbir, Yoksulluk ve İştirak Nafakası Arasındaki Fark
Üç tür arasındaki farkı iki ölçüt belirler. Birincisi ödemenin zamanıdır. Tedbir nafakası dava sürerken işler. Yoksulluk ve iştirak nafakası ise karardan sonra işler. İkinci ölçüt alacaklıdır. Yoksulluk nafakasının alacaklısı eştir. İştirak nafakasının alacaklısı ise çocuktur. Bu ayrım usul bakımından da sonuç doğurur. Çocuğun hakkı anne babanın anlaşmasıyla ortadan kalkmaz. Eşin hakkı ise protokolle sona erer. Nafaka nasıl hesaplanır sorusu da her tür için ayrı ayrı cevap ister.
Nafaka Nasıl Hesaplanır
Nafaka nasıl hesaplanır sorusunun tek bir formülü yoktur. Hâkim takdir yetkisini dosyadaki verilere göre kullanmaktadır. Tarafların gelir ve gider tabloları ilk sırada gelir. Çocukların ihtiyacı ikinci ölçüttür. Evlilik içindeki yaşam standardı üçüncü ölçüttür. Kusur durumu dördüncü ölçüttür. Nafaka nasıl hesaplanır sorusunun cevabı her nafaka türünde ayrı ayrı belirir.
Tedbir nafakasında ölçüt tarafların güncel gelir durumudur. Hâkim dava süresince kimin desteğe ihtiyacı olduğunu belirler. Hâkim bu aşamada sosyal ve ekonomik durum raporunu esas alır. Tutar, yargılama boyunca ihtiyacı karşılayacak düzeyde olmalıdır.
Yoksulluk nafakasında ölçüt boşanma sonrası ihtiyaçtır. Hâkim eşlerin gelirini ve yaşam standardını inceler. Amaç, yoksulluğa düşen eşe adil bir tutar belirlemektir. Yoksulluk nafakasında nafaka nasıl hesaplanır sorusu bu dengeye göre cevaplanır.
İştirak nafakasında ölçüt çocuğun ihtiyacıdır. Çocuğun yaşı, eğitim durumu ve sağlık gideri hesaba girer. Genel yaşam masrafları da hesaba girer. Eğitim ve sağlık gideri yüksekse tutar da yükselir. Ebeveynlerin gelir dengesi tutarı ayrıca etkiler.
Kusur durumu hesabı doğrudan etkiler. Boşanmada ağır kusurlu taraf yoksulluk nafakası alamaz. Kusuru daha hafif olan eşin talep hakkı sürer. İştirak nafakasında ise kusur belirleyici değildir. Çocuğun yararı burada önceliklidir.
Ekonomik koşullar değişirse tutar da değişir. Nafaka artırım davasında nafaka nasıl hesaplanır sorusu yeniden gündeme gelir. Enflasyon ve hayat pahalılığı bu davanın temel gerekçesidir. Mahkeme çoğu kez yıllık artış oranı da belirler.
Hâkimin takdir yetkisi geniştir. Mahkeme her iki tarafın mali durumunu ayrı ayrı inceler. Her dosyanın kendine özgü koşulları vardır. Amaç taraflar arasındaki dengeyi korumaktır.
Kısacası nafaka nasıl hesaplanır sorusuna tek bir rakamla cevap vermek mümkün değil. Gelir, yaşam standardı, çocuğun ihtiyacı ve kusur birlikte değerlendirilir. Yine de uygulamadaki takdir oranları size bir aralık verir.
Nafaka Hesabında Hangi Belgeler İşe Yarar
Dosyayı belgeyle kurmak sonucu doğrudan etkiler. İlk belge güncel gelir belgenizdir. İkincisi SGK hizmet dökümüdür. Üçüncüsü tapu ve araç kayıtlarıdır. Dördüncüsü kira sözleşmesi ya da kira ödeme dekontlarıdır. Beşincisi banka hesap dökümüdür. Altıncısı çocuğun okul ve sağlık giderlerine ait belgelerdir. Yedincisi ise düzenli faturalardır. Bu belgeleri dava dilekçenizin ekinde sunun. Karşı tarafın gelirini bilmiyorsanız mahkemeden müzekkere isteyin. Mahkeme SGK, tapu ve banka kayıtlarını doğrudan celp eder. Nafaka nasıl hesaplanır sorusunun cevabı büyük ölçüde bu belgelerde saklıdır.
Anlaşmalı Boşanma Davasında Nafaka Talebi
Anlaşmalı boşanmada taraflar protokolde her konuda anlaşır. Nafaka da bu konuların başında gelir. Mahkeme protokolü uygun bulursa boşanmaya karar verir.
