Akademik Personel Disiplin Soruşturması İtiraz ve Dava

Akademisyen Disiplin Cezaları

Akademisyen disiplin soruşturmasında verilecek cezalar 2547 Sayılı Kanun’da tek tek sayılmıştır. Akademisyen disiplin soruşturmasında akademisyen disiplin cezaları şunlardır;

1. Uyarma

2. Kınama

3. Aylıktan veya Ücretten Kesme (Vakıf Üniversiteleri İçin)

4. Kademe İlerlemesinin Durdurulması veya Birden Fazla Ücretten Kesme (Vakıf Üniversiteleri İçin)

5. Üniversite Öğretim Mesleğinden Çıkarma

6. Kamu Görevinden Çıkarma

Öğretim elemanları dışında iş sözleşmesiyle çalışan personel iş hukuku mevzuatına tabidir. Memurlar hakkında 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 125. Maddesi uygulanır. Akademisyen disiplin soruşturmasında Yükseköğretim kurumlarında Disiplin Cezaları Nelerdir sorusunun cevabı bu bilgilerde yer almaktadır.

Akademisyen Disiplin Suçları

Akademik personel disiplin soruşturması bakımından yukarıda sayılan cezaların hangi eylemler gerçekleştiğinde verileceği kanun koyucu tarafından tek tek düzenlenmiştir. Akademisyen disiplin suçları şunlardır;

1- Uyarma, öğretim üyeleri ve elemanına, görevlerinde ve davranışlarında daha dikkatli olması gerektiği hususunun yazı ile bildirilmesidir. Uyarma cezasını gerektiren fiiller şunlardır;

• Usulsüz müracaat veya şikayette bulunmak,

• Destek alınarak yürütülen araştırmalar sonucu yapılan yayınlarda destek veren kişi, kurum veya kuruluşlar ile bunların katkılarını belirtmemek,

• Maiyetindeki elemanların yetiştirilmesinde özen göstermemek,

• Görevin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, kayıtsızlık göstermek veya düzensiz davranmak.

2- Kınama, öğretim üyeleri ve elemanına, görevlerinde/davranışlarında kusurlu olduğu hususunun yazı ile bildirilmesidir. Kanunda sayılan kınama cezasını gerektiren fiiller şunlardır;

• Resmi olarak ders vermekle yükümlü bulunulan öğrencilere özel ders vermek,

• Üniversite veya bağlı birimlerin sınırları içinde herhangi bir yeri kurumun izni olmadan hizmetin amaçları dışında kullanmak veya kullandırmak,

• Yayınlarında hasta haklarına riayet etmemek, (Soruşturma öncesi etik kurul incelemesi zorunludur)

• İnsanlarla ilgili biyomedikal araştırmalarda veya diğer klinik araştırmalarda ilgili mevzuat hükümlerine aykırı davranmak, (Soruşturma öncesi etik kurul incelemesi zorunludur)

• İncelemek üzere görevlendirildiği bir eserde yer alan bilgileri eser sahibinin açık izni olmaksızın yayımlanmadan önce başkalarıyla paylaşmak,

• Bilimsel bir çalışma kapsamında yapılan anket ve tutum araştırmalarında katılımcıların açık rızasını almadan ya da araştırma bir kurumda yapılacaksa ayrıca kurumun iznini almadan elde edilen verileri yayımlamak, (Soruşturma öncesi etik kurul incelemesi zorunludur)

• Araştırma ve deneylerde, çalışmalara başlamadan önce alınması gereken izinleri yetkili birimlerden yazılı olarak almamak, (Soruşturma öncesi etik kurul incelemesi zorunludur)

• Araştırma ve deneylerde mevzuatın veya Türkiye’nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerin ilgili araştırma ve deneylere dair hükümlerine aykırı çalışmalarda bulunmak, (Soruşturma öncesi etik kurul incelemesi zorunludur)

• Araştırmacılar veya yetkililerce, yapılan bilimsel araştırma ile ilgili olarak muhtemel zararlı uygulamalar konusunda ilgilileri bilgilendirme ve uyarma yükümlülüğüne uymamak, (Soruşturma öncesi etik kurul incelemesi zorunludur)

• İçeriği itibarıyla şiddet veya nefret amaçlı bildiri, afiş, pankart, bant ve benzerlerini basmak, çoğaltmak, dağıtmak veya bunları teşhir etmek yahut kurumların herhangi bir yerine asmak,

• Yükseköğretim kurumları içinde siyasi parti faaliyetinde bulunmak veya siyasi parti propagandası yapmak,

• Görevin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, kusurlu davranmak,

• Mevzuatta öngörülen bildirim yükümlülüğünü yerine getirmemek,

3- Aylıktan veya ücretten kesme, brüt aylıktan veya ücretten bir defaya mahsus olmak üzere 1/30 ila 1/8 arasında kesinti yapılmasıdır. Aylıktan veya ücretten kesme cezasını gerektiren fiiller şunlardır;

• Yükseköğretim üst kuruluşları ile yükseköğretim kurumlarının organlarında yapılan konuşma ve alınan kararları, yetkili olmadığı halde organ veya üyelerinin aleyhinde davranışlara yol açmak maksadıyla dışarı yaymak,

• Kuruma ait araç, gereç, belge ve benzeri eşyayı görevin sona ermesine ve kurumca yazı ile istenmesine rağmen belirlenen süre içinde geri vermemek,

• Araştırma ve deneylerde, hayvanlara ve ekolojik dengeye zarar vermek, (Soruşturma öncesi etik kurul incelemesi zorunludur)

• Bilimsel çalışmalarda, diğer kişi ve kurumlardan temin edilen veri ve bilgileri, izin verildiği ölçüde ve şekilde kullanmamak, bu bilgilerin gizliliğine riayet etmemek ve korunmasını sağlamamak, (Soruşturma öncesi etik kurul incelemesi zorunludur)

