Olumsuz Güvenlik Soruşturması İptal Davası Nasıl Açılır
Olumsuz Güvenlik Soruşturması İptal Davası
Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davası, genellikle devlet memurluğuna atanacak kişiler veya kamu görevinde yer almak isteyenler için yapılır. Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davasında, güvenlik soruşturmasının sonucunun hukuka aykırı olduğu ve kişinin haklarının ihlal edildiği iddia edilir. GÜVENLİK SORUŞTURMASI NEDİR? Güvenlik soruşturması, bir kişinin adli sicil kaydının kontrol edilmesi, kolluk kuvvetleri tarafından aranıp aranmadığının belirlenmesi, hakkında…
Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davası, genellikle devlet memurluğuna atanacak kişiler veya kamu görevinde yer almak isteyenler için yapılır. Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davasında, güvenlik soruşturmasının sonucunun hukuka aykırı olduğu ve kişinin haklarının ihlal edildiği iddia edilir.
Güvenlik Soruşturması Nedir?
Güvenlik soruşturması, bir kişinin adli sicil kaydının kontrol edilmesi, kolluk kuvvetleri tarafından aranıp aranmadığının belirlenmesi, hakkında herhangi bir yasak veya kısıtlama olup olmadığının tespit edilmesi, kesinleşmiş mahkeme kararları ve 4 Aralık 2004 tarihli 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 171. maddesinin beşinci fıkrası ile 231. maddesinin 13. fıkrası kapsamında alınan kararlar doğrultusunda, kişi hakkında devam eden veya sonuçlanmış soruşturma ya da kovuşturmaların incelenmesi süreçlerini içerir.
Ayrıca, kişinin kamu görevinden çıkarılıp çıkarılmadığı veya memurluktan çıkarma cezasının olup olmadığı, yabancı devlet kurumlarıyla veya yabancılarla herhangi bir bağlantısının bulunup bulunmadığı, terör örgütleri ya da suç işlemek amacıyla kurulan örgütlerle işbirliği, ilişki veya bağlantısının olup olmadığının mevcut kayıtlar ve yerinde yapılan araştırmalar ile belirlenmesi ve değerlendirilmesi süreçlerini kapsar.
Güvenlik Soruşturmasında Nelere Bakılır?
Güvenlik soruşturması, gizlilik dereceli birimlerde çalışacaklar ile kanunda belirtilen kurumlarda görev yapacak kamu görevlileri hakkında gerçekleştirilir (madde 3/2). Bu soruşturma, aynı zamanda arşiv araştırmasını da içerir. Dolayısıyla, belirtilen unsurlara ek olarak aşağıdaki konulara da odaklanılır:
Kişinin görevinin gerektirdiği niteliklerle ilgili kolluk kuvvetleri ve istihbarat birimlerinde bulunan olgusal veriler: Bu kapsamda, güvenlik soruşturması, görevle ilgili verilere ulaşır; ancak her türlü veriye değil, görevin nitelikleriyle ilgili olan somut verilere odaklanır. Bu veriler, yorum içermeyen, somut ve gözlemlenebilir vakıalara dayanır.
Kişinin yabancı devlet kurumları ve yabancılarla ilişiği: Bu durumun araştırılmasıyla ilgili belirsizlik vardır. Yabancılarla olan ilişkinin mahiyetinin anlaşılması gerekmektedir. Eğer kişinin ilişkisi tespit edilirse, iletişimin denetlenmesi gerekebilir. Ancak, bu durumda MİT, polis veya jandarma tarafından devam eden bir araştırma veya takip varsa ve bu takip suç oluşturmamışsa, güvenlik soruşturmasında kullanılabilir.
Sık Sorulan Sorular
Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davası hangi mahkemede açılır?
Görevli mahkeme idare mahkemesidir. Yetkili mahkeme, işlemi tesis eden kurumun bulunduğu yer idare mahkemesidir. İşlemi bir bakanlık yapmışsa Ankara idare mahkemeleri, valilik yapmışsa valiliğin bulunduğu yer idare mahkemesi yetkilidir.