Protokolde nafaka istemediğinizi açıkça yazabilirsiniz. Bu durumda iki tür arasında fark doğar. Yoksulluk nafakası istemeyen eş sonradan yeni dava açamaz. Çocuk için iştirak nafakası ise farklıdır. Protokolde yer almasa bile veli sonradan dava açar. Çocuğun hakkı bu noktada anne babanın anlaşmasıyla ortadan kalkmaz.
Boşanma Davası Açılmadan Nafaka Talep Edilebilir mi
Boşanma davası açılmadan hem çocuklar hem de eş kendi adına nafaka talepli dava açılabilir. Türk Medeni Kanunu’nun 195. Maddesinde belirtilmiş olduğu üzere; “Evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerin yerine getirilmemesi veya evlilik birliğine ilişkin önemli bir konuda uyuşmazlığa düşülmesi hâlinde, eşler ayrı ayrı veya birlikte hâkimin müdahalesini isteyebilirler.” Eşlerin ayrı şekilde yaşaması için haklı sebeplerin bulunması gerekmektedir.
Ayrılık Davasında Tedbir Nafakası Talebi
Ayrılık davası boşanma davasından farklıdır. Bu dava evliliği sona erdirmez. Yalnızca ortak yaşama ara verir. Dava sürerken eş, diğer eşten tedbir nafakası ister. Çocuklar için de aynı talebi ileri sürebilirsiniz.
Çocuğa Ne Zamana Kadar İştirak Nafakası Ödenir
Ödeme çocuğun ergin olduğu yaşa kadar sürer. Bu yaş kural olarak on sekizdir. Çocuk ergin olunca nafaka kendiliğinden kalkar. Yeniden dava açmaya gerek kalmaz. Borçlunun ölümü de ödemeyi sona erdirir.
Çalışan Kadın Nafaka Alabilir mi
Çalışan kadın çocuğun velayetini alırsa iştirak nafakasını çocuk adına alır. Yoksulluk nafakası için durum farklıdır. Yoksulluk nafakası alan kadın çalışmaya başlarsa bu hak sona erer. Borçlu bunun için kaldırma davası açar.
İştirak Nafakası Evlenince Kaldırılır mı
Velayeti alan ebeveynin yeni evliliği kaldırma sebebi sayılmaz. İşe girmesi de tek başına yeterli olmaz. Türk Medeni Kanununa göre anne ve baba çocuğuna bakmakla yükümlüdür. Bu yükümlülük ekonomik güç ölçüsünde sürer.
Erkek İştirak Nafakası Alabilir mi
Velayeti alan baba anneden iştirak nafakası ister. Uygulamada bu talep sık görülmez. Erkek eşin yoksulluk nafakası hakkı da vardır. Bunun için ağır kusurlu olmaması gerekir. Ayrıca boşanmayla yoksulluğa düşecek olmalıdır.
Erkek Hangi Hâllerde Nafaka Ödemez
Velayeti alan baba iştirak nafakası ödemez. Yoksulluk nafakasında ise iki hâl öne çıkar. Birincisi talep eden eşin daha ağır kusurlu olmasıdır. İkincisi bu eşin boşanmayla yoksulluğa düşmeyecek gelire sahip olmasıdır.
Ortak Velayette İştirak Nafakası
Mahkeme ortak velayete hükmederse tutarı yeniden belirler. Çocuğun anne ve babada kalma süresi burada ölçüt olur. Giderleri de bu süreye göre paylaşırsınız. Ortak velayette nafaka nasıl hesaplanır sorusu bu paylaşıma göre cevaplanır.
Velayetin Değiştirilmesi Durumunda Nafaka
Velayet diğer ebeveyne geçerse çocuğa ödenen iştirak nafakası son bulur. Bu kez yükümlülük yer değiştirir. Boşanmada velayet yazımız konuyu ayrıntılı anlatır.
İştirak Nafakasının Yardım Nafakasına Dönüşmesi
İştirak nafakasını yükümlü ebeveyn, çocuğun ergin olduğu yaşa kadar öder. Ergin olunca ödeme kendiliğinden sona erer. Bu nafaka yardım nafakasına dönüşmez. Ergin çocuk destek isterse kendisi yeni bir dava açar.
İştirak Nafakası Hangi Durumlarda Kesilir
Çocuğun velayet hakkını alması,
Borçlu veya Alacaklının vefat etmesi,
Çocuğun ergin olması halinde kendiliğinden kesilecektir.
