Hasar değer kaybı hesaplama ya da diğer anlamıyla araç hasar kaybı hesaplama, yaşanan trafik kazası sonrasında mağdur araç sürücüsünün aracında yapılan onarımın ardından aracın kazasız hali ile onarıma uğramış hali arasındaki değer düşüşü hesabını ifade etmektedir. Zira ülkemizde, yaşanan trafik kazasının ardından araçta yapılan onarım ve değişimlerin ardından aracın piyasa değerinin düştüğü kabul edilmektedir. İşte…
Hasar değer kaybı hesaplama ya da diğer anlamıyla araç hasar kaybı hesaplama, yaşanan trafik kazası sonrasında mağdur araç sürücüsünün aracında yapılan onarımın ardından aracın kazasız hali ile onarıma uğramış hali arasındaki değer düşüşü hesabını ifade etmektedir. Zira ülkemizde, yaşanan trafik kazasının ardından araçta yapılan onarım ve değişimlerin ardından aracın piyasa değerinin düştüğü kabul edilmektedir. İşte hasar değer kaybı hesaplama bu anlama gelmektedir.
Kısa cevap: Hasar değer kaybı, kaza sonrası onarılan aracın piyasa değerinde kalan düşüştür. Zarardan kusurlu sürücü ve aracın işleteni sorumludur; işletenin trafik sigortacısı poliçe limitleri içinde öder. Talep önce sigorta şirketine yazılı yapılır. Şirket 15 gün içinde cevap vermez veya talebi karşılamazsa dava açılabilir veya Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvurulabilir.
Hasar Değer Kaybı Nedir? Tanımı ve Hukuki Niteliği
Hasar değer kaybı, trafik kazası neticesinde araçta oluşan piyasa değeri düşüşüdür. Hasar değer kaybının hukuki niteliği, Türk Borçlar Kanunu’nun 49 vd. Maddelerinde düzenlenen haksız fiil sorumluluğudur. Haksız fiil sorumluluğunun şartları ise;
Hukuka aykırı bir fiil
Kusur
Zarar
İlliyet bağıdır.
Tüm bu şartların varlığı halinde haksız fiil sorumluluğundan bahsedilecektir. Araç değer kaybı hesaplama ise işte hukuka aykırı bir biçimde kusuruyla karşı tarafın aracına zarar veren sürücünün, diğer araçta yarattığı değer kaybının hesaplanmasıdır.
“Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.”
İlgili hesaplama aracı: Araç Değer Kaybı Aracı — Kazaya uğrayan aracın piyasa değer kaybı hesaplama.
Sık Sorulan Sorular
Araç hasar kaybı ile araç değer kaybı aynı şey midir?
Araç hasar kaybı ile araç değer kaybı aynı şeyi ifade etmektedir. Zira her iki durumda da araçta yapılan onarım ve değişimlerin ardından aracın yaşadığı piyasa değeri düşüşü ifade edilmek istenmektedir.
Hasar değer kaybı tazminatı için zamanaşımı süresi nedir?
Hasar kaybı tazminatı için zamanaşımı süresi, kusurlu araç sürücüsünün ve olayın öğrenildiği tarihten itibaren 2 yıl, ve her durumda kaza tarihinden itibaren 10 yıldır. Bu sürenin geçmesinin ardından hasar kaybı tazminatı talep edilemez.
Sigorta şirketi eksik ödeme yaparsa hangi yola başvurabilirim?
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesinden 2015 yılında mezunu olmuştur. Türk ve Alman vatandaşıdır. Cumhuriyet Üniversitesi Yüksek Lisans eğitimi almıştır. Ayrıca Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesinde Marka-Patent-Fikri Sınai Haklar eğitimi sertifikasına sahiptir. 2016 yılından itibaren Ankara Barosu mensubu olup 2022…
Google aramalarında ve yapay zeka özetlerinde yazılarımızı öncelikli görmek için sitemizi tercih ettiğiniz kaynaklara ekleyebilirsiniz.