Dava açma süresi kaç gündür?
İşlemin tebliğinden itibaren altmış gündür. İdareye başvuru zorunlu değildir; başvurulursa 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi uyarınca işlemeye başlamış dava açma süresi durur.
Dava açmadan önce idareye başvurmak zorunlu mudur?
Kişinin terör örgütleri veya suç işlemek amacıyla kurulan örgütlerle ilişkisi: Bu husus, 4045 sayılı Kanun dönemindeki Yönetmelikte daha geniş ve belirsiz bir şekilde düzenlenmiştir. Ancak 7315 sayılı Kanun, kişinin terör veya suç örgütleriyle “eylem birliği”, “irtibat” ve “iltisak” içinde olup olmadığını araştırır. Ancak, “irtibat” ve “iltisak” kavramları net değildir ve ceza hukukunda suç olarak tanımlanmamıştır.
Güvenlik soruşturması, kişinin terör örgütüyle iltisakının varlığını belirlemede çeşitli ölçütleri kullanır. Bu ölçütler arasında kişinin banka hesapları, eğitimi, katıldığı etkinlikler, konakladığı yerler, aile üyelerinin faaliyetleri ve hakkında yapılan adli işlemler yer alır. Ancak, kişi hakkında kesinleşmiş bir mahkûmiyet kararı olmaksızın, suçsuzluk karinesi ve lekelenmeme hakkının ihlal edilme riski vardır.
Olumsuz Güvenlik Soruşturması İptal Davası Nedir?
Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davası, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunun olumsuz olması durumunda açılan idari davadır. Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davası, kamu görevine atanma veya mevcut atamanın iptali gibi işlemlere karşı açılır ve idare mahkemesinde görülür. Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davasında, İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun (2577 sayılı Kanun) şekil ve esaslarına riayet edilmesi büyük önem taşır Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davası açarken dikkat edilmesi gereken hususlar ve güvenlik soruşturmasında nelere bakıldığı hakkında detaylı bilgiler:
Olumsuz Güvenlik Soruşturması İptal Davasında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar
Usul Kurallarına Uyma: Dava dilekçesi hazırlanırken 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nda belirtilen şekil ve esaslara uyulmalıdır. Aksi takdirde, usuli eksikliklerden dolayı davanın reddedilmesi veya olumsuz sonuçlanması mümkündür.
Gerekçelerin Belirtilmesi: Dilekçede güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlanmasına neden olan gerekçelerin hukuka aykırı olduğu ayrıntılı olarak açıklanmalıdır.
Kanıtların Sunulması: İddiaları destekleyen belgeler, tanık ifadeleri ve diğer kanıtlar dilekçeye eklenmelidir.
Dava Açma Süresi: İdari başvuru sonucunda idareden olumsuz yanıt alındığında veya yanıt verilmediğinde, iptal davası açma süresi genellikle 60 gündür.
Yetkili Mahkeme: İdare mahkemesi, davanın açılacağı yetkili mahkemedir. Genellikle davacının ikametgahının bulunduğu yer idare mahkemesi yetkilidir.
Hukuki Destek: Dosyadaki belgelerin ve emsal kararların değerlendirilmesi teknik bir çalışma gerektirir.
Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davası, kişinin kamu görevine atanmasının veya mevcut atamasının hukuka aykırı bir şekilde engellenmesi durumunda açılacak önemli bir hukuki yoldur. Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davasında, doğru hukuki adımları atmak ve gerekli belgeleri eksiksiz sunmak büyük önem taşır. İlgili mevzuatın ve usul kurallarının titizlikle takip edilmesi, davanın olumlu sonuçlanması açısından kritik bir rol oynar.