• Bilimsel araştırma için sağlanan veya ayrılan kaynakları, mekânları, imkânları ve cihazları amaç dışı kullanmak,

• Bir araştırmanın sonuçlarını, araştırmanın bütünlüğünü bozacak şekilde ve uygun olmayan biçimde parçalara ayırıp birden fazla sayıda yayımlayarak bu yayınları akademik atama ve yükselmelerde ayrı yayınlar olarak sunmak, (Soruşturma öncesi etik kurul incelemesi zorunludur)

• Aktif katkısı olmayan kişileri yazarlar arasına dâhil etmek veya olan kişileri dâhil etmemek, yazar sıralamasını gerekçesiz ve uygun olmayan bir biçimde değiştirmek, aktif katkısı olanların isimlerini sonraki baskılarda eserden çıkartmak, aktif katkısı olmadığı hâlde nüfuzunu kullanarak ismini yazarlar arasına dâhil ettirmek, (Soruşturma öncesi etik kurul incelemesi zorunludur)

• Dayanaksız, yersiz ve kasıtlı olarak suç isnadında bulunmak,

• Hukuka aykırı olarak kurumun bilişim sisteminin bütününe veya bir kısmına kasten girmek veya orada kalmak,

• Akademik atama ve yükseltmelere ilişkin başvurularda bilimsel araştırma ve yayınlara ilişkin yanlış veya yanıltıcı beyanda bulunmak, (Soruşturma öncesi etik kurul incelemesi zorunludur)

• Kasıtlı olarak; görevi tam ve zamanında yapmamak, görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasları yerine getirmemek,

• Özürsüz ve kesintisiz 3-9 gün göreve gelmemek,

• Görev yeri sınırları içerisinde herhangi bir yerin toplantı, tören ve benzeri amaçlarla izinsiz olarak kullanılmasına yardımcı olmak, bu yeri kullanmak veya kullandırmak,

4- Kademe ilerlemesinin durdurulması veya birden fazla ücretten kesme, devlet yükseköğretim kurumlarında görev yapan aylıklı öğretim elemanlarının bulundukları kademedeki ilerlemelerinin fiilin ağırlık derecesine göre bir ila üç yıl arasında durdurulması; vakıf yükseköğretim kurumları öğretim elemanlarının ise fiilin ağırlık derecesine göre üç ila altı ay süreyle brüt ücretinden 1/30 ila 1/8 arasında kesintiye gidilmesidir. Kademe ilerlemesinin durdurulması veya birden fazla ücretten kesme cezasını gerektiren fiiller şunlardır;

• Hizmet içinde resmi bir belgeyi tahrif etmek, yok etmek, gizlemek veya sahte olarak düzenlemek, sahte belgeyi bilerek kullanmak, kullandırmak,

• Görevi sebebiyle veya görevi sırasında doğrudan veya dolaylı olarak her ne ad altında olursa olsun menfaat sağlamak, iş sahiplerinden veya öğrencilerden borç para istemek veya almak,

• Kamu hizmetlerinin yürütülmesini engellemek, boykot ve işgal eyleminde bulunmak,

• Ders, seminer, konferans, laboratuvar, grafik çalışma ve sınav gibi öğretim çalışmalarının yapılmasına engel olmak; görevlileri, öğrencileri eğitim-öğretim alanı dışına çıkartmak; görev yapılmasına engel olmak; öğrencileri bu tür davranışlara teşvik etmek veya zorlamak ya da bu maksatla yapılacak hareketlere iştirak etmek,

• Basın-yayın veya bilişim sistemlerini kullanarak amiri, iş arkadaşları, personeli, hizmetten yararlananlar veya öğrencileri hakkında gerçeğe aykırı açıklamada veya haksız isnatta bulunmak veya rızaları olmaksızın özel hayatlarıyla ilgili açıklama yapmak,

• İnsanlarla ilgili biyomedikal araştırmalarda ve diğer klinik araştırmalarda ilgili mevzuat hükümlerine aykırı davranmak suretiyle kişilere zarar vermek, (Soruşturma öncesi etik kurul incelemesi zorunludur)

• Bilimsel araştırmalarda gerçekte var olmayan veya tahrif edilmiş verileri kullanmak, araştırma kayıtları veya elde edilen verileri tahrif etmek, araştırmada kullanılmayan cihaz veya materyalleri kullanılmış gibi göstermek, destek alınan kişi ve kuruluşların çıkarları doğrultusunda araştırma sonuçlarını tahrif etmek veya şekillendirmek, (Soruşturma öncesi etik kurul incelemesi zorunludur)

• Görevin yerine getirilmesinde dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep ayrımı yapmak, görevin gereklerine aykırı davranmak suretiyle kişilerin yarar veya zararını hedef tutan davranışlarda bulunmak.

• Mükerrer yayınlarını akademik atama ve yükselmelerde ayrı yayınlar olarak sunmak, (Soruşturma öncesi etik kurul incelemesi zorunludur)

• Göreve sarhoş gelmek, görev yerinde alkollü içki içmek,

• Gerçeğe aykırı rapor ve belge düzenlemek,

• İlgili kanunların tanıdığı istisnalar dışında ticaret yapmak, yasaklanan diğer kazanç getirici faaliyetlerde bulunmak,

5- Üniversite öğretim mesleğinden çıkarma, akademik bir kadroya bir daha atanmamak üzere üniversite öğretim mesleğinden çıkarmadır. Üniversite öğretim mesleğinden çıkarma cezasını gerektiren fiiller şunlardır;

• Başkalarına ait özgün fikir, metot, veri veya eserleri bilimsel kurallara uygun biçimde atıf yapmadan kısmen veya tamamen kendisine ait gibi göstermek, (Soruşturma öncesi etik kurul incelemesi zorunludur)

• Atama ve yükselmelerde, unvan veya derece kazanılmasında; anket uygulama, veri toplama gibi akademik değerlendirme içermeyen katkılar dışında kişisel emek ve birikimine dayanmayan, başkaları tarafından ücret karşılığında veya ücretsiz olarak üretilmiş yayın ve çalışmalar kullanmak, (Soruşturma öncesi etik kurul incelemesi zorunludur)

• Özürsüz veya izinsiz olarak bir yılda toplam 20 gün göreve gelmemek.