Hasar Değer Kaybının Dayanağı: Türk Borçlar Kanunu ve Karayolları Trafik Kanunu
Hasar değer kaybı hesaplamada dayanak; Türk Borçlar Kanunu’nun 49 vd. Maddeleri ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 85 vd. Maddeleridir. Türk Borçlar Kanunu’nun 49. Maddesi gereğince kusurlu bir biçimde hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren araç sürücüsü bu zararı gidermekle yükümlü olacaktır. Karayolları Trafik Kanunu’nun 85. Maddesi ise bir motorlu aracın işletilmesi diğer aracın zarara uğramasına yol açtığı takdirde bu zarardan işleten ve teşebbüs sahibinin müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını düzenlemektedir. Bu hükümler uyarınca hasar değer kaybı hesaplama, bir araç sürücüsünün kusurla mağdur araç sürücüsünün aracına zarar vermesi durumunda yapılmaktadır.
“Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”
Kimler Araç Hasar Kaybı Talep Edebilir?
Hasar değer kaybı hesaplamada hak sahipleri;
Araç sahibi
Motorlu aracın işleteni
Araç sürücüsü
Mülkiyeti muhafaza kaydıyla satın alan alıcıdır.
Bu kişiler somut olayın özelliklerine göre araç hasar kaybı talep edebilmektedirler.
Hasar Kaybı Hesaplamasında Kullanılan Kriterler (Yaş, KM, Piyasa Değeri)
Değer kaybı hesabında başta aracın yaşı, kilometresi, markası-modeli, piyasa değeri ile hasarın ağırlığı ve kazanın oluş şekli dikkate alınır. Hasar değer kaybı hesaplamada birtakım kriterler kullanılmaktadır. Bu kriterler öncelikle şunlardır;
Mağdur aracın yaşı
Zarar gören araca ilişkin kilometre
Zarar gören aracın piyasa değeri
Kazanın oluş şekli
Zarar gören aracın markası
Zira araç hasar değer kaybı hesaplanması, aracın onarım görmeden önceki piyasa değerinin onarım gördükten sonraki piyasa değeri arasındaki farkı ifade etmektedir. Dolayısıyla genç, daha düşük kilometreli ve lüks nitelikteki araçlarda araç hasar kaybı daha yüksek hesaplanmakta iken daha yaşlı, yüksek kilometreli ve piyasa değeri nispeten düşük bir araçta hasar kaybı daha düşük nitelikte hesaplanacaktır.
Sigorta Şirketleri Tarafından Uygulanan Hesaplama Yöntemleri
Hasar değer kaybı hesaplamada sigorta şirketleri; aracın yaşı, kilometresi, zarar gören aracın piyasa değeri, kazanın büyüklüğü gibi hususları inceleyerek hesaplama yapmaktadır. Dolayısıyla araç değer kaybı, sigorta eksperi tarafından düzenlenen değer kaybı raporu tarafından hesaplanmaktadır. Sigorta şirketleri araç hasar kaybı hesaplamada;
Aracın rayiç değer katsayısı
Kullanılmışlık düzeyi katsayısı
Parça değişim katsayısı
Onarım katsayısı
Boya katsayısı
Gibi hususları göz önüne almaktadır. Araç hasar katsayısı ise aşağıdaki formüle göre tespit edilecektir:
Yargıtay Kararlarında Hasar Değer Kaybı Hesaplamasına İlişkin Ölçütler
Yargıtay, hasar kaybı hesaplamasında birtakım ölçütler kullanılmasını gerektiğini belirtmektedir. Bu hususlar;
Aracın modeli
Markası
Aracın yaşı
Mağdur araca ilişkin kilometre
Gibi hususlardır.