Olumsuz Güvenlik Soruşturmasına İtiraz
Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlanması nedeniyle açılacak olan olumsuz güvenlik soruşturması iptal davasında, dava açmadan önce idareye başvuru yapmak zorunlu değildir. İşte olumsuz güvenlik soruşturması iptal davasında dikkat edilmesi gereken hususlar ve süreçle ilgili detaylı bilgiler:
Olumsuz Güvenlik Soruşturması İptal Davası Açma Süreci
İdari Başvuru: İdareye başvuru yapmak zorunlu olmamakla birlikte, İYUK m. 11 uyarınca idarenin atama işlemine karşı itirazda bulunabilirsiniz. Ancak, pratikte bu itirazların genellikle sonuç vermediği göz önünde bulundurulmalıdır. İdareler, genellikle olumsuz işlemlerini mahkeme kararı olmadan geri almamaktadır.
Doğrudan Dava Açma: Sonuç olumsuz çıktığında idareye başvurmadan doğrudan iptal davası açmak da mümkündür.
Dava Süresi: İdari işlemin size tebliğinden itibaren 60 gün içinde olumsuz güvenlik soruşturması iptal davası açmanız gerekmektedir.
Olumsuz Güvenlik Soruşturması İptal Davasında Görevli ve Yetkili Mahkeme
Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davasında dikkat edilmesi gereken en önemli hususlardan biri görevli ve yetkili mahkemenin doğru belirlenmesidir. Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davasında, görevli mahkeme idare mahkemesidir ve yetkili mahkeme ise işlemi tesis eden kurumun bağlı olduğu yer idare mahkemesidir. İşte bu süreçle ilgili detaylar:
Görevli Mahkeme
İdare Mahkemesi: Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davasında görevli mahkeme idare mahkemesidir. Farklı bir mahkemede dava açılması durumunda görevsizlik kararı verilerek dosya yetkili idare mahkemesine gönderilecektir.
Yetkili Mahkeme
İşlemi Tesis Eden Kurum: Yetkili idare mahkemesi, işlemi tesis eden kurumun bağlı olduğu yer idare mahkemesidir.
Bakanlık İşlemleri: İşlemi bir bakanlık yapmışsa, yetkili mahkeme Ankara İdare Mahkemesi olacaktır.
Valilik İşlemleri: İşlemi valilik tesis etmişse, valiliğin bulunduğu yerin idare mahkemesi yetkilidir.
Davanın Doğru Mahkemede Açılması
Yetkisizlik Kararı: Yetkili olmayan bir mahkemede olumsuz güvenlik soruşturması iptal davası açılması durumunda, dava dosyası yetkili mahkemeye gönderilir. Bu süreç davanın uzamasına neden olabilir.
Hızlı Süreç İçin Doğru Mahkeme: Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davası doğru yer mahkemesinde açılması, sürecin daha hızlı işlemesini sağlar.
Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davasında görevli ve yetkili mahkemenin doğru belirlenmesi, dava sürecinin etkin ve hızlı bir şekilde yürütülmesi açısından kritik öneme sahiptir. Yetki itirazı dosyanın başka bir mahkemeye gönderilmesine ve sürecin uzamasına yol açar.
Olumsuz Güvenlik Soruşturması İptal Davası Nasıl Açılır?
Güvenlik soruşturmanız olumsuz sonuçlandığında, kurum tarafından size tebligat yapılır veya Cimer üzerinden yaptığınız başvuruya cevap verilerek durum bildirilir. Bu tebligatta güvenlik soruşturmanızın olumsuz sonuçlandığı ifade edilir, ancak neden olumsuz olduğu açıklanmaz. Güvenlik soruşturması gizlilik esasıyla yürütüldüğü için içeriği hakkında bilgi verilmez. Bu aşamada, güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlanmasına neden olabilecek durumlara dikkat edilmelidir.
İptal davaları, idarenin hukuka aykırı işlemiyle menfaati ihlal edilen kişi tarafından, işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve amaç yönlerinden birinin hatalı olduğu gerekçesiyle iptali için açılır. Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davasında da bu tür klasik iptal davaları kapsamında yer alır ve idare mahkemesinde açılır.