6- Kamu görevinden çıkarma, kamu kurum ve kuruluşları ile vakıf yükseköğretim kurumlarında öğretim elemanı ve memur olarak bir daha atanmamak üzere kamu görevinden çıkarmadır. Kamu görevinden çıkarma cezasını gerektiren fiiller şunlardır;

• Terör niteliğinde eylemlerde bulunmak veya bu eylemleri desteklemek, kamu imkân ve kaynaklarını bu örgütler için kullanmak ya da kullandırmak,

• Amire, iş arkadaşlarına, personeline, hizmetten yararlananlara veya öğrencilerine fiili saldırıda veya cinsel tacizde bulunmak,

• Kamu hizmeti veya öğretim elemanı sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak,

• Uyuşturucu veya uyuşturucu olarak kabul edilen diğer uyarıcı maddeleri kullanmak, bulundurmak, başkalarına vermek, kullanılmasını özendirmek, satmak, imal etmek,

• Hukuka aykırı olarak kurumun verilerini elde etmek, kaydetmek, kullanmak, depolamak, dağıtmak, değiştirmek veya yok etmek,

• Kurumun bilişim sistemlerinin işleyişini kasten engellemek veya bozmak.

Başkasına Yazdırılan Çalışmada Disiplin ve Ceza Süreci Birlikte Yürür

Disiplin soruşturması ile ceza soruşturması aynı anda yürüyebilir; biri diğerinin sonucunu beklemek zorunda değildir. 7592 sayılı Kanun, akademik personel disiplin soruşturması bakımından iki ayrı sonuç doğuran yeni bir düzenleme getirdi. Kanunun 5. maddesi, üniversite öğretim mesleğinden çıkarma cezasını gerektiren fiiller listesine ekleme yaptı. Başkasına ait ücretli veya ücretsiz üretilmiş yayını atama ve yükselmede kullanmak zaten bu listedeydi. Yeni metinle bu tür yayın ve çalışmaları başkaları adına yapmak, üretmek veya bunlara aracılık etmek de aynı cezaya bağlandı.

Aynı Kanunun 11. maddesiyle 2547 sayılı Kanun'a eklenen Ek Madde 47 ise konuyu ceza hukuku alanına taşıdı. Kişisel emeği ve akademik birikimi dışında, kısmen ya da tamamen başkasına yazdırılan tez, makale, kitap veya proje ile diploma derecesi yahut akademik unvan alan kişi üniversite öğretim mesleğinden çıkarılır. Bu yolla kazanılan akademik derece ve unvanlar da geri alınır.

Maddenin ikinci fıkrası çalışmayı başkası adına üreten veya aracılık eden kişiyi de cezalandırır. Bu kişiye beş bin günden on bin güne kadar adli para cezası verilir. Fiil meslek edinmiş kişilerce işlenirse ceza on bin günden yirmi bin güne kadar çıkar. Çalışmayı kullanarak diploma derecesi veya akademik unvan alan kişi için de beş bin günden on bin güne kadar adli para cezası öngörülmüştür.

Bu iki süreç birbirinden bağımsız yürür. Disiplin soruşturmasının ceza yargılamasının sonucunu beklemesi zorunlu değildir; 53/A maddesi ceza soruşturması veya kovuşturmasının disiplin cezası verilmesine engel olmadığını açıkça söyler. Gerektiğinde ceza kovuşturması bekletici mesele yapılabilir ve bu durumda disiplin zamanaşımı süreleri durur. Akademisyenin savunmasını iki cephede birden kurması gerekir.

İlgili hesaplama aracı: Akademisyen Disiplin Süreleri Aracı. 2547 md. 53 soruşturma açma ve ceza verme zamanaşımı sürelerini tarihlerinizle kontrol edin.

Üniversite Disiplin Soruşturması Nasıl Yapılır?

Akademik personel disiplin soruşturması, iddiaların öğrenilmesinden sonra disiplin amirinin soruşturmacı görevlendirmesiyle yürütülür. Akademisyen disiplin soruşturmasında uyulacak esaslar şunlardır;

• Akademisyen disiplin soruşturmasında üst disiplin amirinin soruşturma açmış ise alt disiplin amiri soruşturma yapamamaktadır.

• Eğer eylem bilimsel araştırma ve yayın etiğine etiğe aykırılık içeren bir eylem ise öncelikle bilimsel araştırma ve yayın etiği kurullarında inceleme yapılması zorunludur.

• Disiplin amiri soruşturmayı kendisi yapabilir, soruşturmacı ya da komisyon görevlendirebilir.

• Akademisyen disiplin soruşturmasında soruşturmacının görev/unvanı, soruşturulanın görev/unvanının üstünde veya onunla aynı düzeyde olmalıdır.

• Fiilin ast ile üst tarafından birlikte işlenmesi hâlinde usuller üste göre belirlenir.

• Eylemi işleyen kişinin eylem tarihi ile soruşturma tarihindeki görevi farklı ise üst görev/unvanına göre usuller belirlenir.

• Disiplin amirinin belirlenmesi ve uygulanacak diğer disiplin hükümleri, görev yapılan kurumun tabi olduğu mevzuata göre belirlenir.

