SAHTECİLİK ETİK İHLALİ VE ÇARPITMA ETİK İHLALİ NEDİR? CEZALARI, TÜRLERİ, ÖRNEKLERİ, İTİRAZ VE DAVA (2023)
SAHTECİLİK ETİK İHLALİ VE ÇARPITMA ETİK İHLALİ NEDİR? CEZALARI, TÜRLERİ, ÖRNEKLERİ, İTİRAZ VE DAVA (2023)
Sahtecilik etik ihlali masa başı yayın olarak da adlandırılan gerçekte var olmayan verilerin ya da bilgilerin kullanılarak bilimsel bir yayın üretilmesi, çarpıtma etik ihlali ise var olan verilen ya da bilgilerin bilimsel çalışmanın sonucunun anlamlı olması adına değiştirilmesi ya da oynanması olarak tanımlanabilir. SAHTECİLİK ETİK İHLALİ NEDİR? Masa başı yayın olarak adlandırılan sahtecilik etik ihlali…
Sahtecilik etik ihlali masa başı yayın olarak da adlandırılan gerçekte var olmayan verilerin ya da bilgilerin kullanılarak bilimsel bir yayın üretilmesi, çarpıtma etik ihlali ise var olan verilen ya da bilgilerin bilimsel çalışmanın sonucunun anlamlı olması adına değiştirilmesi ya da oynanması olarak tanımlanabilir.
SAHTECİLİK ETİK İHLALİ NEDİR?
Masa başı yayın olarak adlandırılan sahtecilik etik ihlali en basit anlatımıyla bilimsel bir çalışma veya araştırma yaparken gerçekte var olmayan veya tahrif edilmiş verileri kullanmak şeklinde tanımlanabilir.
DOÇENTLİK BAŞVURUSUNDA SAHTECİLİK ETİK İHLALİ
Doçentlik sürecinin başvuruların giderek yoğunlaştığı ve kriterlerin bilimsel çalışmalar üzerinde toplandığı bir sistem olduğu göz önüne alındığında jüriler tarafından başvuruda kullanılan bilimsel eserlerde sahtecilik etik ihlali ileri sürdüğü görülmektedir. Bu durumda savunmayı aşağıda belirtilen argümanlar çerçevesinde yapmak gerekir.
TÜBİTAK AYEK KAPSAMINDA SAHTECİLİK ETİK İHLALİ
TÜBİTAK sahtecilik etik ihlalini uydurma olarak adlandırıp hayali veriler sunmak, rapor etmek veya yayımlamak şeklinde tanımlamaktadır. İnceleme neticesinde kasıt ve ağır kusur unsuruna göre cezalar verilmektedir. Kurul ilk etapta savunma istemektedir.
SAHTECİLİK ETİK İHLALİNDE ARAŞTIRMA VERİLERİ NE KADAR SÜRE SAKLANMALIDIR?
Sahtecilik etik ihlal iddiası ile çarpıtma etik ihlal iddiasında savunmanın delillendirilmesinde en önemli argüman araştırma verilerinin saklanmasıdır. Kamunun iç yönergesinde göre kayıtlar arşive kaldırılabilir ya da imha edilebilir. Ancak kişinin elinde tutulmasına ilişkin net bir süre bulunmamadır. Etik ihlal iddiası akademik hayatta her zaman karşınıza çıkabileceğini düşünerek kayıtların saklanması tavsiye edilmektedir.
SAHTECİLİK ETİK İHLALİNDE SONUÇLARIN ANLAMLI OLMASI/OLMAMASI NE ANLAMA GELİR?
Sahtecilik etik ihlal eyleminde üzerinde durulması gereken konunun “verilerin elde edilişi ve kullanılışı neticesinde ulaşılan sonuçların anlamlı olup olmaması”
olarak karşımıza çıkmaktadır. Zira sahtecilik iddiası bahsedildiği üzere veriler üzerinden ileri sürülebilir. Verilerin elde edilişi doğru ise sahtecilikten bahsetmek mümkün olmayacaktır.