İdari işlemler, idarenin üstün yetkisini ve kamu gücünü kullanarak yaptığı işlemlerdir. Güvenlik soruşturması da bu şekilde gerçekleştirilir ve idare tarafından tesis edilmiş bir idari işlem olarak değerlendirilir. Bu nedenle, idari işlemlerin iptali için idare mahkemelerinde dava açılmalıdır. Eğer dava hukuk mahkemesi, vergi mahkemesi veya başka bir mahkemede açılırsa görevsizlik kararı verilir, bu da en az 2-3 ay kayba yol açar. Bu duruma dikkat etmek önemlidir.
Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davasında, görevli ve yetkili mahkemeye sunulacak bir dilekçe ile açılır. Dilekçede, güvenlik soruşturmasının hangi kamu görevine ilişkin olduğunu ve bu görevle ilgili detayları belirtmek gereklidir. Özellikle, mesleki eğitimlerde gösterilen başarıların açıklanması faydalı olacaktır. Ayrıca, dilekçe ekine süreç boyunca yetkili makamlardan alınan belgelerin eklenmesi de olumlu sonuçlar doğurabilir.
Olumsuz Güvenlik Soruşturması İptal Davası İdare Mahkemesi Süreci
İdare mahkemeleri, genel olarak yazılı yargılama usulüne göre işlem yapar (İYUK m.1/2). İnceleme evrak üzerinden yapılır ve ilk incelemede, davanın gerekli şartları taşıyıp taşımadığı, özellikle İYUK 3. ve 5. maddelere uygun olup olmadığı kontrol edilir. Bu maddelere aykırılık durumunda, dilekçelerin reddine ve 30 gün içinde yeniden düzenlenmesine karar verilir.
İlk İnceleme
Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davası açıldıktan sonra idare mahkemesi, davalı idareden savunma talep eder. Davalı idare, 30 gün içinde savunmasını sunar. İdare mahkemesi, bu savunmadan sonra yürütmenin durdurulması kararını değerlendirir. Yürütmenin durdurulması kararı verilirse, kişi mesleğine başlayabilir. Ancak dava esastan devam eder ve yürütmenin durdurulması kararına karşı 7 gün içinde Bölge İdare Mahkemesi’ne itiraz edilebilir. Mahkeme, davayla ilgili gerekli gördüğü her türlü bilgi ve belgeyi kendiliğinden talep edebilir ve ilgili kurumlar bu belgeleri sunmak zorundadır.
Güvenlik Soruşturması İptal Davası İdare Mahkemesine Başvurma
İdari yargı yazılı usule ve sıkı süre kurallarına bağlıdır. Dava dilekçesi hazırlanırken dikkat edilmesi gereken hususlar şunlardır:
Yürütmenin Durdurulması Talebi: Yürütmenin durdurulması, telafisi güç ve imkansız zararla birlikte açıkça hukuka aykırılık durumunda verilen geçici bir tedbirdir. İptal davası içinde talep edilmelidir ve ortalama 2-3 ay içinde karara bağlanır. Talep edilmezse, mahkeme yürütmeyi durdurma kararı resen veremez.
Davalı Kurumun Doğru Belirlenmesi: Örneğin, üniversite atamanızı gerçekleştiriyorsa üniversiteye, Milli Savunma Bakanlığı gerçekleştiriyorsa bakanlığa karşı dava açılmalıdır. Aksi takdirde, hasım düzeltme kararı verilerek süreç uzar.
Dava Dilekçesinin Açıklık ve Detaylı Olması: Yazılı yargılama usulü olduğu için her şey dilekçeden anlaşılır olmalıdır.
Eklerin Düzenli Olması: Dava dilekçesine eklenen belgeler düzenli ve sıralı olmalıdır.
Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davası dilekçeniz ile idare mahkemesine başvurabilirsiniz. Dava, idari işlemi tesis eden kurumun bulunduğu ilin idare mahkemesinde açılır. Aksi takdirde yetkisizlik kararı verilir.
Dava Ehliyeti
Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumsuz sonuçlanan kişi olumsuz güvenlik soruşturması iptal davasını açmalıdır. Ataması yapılmayan kişinin eşi, anne-babası veya diğer yakınları davayı açamaz. Ancak, mahkeme kararı ile kısıtlanmış olanlar için velileri veya vasileri dava açabilir.