• Akademisyen disiplin soruşturmasında soruşturmacı ilgili Soruşturmacı disiplin bilgi ve belgeleri toplama, ifade alma, tanık dinleme, bilirkişiye başvurma, keşif yapma, inceleme yapma ve ilgili makamlarla yazışma yetkisini haizdir. Soruşturma işlemleri bir tutanakla tespit olunur.

• Akademisyen disiplin soruşturmasında soruşturmanın gizliliği esastır.

• Akademisyen disiplin soruşturmasında soruşturma, iki ay içinde tamamlanır. Soruşturma bu süre içinde tamamlanamaz ise soruşturmacı gerekçeli olarak ek süre talep edebilir, disiplin amiri gerekçeyi değerlendirerek ve zamanaşımı sürelerini dikkate alarak karar verir.

• Akademisyen disiplin soruşturmasında fiili işleyenin emeklilik veya başka nedenlerle görevinin sona ermesi, hakkında soruşturma açılmasına ve soruşturmanın devamına engel olmaz. Bu durumda soruşturma sonunda verilen disiplin cezası, özlük dosyasında saklanır. Herhangi bir kuruma tekrar başlarsa uygulanır.

• Akademisyen disiplin soruşturmasında fiil veya kişi hakkında ceza soruşturması veya kovuşturması yapılıyor olması disiplin soruşturmasına ve cezaya engel değildir. Ancak bekletici mesele yapılabilir. Bekletici meselede disiplin soruşturmasına ilişkin zamanaşımı süreleri durur.

• Akademisyen disiplin soruşturmasında bir fiilin diğer kanunlar uyarınca idari yaptırıma bağlanmış olması, aynı fiile bu Kanun kapsamında disiplin cezası verilmesine engel teşkil etmemektedir.

Akademisyen disiplin soruşturmasında disiplin cezası verilmesinde uygulanacak temel ilkeler ise şunlardır;

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında Aynı fiile birden fazla disiplin cezası verilemez.

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında Fiilin birden fazla disiplin suçu teşkil etmesi hâlinde bu suçlardan en ağır cezayı gerektiren disiplin cezası verilir.

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında Geçmiş hizmetleri sırasındaki çalışmaları olumlu olan veya ödül veya başarı belgesi alanlara verilecek disiplin cezalarında bir derece alt ceza uygulanabilir.

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında Kademe ilerlemesinin durdurulması veya birden fazla ücretten kesme cezasına bir üst ceza uygulanması gereken hallerde üst ceza kamu görevinden çıkarma cezasıdır.

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında Kamu görevinden çıkarma cezasına bir alt ceza uygulanması gereken hallerde ise alt ceza kademe ilerlemesinin durdurulması veya birden fazla ücretten kesme cezasıdır.

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında Bu Kanunda sayılan ve disiplin cezası verilmesini gerektiren fiillere nitelik ve ağırlıkları itibarıyla benzer fiilleri işleyenlere de hangi disiplin fiiline benzediği belirtilerek aynı türden disiplin cezaları verilir.

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında Birinci derecenin son kademesinde bulunulması nedeniyle kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının uygulanamaması halinde brüt aylıklarının 1/4’ü ila 1/2’si oranında aylıktan kesme cezası uygulanır. Tekerrürü halinde ise ilgili disiplin kurulu tarafından kamu görevinden çıkarma cezası verilir.

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında Disiplin cezaları, verildikleri tarihten itibaren, aylıktan veya ücretten kesme cezası ile kademe ilerlemesinin durdurulması veya birden fazla ücretten kesme cezası ise cezanın verildiği tarihi izleyen aybaşında uygulanır.

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında Aylıktan veya ücretten kesme cezası alanlar üç yıl, kademe ilerlemesinin durdurulması veya birden fazla ücretten kesme cezası alanlar beş yıl boyunca rektör, dekan, enstitü müdürü, yüksekokul müdürü, meslek yüksekokulu müdürü, bölüm başkanı, anabilim dalı başkanı, anasanat dalı başkanı, bilim dalı başkanı, sanat dalı başkanı, daire başkanı dengi ve üstü kadrolara atanamazlar. Söz konusu disiplin cezalarının verildiği tarihte bu görevlerde bulunanların görevleri kendiliğinden sona erer ve durum ilgili mercilere derhal bildirilir.

Akademik Personel Disiplin Soruşturması Rehberi

Akademik Personel Disiplin Soruşturması usul bakımından içerisinde çok detaylı hususlar bulunduran bir alandır. Mahkemeler tarafından usulü hata olmamasına uygulamada çok dikkat edilmektedir. Akademik Personel Disiplin Soruşturması Rehberi makalemizi incelemeniz faydalı olacaktır.

Akademik Personel Disiplin Soruşturması Örneği

Akademisyen disiplin soruşturması yapılırken soruşturmacıların mevzuata hakim olması gerekmektedir. Yükseköğretim disiplin soruşturmasında birçok üniversite kolaylık olması anlamında Akademisyen disiplin soruşturmasında akademik personel disiplin soruşturması örneği yayınlamaktadır.

Yükseköğretim Disiplin Soruşturması Savunma Hakkı

Akademik personel disiplin soruşturması sırasında ifade ve savunma iki ayrı aşamadır. Bu ayrım, 2547 sayılı Kanun'un 53/A maddesinin ikinci fıkrasında 7592 sayılı Kanunun 6. maddesiyle yapılan değişiklikle kuruldu. Değişiklik 9 Ağustos 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı ve yayımı tarihinde yürürlüğe girdi. Madde başlığı da "Disiplin soruşturması, ifade alma ve savunma hakkı" olarak değişti.

Birinci aşama ifadeye davettir. İfadeye davet yazısını soruşturmacı gönderir. Yazıda kişi hakkındaki iddiaların neler olduğu açıkça belirtilir. İfade için verilecek süre yedi günden az olamaz. Bu süre içinde sözlü veya yazılı ifade verilmezse dosyadaki mevcut deliller kapsamında işlem kurulur. Soruşturmacı topladığı deliller kapsamında ceza teklifinde bulunur.