Araştırma kayıtlarını veya bilimsel çalışmada elde edilen verileri tahrif etmek
Araştırmada kullanılmayan cihaz/materyalleri kullanılmış gibi göstermek
Destek alınan kişi/kuruluşların çıkarları doğrultusunda sonuçları tahrif etmek
DOÇENTLİK BAŞVURUSUNDA ÇARPITMA ETİK İHLALİ
Benzer şekilde sahtecilik etik ihlal iddiasının yanı sıra jüri ya da dışarıdan ihbar yoluyla çarpıtma etik ihlali iddiası gündeme gelmektedir. Bu durumda verilerin çarpıtılmadığı belgelerle ve bilgilerle ortaya koymak gerekmektedir.
TÜBİTAK AYEK KAPSAMINDA ÇARPITMA ETİK İHLALİ
İlgili Yönetmelikte çarpıtma değişik sonuç verebilecek şekilde araştırma araç gereçleri, işlemleri veya kayıtlarında değişiklik yapmak veya sonuçları değiştirmek şeklinde yapılmış kast unsuruna göre projelerden belli süre men cezası öngörülmüştür. Kurul ilk etapta savunma istemektedir.
Doçentlik sürecinde ya da bilimsel çalışmalarla ilgili etik iddialarda çarpıtma etik ihlali en çok karşılaşılan türü daha önce özeti yayınlanmış çalışma ya da tezde bazı hataların makale yazım aşamasında fark edilmesi halinde düzeltilmesi işleminden kaynaklanmaktadır. Bu durumda yapılan işlem çarpıtma değil bilimsel verinin okuyucuya doğru aktarılmasıdır ki bu etik olarak doğru olan eylemdir.
Yükseköğretim disiplin mevzuatında sahtecilik etik ihlali ve çarpıtma etik ihlalinin cezası aylıktan kesme cezasının altında düzenlenmiştir. Yapılacak soruşturmada soruşturma yapılan kişinin sicil durumuna göre bir alt ceza verilebilir. Verilecek ceza kişinin yönetim görevlerini de etkileyebilir. Sahtecilik etik ihlali ile çarpıtma etik ihlali verilmesi durumunda mevcut yayınları kullanmamak gereklidir.
Çarpıtma etik ihlal ve sahtecilik etik ihlal iddiasında savunma sonucunda olumsuz bir karar alınırsa karara dayanak teşkil eden raporlar temin edilerek ve varsa yeni belgeler sunularak itiraz edilebilir. Uygulamada dava açma süresi içinde itiraz edilebileceği görülse de etkili bir yöntem değildir.
Sahtecilik etik ihlali ve çarpıtma etik ihlaline karar verilmesi durumunda dava açma süresi olan 60 gün içerisinde eldeki verilerle birlikte dava açılabilir. Dava açılırken eldeki tüm belgelerin doğru şekilde kullanılması önem arz etmektedir.
SAHTECİLİK ETİK İHLAL VE ÇARPITMA ETİK İHLAL KARARI ÖRNEK MAHKEME KARARLARI
Ankara 3. İdare Mahkemesi’nin 2020 tarihli kararında
“Çarpıtma, yanlış ve yanıltıcı beyana bulunma hususunda;
1-Adayın doçentlik başvurusunda dosyasına TÜBİTAK proje raporunu eklemiş olmasının konu ile ilgili yanıltma gibi bir niyetinin olmadığını gösterdiği,
2-Evraklarda herhangi bir yanıltıcı ifade yer almadığı,
3-Bilimsel yaklaşımın, ölçümler aracılığıyla elde edilen yeni bilgiler ışığında sonuçların farklılaşmasını mümkün kıldığı, zaman farklılığı olan tez, proje ve makalede farklılıklar içeren grafiklerin, aradan geçen sürede verilerin daha iyi anlaşılıp yeni sonuçlarla desteklenmesinden kaynaklanabildiği, bu nedenle tezden ve TÜBİTAK projesinden kaynaklanan yayında yer alan grafiklerin farklı olması durumunun çarpıtma, yanlış ve yanıltıcı beyanda bulunmak olarak nitelendirilemeyeceği” değerlendirmesine yer verilerek davacı hakkında verilen etik ihlal kararı iptal edilmiştir. Çarpıtma etik ihlal iddiasının doğru olmadığına karar vermiştir. Kararın detaylı tahlili için sitemizde yer alan şu makaleyi inceleyebilirsiniz.
Bir diğer karar özeti ise şu şekildedir:
ÇARPITMA VE SAHTECİLİK ETİK İHLAL İDDİASINDA ETİK SAVUNMA ÖRNEĞİ
_________________ BAŞKANLIĞI/ÜNİVERSİTESİ
______________ Etik Komisyonu’na
İddiaya Konu Eserler : Sahtecilik Etik İhlali ve Çarpıtma Etik İhlali İddia Edilen Eserler Kod ve Künyeleriyle Birlikte Yazılmalıdır.