Husumet ve Davalı Taraf
Olumsuz güvenlik soruşturması iptal dava dilekçesinde davalı kurum veya kurumlar doğru belirlenmelidir. Aksi takdirde, mahkeme hasım düzeltme veya ekleme kararı vererek süreci uzatabilir. Dava dilekçesi İYUK m. 3 ve 5’deki koşulları taşımalıdır. Aksi halde dilekçe reddedilir ve 30 günlük yeni bir süre verilerek düzeltilmesi talep edilir. Yeniden verilen dilekçelerde de aynı yanlışlıklar yapılırsa dava reddedilir.
İdarenin Cevap Dilekçesi
İdare mahkemesi, dava dilekçesinde sorun görmezse davalı idareden savunma yapmasını ister. Normalde 30 gün olan bu süre, mahkeme tarafından kısaltılabilir. Davalı idare, güvenlik soruşturmasının olumsuz nedenlerini mahkemeye hizmete özel gizli ibareli zarf içinde gönderir. Bu bilgiler UYAP’a yüklenmez veya tebligata çıkarılmaz.
Cevaba Cevap Dilekçesi Aşaması
Davalı idare savunmasını yaptıktan sonra, savunma dilekçesi size tebliğ edilir ve 30 gün içinde cevaba cevap dilekçesi vermeniz gerekir. Bu dilekçede dikkat edilmesi gerekenler:
Dava dilekçesinde yazılan hususlar aynen tekrarlanmamalıdır.
Güvenlik soruşturmasının neden olumsuz olduğuna dair esasa dair savunma yapılmalıdır.
Emsal kararlar eklenmelidir.
İdarenin savunmasındaki her hususa tek tek cevap verilmelidir.
Davalı İdarenin İkinci Savunma Dilekçesi
Dilekçe teatisi aşamasının sonunda, davalı kurum ikinci savunmasını yapar ve süreç sona erer. Bu aşamadan sonra davacı taraf tekrar savunma yapamaz.
Tahkikat ve Ara Karar Aşaması
Davalı kurum, güvenlik soruşturmasının neden olumsuz olduğunu mahkemeye gönderir. Genellikle istihbari bilgi niteliğinde olan bu bilgiler, gerçeği yansıtmayabilir. İdare mahkemesi, bu bilgilerin doğruluğunu tespit etmek amacıyla ara kararlar alabilir ve çeşitli kurumlardan bilgi talep edebilir.
Bu süreç, güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlanmasının nedenlerini ve idari davanın aşamalarını özetlemektedir. Dilekçenin ve eklerin eksiksiz hazırlanması, ara karar trafiğini ve buna bağlı gecikmeleri azaltır.
Olumsuz Güvenlik Soruşturması İptal Davası İstinaf ve Temyiz Süreci
İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun (İYUK) 28. maddesi, idare mahkemelerince verilen kararların uygulanmasına ilişkin hükümleri içermektedir. Bu maddeye göre:
İptal Kararı Durumunda
İdare mahkemesi, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması nedeniyle atanmama veya atama kararının iptaline karar verirse, idare, ilgili kişiyi hemen ve en geç 30 gün içinde göreve başlatmak zorundadır.
Ayrıca, kişinin ödenmemiş maaşları dahil olmak üzere tüm mali hakları da bu kararın sonucu olarak ödenmelidir.
İdare, bu mali hakları ödemezse, kişi ayrıca bir tam yargı davası (tazminat davası) açarak zararını talep edebilir.
Red Kararı Durumunda
İdare mahkemesi, güvenlik soruşturması iptal davasını reddederse, kararın tebliğinden itibaren 30 gün içinde yetkili Bölge İdare Mahkemesi’ne (BİM) istinaf başvurusu yapılmalıdır.
İstinaf incelemesi sonucunda, Bölge İdare Mahkemesi, ilk derece mahkemesinin kararını kaldırarak iptal kararı verebilir. Bu durumda da idare, en geç 30 gün içinde yargı kararını uygulamak zorundadır.