Yoksulluk Nafakası Kime Verilir
Yoksulluk nafakası hakkı, diğer eşten daha ağır kusurlu olmayan eşe aittir. İkinci şart boşanmayla yoksulluğa düşmektir. Bu iki şart birlikte gerçekleşmelidir.
Yoksulluk Nafakası Alan Kadın Dul Maaşı Alabilir mi
Asgari ücretin altındaki aylıklar kaldırma sebebi sayılmaz. Dul aylığı çoğu zaman asgari ücretin altındadır. Bu nedenle kadın yoksulluk nafakasını almayı sürdürür.
Yoksulluk Nafakasının Kaldırılması
Kaldırma iki ayrı yoldan gerçekleşir. Bazı hâllerde nafaka kendiliğinden kalkar. Bazı hâllerde ise dava açmak gerekir.
Kaldırma davası açmayı gerektiren hâller ise şunlardır.
Alacaklının evli gibi birisiyle yaşaması,
Alacaklının çalışmaya başlaması,
Yoksulluğunun artık ortadan kalkması gibi nedenlerdir.
Tedbir Nafakası Ne Kadar Sürede Bağlanır
Mahkeme çoğu dosyada önce ekonomik ve sosyal durum incelemesi yaptırır. Bu inceleme sonucunda tedbir nafakasına hükmeder. SED raporunun hazırlanma süresi iş yoğunluğuna göre değişir. Bazen bir iki ay sürer. Bazen üç dört ayı bulur.
Tedbir Nafakası Kesinleşmeden İcraya Konulabilir mi
Tedbir nafakasını kesinleşmeden icraya koyabilirsiniz. Yoksulluk ve iştirak nafakası için durum farklıdır. Bu iki nafaka için karar kesinleşmeden icra takibi başlatılamaz. Ödenmeyen nafaka için icra takibi yazımız süreci anlatır.
Emekli Kadın Nafaka Alabilir mi
Emekli maaşı geçime yetiyorsa kadın yoksulluk nafakası alamaz. Maaş geçime yetmiyorsa sonuç değişir. Evlilik içindeki refah düzeyi yüksekse kadının talep hakkı doğar.
Nafaka Emekli Maaşından Kesilir mi
Emekli maaşından kesinti için kural olarak borçlunun muvafakati gerekir. Nafaka alacağı bu kuralın istisnasıdır. Kesinti, maaşın dörtte birini aşamaz.
Nafaka Elden Ödenir mi
Kanun belirli bir ödeme şekli aramaz. Elden ödeme de geçerlidir. Ancak elden ödemenin ispatı çok zordur. Bu nedenle ödemeyi banka üzerinden yapın. Elden ödüyorsanız mutlaka makbuz alın.
Türk Medeni Kanunu’nun 330. Maddenin ikinci Fıkrasında “Nafaka her ay peşin olarak ödenir” hükmü yer almaktadır.
Nafaka Artış Oranı Nedir
Paranın alım gücü zamanla düşer. Bu nedenle mahkeme çoğu kez yıllık artış oranı belirler. Yargıtayın güncel kararlarına göre mahkeme artışı TÜİK verilerine bağlar. Uygulamada mahkeme üretici fiyat endeksi oranını esas alır. Karar metninde oran açıkça yazılmalıdır.
Nafaka Artırım Davası Nasıl Açılır
Şartlar değişince nafaka tutarını yeniden tartışabilirsiniz. Türk Medeni Kanununun 176. maddesi bu imkânı tanır. Maddeye göre durumun değişmesi hâlinde hâkim iradı artırır ya da azaltır. Dava için ayrı bir süre sınırı yoktur. Enflasyon, çocuğun büyümesi ve gider artışı tipik gerekçelerdir. Karşı tarafın gelirindeki yükselme de gerekçe olur. Dilekçenizde eski karar ile bugünkü tabloyu karşılaştırın. Somut gider belgeleri talebinizi güçlendirir. Nafaka artırım davasında nafaka nasıl hesaplanır sorusu yeniden gündeme gelir. Mahkeme çoğu kez sonraki yıllar için otomatik artış oranı da belirler.
Sigortalı İşe Girince Nafaka Kesilir mi
Alacaklı işe girer ve gelir elde ederse durum değişir. Gelir yoksulluğu ortadan kaldıracak düzeydeyse mahkeme nafakayı kaldırır. Gelir yetersizse hâkim tutarı indirmekle yetinir. Karar her dosyada ayrı bir değerlendirmeye dayanır.