İkinci aşama savunmaya davettir. Bu yazıyı soruşturmacı değil, disiplin cezası vermeye yetkili makam gönderir. Yazıda teklife esas alınan eylemin ne olduğu ve bu eyleme karşılık gelen disiplin cezası bildirilir. Savunma süresi de yedi günden az olamaz. Süresinde savunma yapmayan kişi savunma hakkından vazgeçmiş sayılır ve bu sonuç davet yazısında ayrıca hatırlatılır.

Savunmaya davet yazısında bir bildirim daha zorunludur. Soruşturulana, savunma hakkını kullanmadan önce soruşturma evrakını inceleyebileceği bildirilir. Üniversite öğretim mesleğinden çıkarma veya kamu görevinden çıkarma cezası istenen kişinin hakları daha geniştir. Bu kişi evrakı inceleyebilir, tanık dinletebilir ve disiplin kurulunda kendisi veya vekili aracılığıyla sözlü ya da yazılı savunma yapabilir.

Ağır cezalarda soruşturulanın haklarını 2547 sayılı Kanun md. 53/A şöyle sayar:

“Hakkında üniversite öğretim mesleğinden çıkarma ve kamu görevinden çıkarma cezası istenenler soruşturma evrakını inceleme, tanık dinletme, disiplin kurulunda sözlü veya yazılı olarak kendisi veya vekili vasıtasıyla savunma yapma hakkına sahiptir.”

Eski uygulamada savunmayı soruşturmacı alır, yetkili makam gerek görürse ayrıca savunma isterdi. Bu anlatım artık yürürlükte değildir. Savunmaya davet bugün atlanamayacak bir aşamadır. Davet yazısında teklif edilen cezanın veya evrak inceleme hakkının bildirilmemesi savunma hakkının eksik kullandırılması anlamına gelir. Konu yükseköğretim disiplin soruşturmasında savunma hakkı ve savunma alınmadan disiplin soruşturması yapılıp yapılamayacağı yazılarında ayrıca ele alınmıştır.

Üniversitede Disiplin Cezası Vermeye Yetkili Makam

Akademik personel disiplin soruşturması sonunda ceza vermeye yetkili amir ya da kurul, eksiklik varsa dosyayı iade edebilir. Teklif edilen cezayı aynen verebilir, hafifletebilir veya reddedebilir. Disiplin cezası verme yetkisi devredilemez bir yetkidir. Akademik personel disiplin soruşturması sırasında disiplin cezası vermeye yetkili amir ve kurullar şunlardır;

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında Uyarma ve kınama cezaları sıralı disiplin amirleri tarafından, rektörler ve bağımsız vakıf meslek yüksekokulu müdürleri hakkında Yükseköğretim Kurulu Başkanı tarafından verilir.

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında Aylıktan veya ücretten kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması veya birden fazla ücretten kesme cezaları kişinin görevli olduğu birimdeki disiplin kurulu kararı ile verilir.

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında Üniversite öğretim mesleğinden çıkarma ve kamu görevinden çıkarma cezaları atamaya yetkili amirin teklifi üzerine Yüksek Disiplin Kurulu kararıyla verilir.

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında Rektörler, bağımsız vakıf meslek yüksekokulu müdürleri ve dekanlar hakkında aylıktan veya ücretten kesme, kademe ilerlemesinin durdurulması veya birden fazla ücretten kesme, üniversite öğretim mesleğinden çıkarma ve kamu görevinden çıkarma cezaları Yüksek Disiplin Kurulu kararıyla verilir. Bu kapsamda yapılan soruşturmalar sonucunda verilecek cezalar Yüksek Disiplin Kurulunca verilir.

Akademik Personel Disiplin Soruşturmasında Tekerrür

Akademisyen disiplin soruşturmalarında disiplin cezası verilmesine sebep olmuş bir fiilin, cezaların özlük dosyasından çıkarılmasına ilişkin süre içinde tekerrüründe bir derece ağır ceza uygulanır. Tekerrüre esas alınacak cezanın, süresi içerisinde itiraz edilmemesi veya itirazın reddedilmesi suretiyle kesinleşmiş olması gerekir. Aynı derecede cezayı gerektiren fakat ayrı fiiller nedeniyle verilen disiplin cezalarının üçüncü uygulamasında bir derece ağır ceza verilir. Kanunla affedilmiş disiplin cezaları ile tekerrür nedeniyle verilen bir derece ağır cezalar tekerrüre esas alınmaması gerekir.

Akademik Personel Disiplin Soruşturması Zamanaşımı

Akademik personel disiplin soruşturması sırasında disiplin cezası verilmesini gerektiren fiil ve hallerin işlendiğinin öğrenildiği tarihten itibaren;

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında uyarma, kınama, aylıktan veya ücretten kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması veya birden fazla ücretten kesme cezalarında bir ay içinde soruşturmaya başlanmazsa soruşturma zamanaşımına uğramaktadır.

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında üniversite öğretim mesleğinden çıkarma ve kamu görevinden çıkarma cezasında altı ay içinde, disiplin soruşturmasına başlanmazsa soruşturma zamanaşımına uğramaktadır.

Akademik personel disiplin soruşturması sırasında ceza verme zamanaşımı da bulunmaktadır. Disiplin cezası verilmesini gerektiren fiillerin işlendiği tarihten itibaren iki yıl, üniversite öğretim mesleğinden çıkarma cezasını gerektiren fiil açısından altı yıl geçmiş ise disiplin cezası ceza verme zamanaşımına uğramaktadır.