Bölge İdare Mahkemesi Kararları
Bölge İdare Mahkemesi’nin İYUK 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir. Bu kararlar, dosyayla birlikte kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilir ve mahkeme tarafından yedi gün içinde tebliğe çıkarılır.
Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile Bölge İdare Mahkemeleri’nin İYUK 46. maddede sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, Danıştay’da kararın tebliğinden itibaren 30 gün içinde temyiz edilebilir.
İstinaf ve temyiz aşamalarında yürütmenin durdurulması talep edilebilir.
Olumsuz Güvenlik Soruşturması İptal Davası ile İlgili Danıştay Kararları
“YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Deniz Kuvvetleri Komutanlığına dış kaynaktan muvazzaf astsubay temini kapsamında yapılan sınavlarda başarılı olan davacı tarafından, hakkında yaptırılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunun olumsuz olduğundan bahisle eğitiminin sonlandırılması ve ilişiğinin kesilmesine dair 21/06/2017 tarihli işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:, K:… sayılı kararıyla;
Davacının güvenlik soruşturmasının olumsuz olarak değerlendirilmesine dayanak teşkil eden bilgi ve belgelerin …gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:, K:… sayılı kararıyla;
İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay Sekizinci Dairesinin 10/06/2021 tarih ve E:2020/603, K:2021/3088 sayılı kararıyla;
….Mahkeme kararını onayan Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; istinaf başvurusunun reddi yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
…Bu itibarla idarenin anılan takdir yetkisi kapsamında tesis edilen ve suçluluğu hükmen sabit olmayan bir kişiye yaptırım uygulanması konusuyla ilgisi bulunmayan dava konusu işlemin suçsuzluk karinesine aykırılık oluşturduğundan söz edilemeyeceğinden davacının bu yöndeki iddiasına itibar edilmemiştir.
KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;
Davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne;
Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ısrar kararının BOZULMASINA…
KARŞI OY:
…Bu durumda, davalı idarece dava konusu işlem tesis edilirken dayanak alınan yasa kurallarının Anayasa Mahkemesince iptal edilmesi nedeniyle hukuki dayanaktan yoksun kalan dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle; bireysel işlem yönünden verilen iptal kararının yukarıda yer verilen gerekçe ile onanması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.”
“YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: … Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğüne geçici kaydı yapılan davacının, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda ilişiğinin kesilmesine ilişkin 23/10/2017 tarihli işlem ile bu işlemin dayanağı Özel Harekat Birimlerinde İstihdam Edilmek Üzere Polis Eğitim Merkezlerine Alınacak Öğrencilerin Giriş Şartları ve Eğitim ve Öğretimlerine İlişkin Usul ve Esaslar’ın 7. maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinin (2) numaralı alt bendinde yer alan ”hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş olsa bile” ibaresinin iptali ve ilişik kesme işlemi nedeniyle yoksun kaldığı mali ve özlük haklarının yasal faiziyle ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay Sekizinci Dairesinin 23/11/2021 tarih ve E:2017/7353, K:2021/5581 sayılı kararıyla;
…davanın reddine, bireysel işlemin iptaline karar verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçesi yukarıda açıklanan Danıştay Sekizinci Dairesi kararının, davacının Polis Meslek Eğitim Merkezinden ilişiğinin kesilmesine ilişkin bireysel işlemin iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı mali ve özlük haklarının yasal faiziyle ödenmesi istemi yönünden davanın reddine ilişkin kısmı, aynı gerekçe ile Kurulumuzca da uygun bulunmuş olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen iddialar, kararın anılan kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;
Tarafların temyiz istemlerinin reddine,
Davanın kısmen reddine, kısmen iptale yönelik Danıştay Sekizinci Dairesinin 23/11/2021 tarih ve E:2017/7353, K:2021/5581 sayılı kararının düzenleyici işleme yönelik kısmının yukarıda yer verilen gerekçe ile ONANMASINA…
KARŞI OY
X-Bu durumda, Daire kararının bireysel işleme ilişkin kısmını onayan çoğunluk görüşündeki; 5352 sayılı Kanun’un 10. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan hükme aykırı şekilde idari makamlara verilen bilgilere dayanılarak işlem tesis edilemeyeceği yolundaki gerekçeye ek olarak davalı idarece dava konusu işlem tesis edilirken, dayanağı yasa kurallarının Anayasa Mahkemesince iptal edilmesi nedeniyle, anılan işlemin kanuni dayanaktan yoksun olması nedeniyle de işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle; Daire kararının bireysel işleme yönelik iptale ilişkin kısmının yukarıda yer verilen gerekçe ile onanması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.