İmam Nikâhlı Eş Nafaka Alabilir mi
Yoksulluk nafakası için resmî nikâh şarttır. Resmî nikâh yoksa talepte bulunamazsınız. İmam nikâhlı eşin hakları yazımız konuyu ayrıntılı ele alır.
Nafaka Zamanaşımı
Nafaka hükmü kesinleştikten sonra on yıllık süre işler. Bu süre geçtikten sonra ilama dayalı takip yapılamaz. Zamanaşımı süresi mahkeme kararından itibaren başlar. İşlemiş her taksit için ayrıca değerlendirme yapılır.
Nafakayı Ödememek Suç mudur
Nafaka borcunu ödemeyen borçlu hakkında şikâyet yolu açıktır. Alacaklı üç aya kadar tazyik hapsi isteyebilir. Tazyik hapsi paraya çevrilemez. Bu ceza ertelenemez de.
Nafaka Ödenmezse Alacaklı Ne Yapar
Ödenmeyen nafaka için önce icra takibi başlatın. Takip ilama dayalı olduğu için hızlı ilerler. İcra dairesi borçluya icra emri gönderir. Borçlu ödemezse maaş ve banka hesabı üzerine haciz gelir. İkinci yol icra ceza mahkemesine şikâyettir. Şikâyet süresi, fiilin öğrenildiği tarihten itibaren üç aydır. Her hâlde fiil tarihinden itibaren bir yıl içinde şikâyet edin. Şikâyet üzerine mahkeme tazyik hapsine karar verir. Borcu ödeyen borçlu bu cezadan kurtulur. Ödenmeyen nafaka için icra takibi yazımız adımları ayrıntılı anlatır.
İcra ve İflas Kanununun 344. maddesi bu yaptırımı düzenler. Maddeye göre nafakaya ilişkin kararın gereğini yerine getirmeyen borçlu hakkında, alacaklının şikâyeti üzerine üç aya kadar tazyik hapsine karar verilir. Cezanın verilebilmesi için suçun bütün unsurları oluşmalıdır.
Nafakayı Ödememe Suçunda Yargıtay Kararları
Yargıtay Kararı – 12. HD., E. 2019/5178 K. 2019/6017 T. 10.4.2019
iştirak nafakası • yardım nafakası talebi
‘’Nafaka hükümlerine uymamak suçundan sanık …’ın, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun 344. maddesi uyarınca 3 aya kadar tazyik hapsi cezası ile cezalandırılmasına dair … İcra Ceza Mahkemesinin 01/02/2018 tarihli ve 2017/671 esas, 2018/24 sayılı kararına yönelik itirazın reddine ilişkin mercii … 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 19/03/2018 tarihli ve 2018/91 değişik iş sayılı kararı aleyhine Adalet Bakanlığının 01/03/2019 gün ve 94660652-105-61-2049-2019-Kyb … . aylar yönünden toplam 750,00 Türk lirası iştirak nafakası ödeme yükümlülüğünün bulunduğu da nazara alındığında, şikâyet tarihinden geriye doğru devam eden..’’
Yargıtay Kararı – 12. HD., E. 2020/453 K. 2020/1402 T. 18.2.2020
iştirak nafakası • davanın kabulü • yoksulluk nafakasının kaldırılması talebi
‘’…şikâyete tabi bulunan nafaka hükmüne uymamak suçunun oluşabilmesi için, nafaka ödenmesinin kesinleşmiş bir mahkeme kararına dayanması, aylık nafakanın tahsili için icra takibine başlanılmış ve icra emrinin borçlu-sanığa tebliğ edilmiş olması, borçlunun ilamda yazılı ödeme koşullarına uymaması … Nafaka hükümlerine uymamak suçundan sanık …’ın, 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanunu’nun 344. maddesi uyarınca 3 aya kadar tazyik hapsi ile cezalandırılmasına dair…’’
Yargıtay Kararı – 3. HD., E. 2012/17662 K. 2012/22496 T. 1.11.2012
iştirak nafakası • davanın kabulü • yoksulluk nafakasının kaldırılması talebi
‘’…Davacı dilekçesinde; 2009 yılında boşanma davasıyla birlikte davacı için 200 TL yoksulluk, müşterek çocuk için 200Tl iştirak nafakasına hükmedildiğini, işsiz olduğunu, nafakaları ödeyemediğini, nafaka borçlarını ödeyememesi nedeniyle hapis cezası aldığını, bu nedenlerle iştirak nafakası ve yoksulluk nafakasının kaldırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevabında,yoksulluk nafakasına hükmedildiği tarih ile şimdiki davanın …’’
Nafakayı Ödememe Cezası Nasıl Düşer
Tazyik hapsi cezası borcun ödenmesiyle düşer. Şikâyete konu borcu ödeyen borçlu cezadan kurtulur. Ceza kesinleşmiş olsa bile sonuç değişmez. İnfaz sırasında yapılan ödeme de cezayı kaldırır.