Nitekim Yargıtay 17. Hukuk Dairesi’nin 2015/14384 E., 2016/2384 K. Sayılı kararında;
“… Eksik inceleme ve hüküm kurmaya elverişli olmayan bilirkişi raporuna göre karar verilemez. Bu durumda mahkemece, araç değer kaybı konusunda hesap yapmaya ehil,…. heyeti gibi kurum veya kuruluşlardan seçilecek hasar konularında uzman bilirkişi (makina mühendisi) veya bilirkişi kurulundan tüm dosya kapsamına göre; davacı aracının modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi vs. gibi hususlar gözönünde bulundurularak kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri (hasarsız haliyle) ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark (aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi) hususlarında ayrıntılı, gerekçeli, denetime elverişli bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken…”
şeklinde karar vermiştir. Görüleceği üzere Yargıtay bu kararında alanında uzman bir bilirkişinin atanması ve az önce belirttiğimiz kriterlerin göz önüne alınarak araç değer kaybının belirlenmesi gerektiğini vurgulamıştır.
Yine Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2014/17779 E., 2014/14956 K. Sayılı kararında;
“… Hükme esas alınan bilirkişi raporunda araçtaki değer kaybının tesbiti sırasında Dairemizce değer kaybının belirlenmesi hususunda esas alınan aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki fark kriterine uyulmaksızın aracın daha önceden hasar görmemiş olması ve kaza sonrası hasar gören yerleri, değiştirilen parçaları ve onarım işçilikleri dikkate alınmıştır. Ayrıca bilirkişi raporunda ikame araç bedeli konusunda hesaplama yapılmaksızın piyasa koşullarına göre belirleme yapılmıştır. Eksik inceleme ile değer kaybı konusunda Dairemizce belirlenen kriterlere uygun şekilde düzenlenmeyen ve yine hesaplama yapılmaksızın genel bir niteleme ile ikame araç bedelinin tespit olunduğu bilirkişi raporuna dayalı olarak hüküm kurulamaz.
Bu durumda mahkemece, İstanbul Teknik Üniversitesi veya Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyeti gibi kurumlardan seçilecek konusunda uzman bilirkişiden, varsa davacı aracının hasarlı haldeki fotoğrafları getirilip, fatura, kaza tespit tutanağı ve önceki bilirkişi raporu da incelenerek, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp, aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farkın değer kaybını göstereceği ilkesine göre değer kaybının yeniden hesaplanması ile…”
şeklinde karar vermiştir. Görüleceği üzere Yargıtay bu kararında hasar değer kaybı hesaplama yapılırken hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki farkın dikkate alınması gerektiğini, uzman bilirkişiden aracın hasarlı fotoğrafları, fatura, kaza tespit tutanağı ile aracın modeli, yaşı, hasarın büyüklüğü gibi hususlar göz önüne alınarak hesaplama yapılması gerektiğine işaret etmiştir.
Bilirkişi Raporları ve Uygulamada Kullanılan Hesaplama Formülleri
Hasar değer kaybı hesaplama kısmını yargılama sırasında alanında uzman bilirkişiler yapmaktadır. Alanında uzman bir hasar bilirkişisi tarafından, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın ekinde düzenlenen değer kaybı tazminatı hesaplaması kısmı göz önüne alınacaktır. Burada aracın hasar katsayısının hesaplanabilmesi için;
Aracın rayiç değer katsayısı
Parça değişim katsayısı
Mağdur aracın kullanılmışlık düzeyi katsayısı
Onarım katsayısı
Boya katsayısı
Gibi hususlar bulunan tabloya göre hesaplanacaktır. Ardından aşağıdaki formüle dayanarak hasar katsayısı hesaplanmaktadır:
Sigorta Şirketine Başvuru ve Eksik Hesaplama Halinde İtiraz
Hasar değer kaybında sigorta şirketine başvuru yapılması gerekmektedir. Sigorta şirketine başvuru halinde hem uyuşmazlık daha hızlı çözüme kavuşmakta hem de sürücülerin hak kayıpları hızlı bir biçimde telafi edilmektedir. Dolayısıyla kazadan sonra sigortadan para alma için öncelikle başvuru yapılır. Yapılan başvurunun ardından sigorta şirketinin 8 gün içerisinde ödeme yapması, 15 gün içerisinde de bilgilendirme yapması gerekmektedir. Ancak sigorta şirketi tarafından eksik hesaplama yapılarak eksik ödeme yapılmış olabilir.