KARŞI OY
XX- Temyiz edilen kararla ilgili dosyanın incelenmesinden; dava konusu bireysel işlemin dayanağı olan düzenleme hukuka uygun bulunduğundan, davacının ilişiğinin kesilmesine ilişkin bireysel işlemde de hukuka aykırılık bulunmadığı, bu itibarla Daire kararının iptale ilişkin kısmının usul ve hukuka uygun olmadığı anlaşıldığından, davalı idarelerin temyiz istemlerinin kabulü ile temyize konu kararın bireysel işlemin iptaline ilişkin kısmının bozulması gerektiği oyuyla, karara katılmıyorum.”
Değerlendirme Komisyonu Kuralı Davada Nasıl Kullanılır
Birinci kural, komisyona yalnızca yorum içermeyen olgusal verilerin iletilebilmesidir. İkinci kural daha da somuttur. Yönetmeliğin 12. maddesinin üçüncü fıkrasına göre somut olarak gözlemlenemeyen veya doğruluğu denetlenemeyen bilgiler komisyona iletilmez. İftira olduğu yahut kin ve düşmanlık gibi saiklerle verildiği açık olan bilgi ve beyanlar da iletilmez ve komisyonca dikkate alınmaz.
Dilekçede bu iki kural birlikte ileri sürülebilir. İdare, hizmete özel zarfla gönderdiği belgede yalnızca kaynağı belirsiz bir istihbari not sunmuşsa kuralın ihlali tartışılır. Komisyon, gerekli görürse bilginin kaynağını açıklamadan ilgiliden açıklama isteyebilir; bu yola başvurmadan olumsuz karar verilmesi de gerekçe eksikliği olarak gösterilebilir.
Komisyonun oluşumu da denetlenebilir. Komisyon başkan dahil en az beş kişiden ve tek sayıda kurulur, üye tam sayısıyla toplanır ve kararlarını oy çokluğuyla alır. Üniversitelerde komisyona rektör yardımcısı başkanlık eder. Komisyon, nesnel ve gerekçeli değerlendirmesini yazılı olarak atamaya yetkili amire sunar. Bu yazının dosyaya sunulması ara kararla istenebilir.
Yönetmelikteki Süreler Dava Bakımından Ne Anlama Gelir
Yönetmeliğin 11. maddesinin yedinci fıkrası iki süre öngörür. Talebin ilgili kuruma ulaşmasından itibaren arşiv araştırması sonuçları en geç 30 iş günü, güvenlik soruşturması sonuçları en geç 60 iş günü içinde talep eden kuruma bildirilir.
Bu süreler idarenin iç işleyişine ilişkindir ve tek başına dava sebebi değildir. Ancak atama sürecinin uzaması hâlinde başvuruya cevap verilmemesi durumu gündeme gelir. Bu durumda 2577 sayılı Kanun'un 10. maddesi işler: başvuruya otuz gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır ve dava açma süresi bu tarihten itibaren işler.
Anayasa Mahkemesinin Ret Kararı Davayı Nasıl Etkiler
Kanunun kendisine yönelik iptal talebi reddedildi. Anayasa Mahkemesi 4/12/2024 tarihinde E.2021/60 sayılı dosyada, 7315 sayılı Kanunun dava konusu kurallarının Anayasa'ya aykırı olmadığına karar verdi. Karar 2024/200 sayısını taşır ve 26 Mart 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı. Kararın resmî duyurusu Anayasa Mahkemesinin sitesinde yer almaktadır.