Nafaka Ne Zaman Başlar
Çekişmeli boşanma davasında nafaka dava tarihinden itibaren işler. Anlaşmalı boşanmada ise protokol belirleyicidir. Protokolde ayrı bir tarih yazmıyorsa dava tarihi esas alınır.
İşsizken Nafaka Ödenir mi
İşsizlik tek başına ödemeyi durdurmaz. Burada belirleyici olan işsizliğin geçici olup olmadığıdır. Geçici işsizlikte yükümlülük sürer. Kalıcı sağlık sorunu nedeniyle çalışamayan kişinin durumu ayrıca değerlendirilir. Böyle bir dosyada mahkeme indirim yönünde karar verebilir.
Aldatan Eşe Nafaka Verilir mi
Yoksulluk nafakası ağır kusurlu olmayan eşe verilir. Mahkeme her iki eşin kusurunu ayrı ayrı değerlendirir. Aldatan eş daha ağır kusurluysa yoksulluk nafakası alamaz.
İştirak nafakasında sonuç farklıdır. Velayeti alan eş aldatmış olsa bile çocuk için iştirak nafakası isteyebilir. Çünkü bu hak çocuğa aittir.
Nafaka Davası Ne Kadar Sürede Sonuçlanır
Nafaka davası basit yargılama usulüne tabidir. Dilekçeler aşaması dava ve cevap dilekçesinden oluşur. Yargıda belirlenen hedef süre 241 gündür. Dosyalar genellikle iki ya da üç duruşmada sonuçlanır. Bu nedenle boşanma davasından daha kısa sürer.
Nafaka Avukatı Kimdir
Nafaka Talebinde Sık Yapılan Hatalar
İlk hata talebi tür olarak yazmamaktır. Dilekçede tedbir, yoksulluk ve iştirak nafakasını ayrı ayrı belirtin. İkinci hata gelir belgelerini geç sunmaktır. Geç gelen belge çoğu kez sonucu değiştirmez. Üçüncü hata karşı tarafın gelirini araştırmamaktır. Mahkemeden müzekkere istemeyi ihmal etmeyin. Dördüncü hata artış oranını talep etmemektir. Oran karara girmezse her yıl yeniden dava açarsınız. Beşinci hata çocuğun giderlerini belgelendirmemektir. Okul, sağlık ve ulaşım giderleri hesabı doğrudan etkiler. Altıncı hata kusur tartışmasını atlamaktır. Nafaka nasıl hesaplanır sorusunda kusur ağırlıklı bir ölçüttür.
Yedinci hata tutarı gerçekçi belirlememektir. Çok yüksek bir talep dosyayı uzatır. Çok düşük bir talep ise hakkınızı daraltır. Nafaka nasıl hesaplanır sorusuna önce kendi tablonuzla cevap verin. Gelir ve gider listesini aylık olarak çıkarın. Bu liste hem dilekçenizi hem de duruşmadaki beyanınızı güçlendirir.
Türk Medeni Kanununda nafaka avukatı diye ayrı bir unvan yoktur. Avukatlık Kanunu da böyle bir ayrım getirmez. Bu ifade, çalışmalarını aile hukukuna yoğunlaştırmış avukatı anlatır. Nafaka türlerinin belirlenmesi ve tutarın savunulması ayrı bir emek ister.
Nafaka Konusunda Avukat Desteği
Akademik Hukuk ve Danışmanlık, aile hukuku alanında dava ve danışmanlık çalışması yürütmektedir. Nafaka dosyalarında sosyal ve ekonomik durum araştırması ile artırım talepleri ayrı bir hazırlık gerektirir. Sorularınızı Online Hukuki Danışmanlık üzerinden iletebilirsiniz. Dosyanıza ilişkin kısa bir değerlendirme için ücretsiz soru formumuzu da kullanabilirsiniz. Bu yazı genel bilgi verir ve somut dosya için sonuç vaadi taşımaz.
Boşanma avukatı; boşanma, nafaka, velayet ve mal paylaşımı gibi aile hukukundan doğan uyuşmazlıklarda uzmanlaşmış, boşanma davalarında tecrübeli ve müvekkillerine bu alanda hukuki hizmet veren avukattır.