Bu durumda mağdur araç sürücüsü sigorta tahkim komisyonuna başvurarak eksik bedeli talep edebilecektir. Zaman zaman sigorta şirketleri tarafından ödeme yapılmadığı da görülmektedir. Böyle bir durumda da mağdur araç sürücüsü Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurmak suretiyle hasar değer kaybını talep edebilecektir.
Sigorta Tahkim Komisyonu ve Hasar Kaybı Hesaplaması
Araç hasar kaybı hesaplamada sigorta şirketi tarafından eksik hesaplama yapılmış olabileceği gibi sigorta şirketi tarafından hiçbir ödeme yapılmamış da olabilir. İşte bu durumda mağdur araç sürücüsü tarafından Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvuru yapılması gerekmektedir. Komisyon başvurusu https://www.sigortatahkim.org/ üzerinden yapılmaktadır. Yapılacak olan başvurunun ardından Sigorta Tahkim Komisyonu uyuşmazlığa bir sigorta hakemi atar ve hakem gerekli hesaplamaları yaparak araç değer kaybının eksik yatırılıp yatırılmadığına karar verir.
Dava Sürecinde Mahkemelerin Yaklaşımı ve Hesaplama Farklılıkları
Araç hasar kaybı için mahkemeye başvurulması da söz konusu olabilir. İşbu durumda şayet araç hasar kaybı talebi sigorta şirketine de yönlendirilecekse dava öncesi arabulucuya başvurulmalı ve dava da asliye ticaret mahkemesinde açılmalıdır. Burada mahkeme tarafından bilirkişi görevlendirilerek hasar değer kaybının hesaplanması istenmektedir. Zaman zaman mahkemelerde ve bilirkişilerde hesaplama farklılıkları olsa da genel olarak benzer sonuçlar ortaya çıkacaktır.
Hasar Değer Kaybı Hesabında Karşılaşılan Sorunlar ve Çözüm Önerileri
Hasar değer kaybı hesaplama ve talep konusunda zaman zaman sorunlar oluşmaktadır. Özellikle yanlış hesaplanan kusur durumları, sürücüler için oldukça büyük zaman ve hak kayıplarına yol açabilmektedir. Dolayısıyla kanımızca trafik kazası oluştuğu anda mümkün olduğunca çok delilin toplanması, kolluğun bu konunun üzerine düşerek detaylı araştırmalar yapması ve kaza tespit tutanağının mümkün olduğunca detaylı ve doğru tutulması gerekmektedir.
Hasar Değer Kaybı ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Araç hasar kaybı ile araç değer kaybı aynı şey midir?
Araç hasar kaybı ile araç değer kaybı aynı şeyi ifade etmektedir. Zira her iki durumda da araçta yapılan onarım ve değişimlerin ardından aracın yaşadığı piyasa değeri düşüşü ifade edilmek istenmektedir.
Hasar değer kaybı tazminatı için zamanaşımı süresi nedir?
Hasar kaybı tazminatı için zamanaşımı süresi, kusurlu araç sürücüsünün ve olayın öğrenildiği tarihten itibaren 2 yıl, ve her durumda kaza tarihinden itibaren 10 yıldır. Bu sürenin geçmesinin ardından hasar kaybı tazminatı talep edilemez.
Sigorta şirketi eksik ödeme yaparsa hangi yola başvurabilirim?