Ceza verme zamanaşımının yasal dayanağı 2547 sayılı Kanun md. 53/C şöyledir:

“Disiplin cezası verilmesini gerektiren fiillerin işlendiği tarihten itibaren iki yıl, üniversite öğretim mesleğinden çıkarma cezasını gerektiren fiil açısından altı yıl geçmiş ise disiplin cezası verilemez.”

Akademisyen disiplin soruşturmasında bir eserin akademik atama, terfilerde kullanılması veya kısmen ya da tamamen yeniden yayımlanması hâlinde zamanaşımı süreleri yeniden işlemeye başlamaktadır.

Akademik personel disiplin soruşturması sonucunda verilen disiplin cezası yargı kararıyla iptal edilirse kararın idareye ulaştığı tarihten itibaren kalan disiplin ceza zamanaşımı süresi içerisinde, zamanaşımı süresinin dolması veya üç aydan daha az süre kalması hâlinde en geç üç ay içerisinde karar gerekçesi dikkate alınarak yeniden disiplin cezası tesis edilebilir.

Akademik Personel Disiplin Soruşturması Görevden Uzaklaştırma

Akademik personel disiplin soruşturmasında görevden uzaklaştırma, Devlet veya vakıf yükseköğretim kurumlarında yürütülen kamu hizmetinin gerektirdiği hallerde, görevi başında kalmasında sakınca görülen üst kuruluşlar ile yükseköğretim kurumu yöneticileri, öğretim elemanları, memurlar ve diğer personel hakkında alınan ihtiyati bir tedbirdir.

Akademik personel disiplin soruşturmasında görevden uzaklaştırma tedbiri disiplin veya ceza soruşturmasının herhangi bir safhasında üç ay süreyle alınabilir. Soruşturmayı yürütenler görevden uzaklaştırmayı teklif edebilirler. Bu sürenin bitiminde tedbir kararının alınmasına ilişkin sebeplerin devam etmesi halinde tedbir her defasında üç ay uzatılabilir.

Yükseköğretim disiplin soruşturmasında görevden uzaklaştırmaya Yükseköğretim Üst Kuruluş Başkanları ile Devlet yükseköğretim kurumlarında atamaya yetkili amirler, vakıf yükseköğretim kurumlarında rektörler ve bağımsız vakıf meslek yüksekokullarında müdürler yetkilidir. Rektörlerin, bağımsız vakıf meslek yüksekokulu müdürlerinin ve dekanların görevden uzaklaştırılması kararı disiplin amirinin teklifi üzerine Yükseköğretim Genel Kurulu tarafından verilir.

Görevden uzaklaştırma kararları atamaya yetkili amirlere bildirilir. Görevinden uzaklaştırılanlar hakkında görevden uzaklaştırmayı izleyen on işgünü içinde soruşturmaya başlanması şarttır. Görevden uzaklaştırma işleminden sonra süresi içinde soruşturmaya başlamayan, görevden uzaklaştırma tedbirinin kaldırılmasının zorunlu olduğu durumlarda bu tedbiri kaldırmayan veya görevden uzaklaştırma işlemini keyfi olarak veya garaz ya da kini dolayısı ile yaptığı, yaptırılan soruşturma sonunda anlaşılan yetkililer, hukuki, mali ve cezai sorumluluğa tabidirler.

Akademik personel disiplin soruşturmasında görevden uzaklaştırılanlar, kanunların öngördüğü sosyal hak ve yardımlardan faydalanmaya devam ederler. Ancak görevden uzaklaştırma süresi içinde kendilerine aylıklarının veya ücretlerinin üçte ikisi ödenir.

Yükseköğretim disiplin soruşturmasında göreve tekrar başlatılmanın zorunlu olduğu durumlarda, bunların aylıklarının veya ücretlerinin kesilmiş olan üçte biri kendilerine ödenir ve Devlet yükseköğretim kurumlarında çalışanlar bakımından görevden uzakta geçirdikleri süre, derecelerindeki kademe ilerlemesinde ve bu sürenin dereceye yükselmesi için gerekli en az bekleme süresini aşan kısmı, üst dereceye yükselmeleri halinde, bu derecede kademe ilerlemesi yapılmak ve akademik yükselme için gerekli bekleme süresinden sayılmak suretiyle değerlendirilir.

Yükseköğretim disiplin soruşturmasında soruşturma sonunda kamu görevinden çıkarma cezası önerilmesi hali dışında görevden uzaklaştırma tedbiri, bu tedbiri alan yetkililerce derhal kaldırılır.

Yükseköğretim disiplin soruşturmasında görevden uzaklaştırma tedbiri alınmakla beraber, soruşturma sonunda yetkili makam veya mercilerce hakkında kamu görevinden çıkarmadan başka bir disiplin cezası verilenler ile ceza kararından evvel haklarındaki disiplin soruşturması af ile kaldırılanlar, bu kararların kesinleşmesi üzerine veya tedbir süresinin dolması hâlinde derhal göreve iade edilirler.

Akademik personel disiplin soruşturmasında kişinin görevi başında kalmasının, soruşturmanın devamına engel olmadığı hallerde görevden uzaklaştırma tedbiri süresi dolmadan da kaldırılabilir

2547 Yükseköğretim Disiplin Ceza Tablosu

Üniversiteler, hangi kişiler hakkında hangi cezaların kim tarafından verileceğini tablo hâlinde yayımlamaktadır. Aşağıdaki tablo bu dağılımı örnek bir üniversite duyurusu üzerinden göstermektedir.

Yükseköğretı̇m Dı̇sı̇plı̇n Cezasına İtiraz

Akademisyen disiplin soruşturmasında alınan cezalara karşı itiraz edilebilecek amir ve kurullar şunlardır:

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında uyarma ve kınama cezalarına karşı itiraz, ilgilinin görevli olduğu birimin disiplin kuruluna, Rektör tarafından verilen uyarma ve kınama cezalarına karşı üniversite disiplin kuruluna, rektörler ve bağımsız vakıf meslek yüksekokulu müdürleri için Yüksek Disiplin Kuruluna yapılabilir.