Sonuç, olumsuz güvenlik soruşturması iptal davası bakımından iki yönlüdür. Kanunun ilgili hükümlerinin anayasaya aykırılığı artık ileri sürülemez. Buna karşılık bireysel işlemin denetimi olduğu gibi durur. Mahkeme, işlemin olgusal veriye dayanıp dayanmadığını, gerekçenin yeterliliğini ve ölçülülüğü incelemeye devam eder.
Uygulamada davanın kazanılmasını sağlayan gerekçeler de bu çerçevededir. Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına, takipsizlik veya beraat kararına, yalnızca yakın akraba hakkındaki işleme ya da kaynağı denetlenemeyen istihbari nota dayanan işlemler sıklıkla iptal edilmektedir. Akademik kadrolara ilişkin atama uyuşmazlıklarının genel çerçevesi için akademik kadroya atanmama davası ve güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yazılarına bakılabilir.
Olumsuz Güvenlik Soruşturması İptal Davası Konusunda Avukat Desteği
Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davası bakımından uygulanacak hukuki yol, ilgili mevzuatın yanında somut olayın özelliklerine, mevcut belgelere ve varsa idari veya yargısal kararlara göre değerlendirilir. Bu nedenle genel nitelikteki internet içeriği, dosyaya özgü hukuki incelemenin yerine geçmez.
Olumsuz güvenlik soruşturması iptal davası hakkında dosyanıza özgü bir değerlendirme talep ediyorsanız Online Hukuki Danışmanlık sistemi üzerinden görüşme planlayabilir veya Avukata Sor formu üzerinden talebinizi iletebilirsiniz. Görüşmede sunulacak hukuki değerlendirme, paylaşılan bilgi ve belgelere göre yapılır.
Zorunlu değildir. İdareye başvurulmadan doğrudan iptal davası açılabilir. Başvuru yapılırsa cevap verilmemesi hâlinde otuz günün sonunda istek reddedilmiş sayılır.
Olumsuz sonucun gerekçesi davacıya bildirilir mi?
Tebligatta çoğunlukla yalnızca sonucun olumsuz olduğu yazar. Gerekçe, dava sırasında davalı idarece mahkemeye gizlilik dereceli olarak sunulur. Bu belgeler kural olarak UYAP'a yüklenmez ve tebligata çıkarılmaz.
Kaynağı belirsiz istihbari bilgiye dayanan işlem iptal edilebilir mi?
Bu bir iptal sebebi olarak ileri sürülebilir. Yönetmeliğin 12. maddesinin üçüncü fıkrasına göre somut olarak gözlemlenemeyen veya doğruluğu denetlenemeyen bilgiler ile iftira yahut kin ve düşmanlık saikiyle verildiği açık olan beyanlar Değerlendirme Komisyonuna iletilmez ve dikkate alınmaz.
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı olumsuz sonuç doğurur mu?
Danıştay içtihadında hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının kişi hakkında hukuki sonuç doğurmayacağı kabul edilmektedir. Yalnızca bu karara dayanılarak atamanın yapılmaması işlemleri iptal edilmektedir.
Anayasa Mahkemesinin ret kararı davayı olumsuz etkiler mi?
Kanun hükümlerinin anayasaya aykırılığı artık ileri sürülemez. Buna karşılık bireysel işlemin denetimi devam eder. Mahkeme işlemin olgusal veriye dayanıp dayanmadığını, gerekçenin yeterliliğini ve ölçülülüğü incelemeyi sürdürür.
İdare Hukuku
Üniversite Senatosu ve Yönetim Kurulu Kararı İptal Davası
Senato ve üniversite yönetim kurulu kararlarına karşı idare mahkemesinde açılan iptal davasının süresi, yetkili mahkemesi, itiraz yolu ve yürütmenin durdurulması şartları.