İddialar : Çarpıtma Etik İhlali ile Sahtecilik Etik İhlali ile İlgili İleri Sürülen İddialar Doğru Bir Şekilde Özetlenmelidir.
Savunma : Sahtecilik Etik İhlali ve Çarpıtma Etik İhlali ile İlgili Deliller ile Birlikte Savunma Özetlenerek Aşağıdaki Noktalara Dikkat Edilmelidir;
1-) Çarpıtma etik İhlali ile sahtecilik etik İhlali iddia edilen eserlerde verilere ilişkin araştırma yapılırken tutulan veriler mutlaka her türlü bilgi ve belge ile birlikte ortaya koyulmalıdır. Veriler ile çalışmada ifade edilen kısımların tutarlılığı üzerinde durulmalıdır.
2-) Veri farklılığı makale hazırlanırken dergiden kaynaklanan bir durumsa bu durum belirtilmelidir. Dergiye gönderilirken yapılan bir hata ise editör ile iletişime geçilerek elde edilen bilgiler dosyaya eklenmelidir.
3-) Kanun ve Yönergede yer alan tekrar yayım etik ihlalinin tanımına yer verilmelidir.
4-) Literatürde sahtecilik etik ihlali ile çarpıtma etik ihlalinin ne gibi durumlarda gerçekleştiğinden örnekler verilerek mevcut olay ile ilgisi kurulup, etik ihlalin gerçekleşmediği hususları vurgulanarak savunma yazılmalıdır.
5-) Emsal mahkeme ve etik komisyon kararları örnek gösterilerek iddia edilen olayda çarpıtma etik ihlali ile sahtecilik etik ihlalinin gerçekleşmediği tartışılmalıdır. Emsal mahkeme ve etik komisyon kararları ve detaylı bir etik savunma yardımı için Akademik Hukuk ve Danışmanlık Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.
Sonuç̧ ve Talep: Yukarıda ifade edilen hususlar değerlendirildiğinde jürinin/ihbarcının tarafıma iddia ettiği eylemlerin somut olayda gerçekleşmediği ve eylemlerimde etik ihlal bulunmadığı açık bir şekilde görülmektedir. Bu doğrultuda; savunmam yeterli görülerek etik ihlalde bulunmadığıma karar verilmesini saygılarımla arz ederim. ___.___.202..
Dr. __________ ___________
Adres : _________________
GSM : _________________
E-Mail : _________________
Ekler :
SAHTECİLİK VE ÇARPITMA ETİK İHLALİ İSNADINDA AKADEMİK HUKUK & DANIŞMANLIK DESTEĞİ
Akademik Hukuk & Danışmanlık Hukuk Bürosu olarak çarpıtma ve sahtecilik etik ihlali ile ilgili yıllardır yaptığımız savunma ve açtığımız davalarda emsal kararlar diyebileceğimiz bir bilgi birikimine ulaştığımızı belirtmek gerekir. Aynı zamanda somut olayı yorumlama, literatürü ve doktrinin konuya bakış açısını değerlendirme ile olayı emsal kararlarla destekleme bağlamında destek verdiğimizi de belirtmeliyiz.
Etik Savunmada hukuki destek için İletişim Bilgilerimiz’e tıklayarak bizi arayabilirsiniz. Bununla birlikte ofise gelmeden Ankara yükseköğretim avukatı ile istediğiniz yerden görüntülü ve farklı şekilde iletişim kurmak ve bilgi almak için Online Danışmanlık Sistemimizden randevu alabilirsiniz.
Yeni Doçentlik Kriterleri ve Şartları Üniversitelerarası Kurul (ÜAK) ve Yükseköğretim Kurulu (YÖK) tarafından ilan edilmiş olup yeni doçentlik kriterleri Doçentlik Yönetmeliği gereğince Mart 2024 Doçentlik Başvuru Döneminden itibaren geçerli olmasına karar verilmiştir. Yeni doçentlik kriterleri 2024 Mart döneminde ilk kez uygulanacak olup 2023 Ekim Döneminde son kez uyulanacak şartlara nazaran doçentlik kriterlerinde ciddi değişiklikler yapılmıştır.