Sigorta şirketi eksik ödeme yaptığı takdirde hasar değer kaybı için Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurulabileceği gibi dava da açılabilir.
Araç yaşı ve kilometresi hasar kaybı hesabını nasıl etkiler?
Araç yaşı ve kilometresinin fazla olması durumunda hasar kaybı daha düşük hesaplanmaktayken aracın yaşı ve kilometresinin düşük olması durumunda hasar kaybı daha yüksek hesaplanacaktır.
Yargıtay, hasar kaybı hesaplamasında hangi kriterleri esas alıyor?
Yargıtay, hasar kaybı hesaplamasında aracın yaşı, kilometresi, markası, modeli, kazanın oluş şekli gibi kriterleri esas almaktadır.
Araç Değer Kaybı Başvurusu ile İlgili Avukata Soru Sorabilirsiniz.
Hasar değer kaybı hesaplama
Hasar değer kaybı hesaplama konusunda alanında uzman Ankara Avukatına soru sormak için Avukata Sor sayfasını ziyaret edebilirsiniz.
AVUKATTAN ONLINE DANIŞMANLIK ALABILIRSINIZ.
Hasar değer kaybı hesaplama
Hasar değer kaybı hesaplama kapsamında ortaya çıkan sorunların çözümünde konusunda uzman Ankara Avukatından destek almak, doğru ve hukuki açıdan sağlam bir konumda olmanıza yardımcı olabilir. Hasar değer kaybı hesaplama konusunda uzman bir Ankara Avukatı ile iletişim kurmak ve danışmanlık almak için online danışmanlık sisteminiz üzerinden randevu almak, çok pratik bir çözüm olabilir.
Sorularınızı ve bu sorularla ilgili evrakı sisteme yükleyebilirsiniz. Online danışmanlıkta istediğiniz gün ve saati seçebildiğiniz gibi görüşme tipini de seçebilmektesiniz. Zoom, teams, whatsapp ya da telefon üzerinden görüşme sağlanabilmektedir. Ödemenin ardından tarafınıza randevu yapıldığına dair mail ile bilgi gelmektedir. Sistemde yaşanan herhangi bir sorun olduğundan iletişim numaralarımızdan iletişime geçtiğinizde toplantı manuel olarak planlanabilir. Müvekkillerimizin doğru bilgiye hızlı ve güvenilir şekilde ulaşmasını sağlamak için kurulan Online Danışmanlık Sistemimizden yüzlerce randevu alınmış olup müvekkillerimizin faydalanması amaçlanmıştır.
Hasar değer kaybı hesaplama
Sigorta şirketi eksik ödeme yaptığı takdirde hasar değer kaybı için Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurulabileceği gibi dava da açılabilir.
Araç yaşı ve kilometresi hasar kaybı hesabını nasıl etkiler?
Araç yaşı ve kilometresinin fazla olması durumunda hasar kaybı daha düşük hesaplanmaktayken aracın yaşı ve kilometresinin düşük olması durumunda hasar kaybı daha yüksek hesaplanacaktır.
Yargıtay, hasar kaybı hesaplamasında hangi kriterleri esas alıyor?
Yargıtay, hasar kaybı hesaplamasında aracın yaşı, kilometresi, markası, modeli, kazanın oluş şekli gibi kriterleri esas almaktadır.
Tazminat Hukuku
HASAR DEĞER KAYBI NASIL ALINIR?
Hasar değer kaybı, yaşanan trafik kazası sonrasında talep edilebilecek tazminat kalemlerinden biridir. Araç değer kaybı olarak da adlandırılan bu zarar, yaşanan trafik kazasının ardından aracın hasarsız haline göre piyasa değerinde yaşanan düşüşü ifade etmektedir. Hasar değer kaybı KTK ve TBK çerçevesinde haksız fiil hükümlerine göre talep edilebilir. HASAR DEĞER KAYBI NEDİR? HUKUKİ NİTELİĞİ VE KTK–TTK…