• Yükseköğretim disiplin soruşturmasında aylıktan veya ücretten kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması veya birden fazla ücretten kesme cezasına karşı itiraz ilgilinin görevli olduğu üniversite disiplin kuruluna, yükseköğretim üst kuruluşlarında görev yapan personel için Yüksek Disiplin Kuruluna yapılabilir.

Akademik personel disiplin soruşturmasında itiraz süresi, cezanın tebliğ tarihinden itibaren yedi gündür. İtiraz mercileri, itiraz tarihinden itibaren altmış gün içinde karar verir. İtiraz mercileri itirazı kabul ya da reddedebilir. İtirazın kabul edilmesi halinde ceza tüm sonuçlarıyla ortadan kalkar, ancak ilgili disiplin amiri veya disiplin kurulu tarafından kabul gerekçesine uygun olarak en geç üç ay içerisinde yeni bir işlem tesis edilebilir.

İtiraz süresini ve itiraz mercilerinin karar süresini 2547 sayılı Kanun md. 53/F şöyle düzenler:

“İtiraz süresi, cezanın tebliğ tarihinden itibaren yedi gündür. İtiraz mercileri, itiraz tarihinden itibaren altmış gün içinde karar verir.”

Uygulamada bazı birim disiplin amirleri uyarma ve kınama cezalarını disiplin kurulunda görüşerek karara bağlamaktadır. Bu yöntem 2547 sayılı Kanun'un yetki dağılımına uymadığı için mahkemelerce usul yönünden bozulmaktadır. Uyarma ve kınama cezasını sıralı disiplin amiri verir; disiplin kurulu bu cezalarda ancak itiraz mercii olur.

Yükseköğretı̇m Dı̇sı̇plı̇n Cezasına Dava

Akademik personel disiplin soruşturması sonucunda verilen disiplin cezasına karşı itiraz edilebileceği gibi doğrudan iptal davası da açılabilir. İdari yargıda dava açma süresi altmış gündür. İtiraz yoluna gidilmesi bu süreyi durdurur; itirazın cevabının tebliğiyle kalan süre yeniden işlemeye başlar. Süre, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. ve 11. maddelerine göre hesaplanır.

İptal davasının süresi 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu md. 7/1 uyarınca şöyledir:

“Dava açma süresi, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gündür.”

Yükseköğretı̇m Dı̇sı̇plı̇n Cezası ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular

Yükseköğretim Disiplin Cezası Ne Zaman Silinir?

Uyarma ve kınama cezalarının silinmesi beş yıl, aylıktan kesme ile kademe durdurma cezalarının silinmesi on yıl sonra talep edilebilir. Yükseköğretim disiplin soruşturması sonucunda ceza verilirse bu ceza kişinin sicil dosyasında kalmaktadır. Uyarma ve kınama cezalarının uygulanmasından itibaren beş yıl aylıktan kesme ile kademe ilerlemesinin durdurulması cezası uygulanmasından itibaren on yıl sicilde kalır. Akademik personel disiplin soruşturması sonucundan cezayı takiben bu süreler geçtikten sonra kişi sicilden silinmesini talep edebilir. Üniversite Disiplin Cezası Sicile İşler Mi sorusunun cevabı bu bilgilerde yer almaktadır.

Akademisyenlere Uygulanan Disiplin Cezaları Değişti Mi?

Yükseköğretim Kurumları Yönetici Öğretim Elemanı ve Memurları Disiplin Yönetmeliği Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edildikten sonra 2016 yılında YÖK tarafından hazırlanan kanun değişikliği ile birlikte akademisyen disiplin soruşturması hükümleri 2547 Sayılı Kanun’un 53. Maddesine eklenmiştir.

Yükseköğretim Kurumları Yönetici Öğretim Elemanı ve Memurları Disiplin Yönetmeliği Yürürlükte Mi?

2016 yılında disipline ilişkin hükümler ancak kanun ile düzenlenebilir yönündeki AYM kararı sonrası bu yönetmelik yürürlükten kalkmıştır. Yükseköğretim disiplin soruşturmasında 2547 Sayılı Kanun’un 53. Maddesi uygulanmaktadır.

Yükseköğretimde Ayrı Bir Disiplin Yönetmeliği Var Mı?

Öğretim elemanları için ayrı ve genel bir disiplin yönetmeliği bulunmamaktadır. Yükseköğretim Kurumları Yönetici, Öğretim Elemanı ve Memurları Disiplin Yönetmeliği Anayasa Mahkemesi kararıyla ortadan kalktı. Bugün uygulanan metin 2547 sayılı Kanun'un 53. maddesi ile 53/A ila 53/G maddeleridir. Üniversiteler kanuna uygun yönetmelik çıkarabilir, ancak kanun usulü ayrıntılı düzenlediği için uygulamada buna gerek duyulmamaktadır.

Akademisyen Disiplin Soruşturması En Fazla Kaç Ay Sürer?

Akademik personel disiplin soruşturması, görevlendirme yazısının tebliğinden itibaren iki ay içinde tamamlanır. Soruşturmacı bu sürede bitiremezse gerekçeli olarak ek süre isteyebilir. Disiplin amiri gerekçeyi ve zamanaşımı sürelerini birlikte değerlendirerek karar verir. Ek süre, ceza verme zamanaşımını aşacak biçimde kullanılamaz.

Akademisyen Disiplin Soruşturmasında İlk İfadeyi Kim Alır?

İlk ifadeyi soruşturmacı alır. Disiplin amiri soruşturmayı bizzat yürütüyorsa ifadeyi kendisi, soruşturmacı ya da komisyon görevlendirdiyse onlar alır. İfadeye davet yazısında iddiaların neler olduğu açıkça belirtilir ve yedi günden az olmamak üzere süre verilir. Bu süre içinde ifade verilmezse dosyadaki mevcut deliller kapsamında işlem kurulur.

Akademisyen Disiplin Soruşturmasında Son Savunmayı Kim Alır?

Savunmayı, disiplin cezası vermeye yetkili makam alır. 2547 sayılı Kanun'un 53/A maddesinin 7592 sayılı Kanunla değişen ikinci fıkrası bunu açıkça düzenler. Yetkili makam savunmaya davet yazısında teklife esas alınan eylemi, bu eyleme karşılık gelen disiplin cezasını ve soruşturma evrakını inceleme hakkını bildirir. Savunma için verilecek süre yedi günden az olamaz.

2547 Sayılı YÖK Kanununda Disiplin Soruşturması

Yükseköğretim disiplin soruşturmasında yukarıda akademisyen disiplin soruşturmasına ilişkin tüm detaylara ver verilmiştir. Soruşturmacının görevleri, savunma hakkı, disiplin amirleri, ceza vermeye yetkili amirler hakkında bilgi verilmiştir.

YÖK-Akademik Personel Disiplin Soruşturması

Akademik personel disiplin soruşturması 2547 sayılı Kanunun 53. Maddesi kapsamında yapılmaktadır. Akademik personel ceza soruşturmaları da bu madde kapsamında yapılmakta olup detaylı bilgi edinmek için Yükseköğretim Ceza Soruşturması İtiraz ve Dava isimli makalemizi inceleyebilirsiniz.

Akademik Personelin Disiplin Yönetmeliği

Akademisyen disiplin soruşturması 2547 sayılı Kanunun 53. Maddesi kapsamında detaylı olarak işlenmiş olup üniversiteler bu kanuna uygun yönetmelik çıkarma yetkisine sahiptir. Ancak uygulamada kanun detaylı olarak usulleri koyduğu için tercih edilmemektedir. Akademik Personel Disiplin Hükümleri kanunda detaylı işlenmiştir. Yükseköğretim disiplin soruşturmasında Akademik Personel Disiplin ve Ceza Mevzuatı 2547 Sayılı Kanundur.

Öğretim Görevlisinin Disiplin Amiri Kimdir?

Öğretim görevlisinin disiplin amiri, görev yaptığı birimin yöneticisidir. Fakültede görev yapan öğretim görevlisi için dekan, enstitü ve yüksekokullarda müdür, kadrosu bulunan uygulama ve araştırma merkezlerinde merkez müdürü disiplin amiridir. Üniversitenin tamamı bakımından rektör de disiplin amiri sıfatını taşır. Uyarma ve kınama cezalarını bu sıralı disiplin amirleri verir.

YÖK Yüksek Disiplin Kurulu Kimlerden Oluşur?

Akademik personel disiplin soruşturmalarında disiplin amiri ve son soruşturmayı yapacak kişi YÖK ise Yüksek Disiplin Kurulu Yükseköğretim Genel Kuruludur.

Üniversite Disiplin Kurulu Kimlerden Oluşur?

Akademisyen disiplin soruşturmalarında üniversite disiplin kurulu üniversite yönetim kuruludur. Üniversiteye bağlı birimlerin yönetim kurulları ise disiplin kurulu olarak görev yapar.

Akademik personel disiplin soruşturmasında Rektörlüğe bağlı birimlerdeki disiplin kurulu; akademik personel ve daire başkanı kadrosunun dengi ve üstü kadrolarda bulunanlar için Rektör Yardımcısının Başkanlığında üniversite yönetim kurulunca her takvim yılı başında belirlenen profesör unvanlı dört öğretim üyesinden, memurlar için ise Genel Sekreterin başkanlığında, Hukuk Müşaviri ve Personel Daire Başkanından oluşur.

Yükseköğretim Kurulu Personeli Disiplin Kurulu

Yükseköğretim disiplin soruşturmasında Yükseköğretim Kurulu personeli için disiplin kurulu, Genel Sekreterin başkanlığında, I. Hukuk Müşaviri ile Personel, Strateji Geliştirme, İdari ve Mali İşler Daire başkanlarından teşekkül eder. Üniversitelerarası Kurul personeli için disiplin kurulu, Genel Sekreterin başkanlığında Genel Sekreter Yardımcısı ve Hukuk Müşavirinden teşekkül eder.

Fakülte Disiplin Kurulu Kimlerden Oluşur?

Fakülte disiplin kurulu, fakülte yönetim kuruludur. Aynı kural enstitü ve yüksekokullar için de geçerlidir; bu birimlerin yönetim kurulları disiplin kurulu olarak görev yapar.

Akademik Personel Disiplin Soruşturması Konusunda Avukat Desteği

Akademik personel disiplin soruşturması bakımından uygulanacak hukuki yol, ilgili mevzuatın yanında somut olayın özelliklerine, mevcut belgelere ve varsa idari veya yargısal kararlara göre değerlendirilir. Bu nedenle genel nitelikteki internet içeriği, dosyaya özgü hukuki incelemenin yerine geçmez.

Akademik personel disiplin soruşturması hakkında dosyanıza özgü bir değerlendirme talep ediyorsanız Online Hukuki Danışmanlık sistemi üzerinden görüşme planlayabilir veya avukata soru sorma formu üzerinden talebinizi iletebilirsiniz. Görüşmede sunulacak hukuki değerlendirme, paylaşılan bilgi ve belgelere göre yapılır.

Yükseköğretim Kurumları Yönetici Öğretim Elemanı ve Memurları Disiplin Yönetmeliği Yürürlükte Mi?

Görevi sırasında amirine sözle saygısızlık etmek,

Görevi gereği öğrendiği ve gizli kalması gereken bilgi ve belgeleri açıklamak,