Yatay geçiş şartları, öğrencinin izleyeceği geçiş yoluna göre değişir. Genel kural, kayıtlı olunan programda tamamlanan dönemlerin genel not ortalamasının 100 üzerinden en az 60 olmasıdır. Bu ortalamayı tutturamayan öğrenci, merkezi yerleştirme puanı yeterliyse yine başvurabilir. Kurallar 24 Nisan 2010 tarihli ve 27561 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan yönetmelikte düzenlenir.
Yatay Geçiş Nedir
Yatay geçiş, öğrencinin kayıtlı olduğu ön lisans veya lisans programından aynı düzeydeki başka bir programa geçmesidir. Geçiş aynı üniversite içinde yapılabileceği gibi başka bir üniversiteye de yapılabilir. Diploma düzeyi korunur; ön lisans öğrencisi ön lisansa, lisans öğrencisi lisansa geçer.
Mevzuat üç ayrı geçiş yolu tanır. Bunlar kurum içi yatay geçiş, kurumlar arası yatay geçiş ve merkezi yerleştirme puanıyla yatay geçiştir. Üç yolun yatay geçiş şartları, kontenjanı ve takvimi birbirinden farklıdır. Bu nedenle başvurudan önce hangi yoldan gidileceğinin belirlenmesi gerekir.
Üç yolun da dayanağı, Yükseköğretim Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmelik'tir. Hükümlerin madde madde ele alındığı yatay geçiş yönetmeliğinin ayrıntılı açıklaması ayrı bir yazıda incelenmiştir.
İlgili hesaplama aracı: Yatay Geçiş Uygunluğu Aracı. Not ortalamanızı YÖK tablosuyla 100'lüğe çevirin; GANO ve merkezi puan şartlarını kontrol edin.
Yatay Geçiş İçin Aranan Genel Şartlar Nelerdir
Yatay geçiş şartları arasında en belirleyici olan not ortalamasıdır. Yönetmeliğin 11. maddesine göre kayıtlı olunan programda bitirilen dönemlere ait genel not ortalaması en az 100 üzerinden 60 olmalıdır.
Yatay geçiş şartları arasındaki bu ölçütü sağlayamayan öğrenci için ikinci bir yol açıktır. Merkezi yerleştirme puanı, geçmek istenen programın taban puanına eşit veya yüksekse başvuru yapılabilir. Aynı madde bu imkânı açıkça tanır.
Başvuruların değerlendirilmesinde 2023 yılında yapılan bir değişiklik etkilidir. Yönetmeliğin 7. maddesi uyarınca hesaplamaya, genel not ortalamasının yanında yükseköğretime kayıt yılındaki ÖSYS veya YKS puanının en az yüzde 40'ı dahil edilir. Bu alt sınırın üzerindeki ağırlığı üniversite senatosu belirler.
Hangi Sınıflara Yatay Geçiş Yapılamaz
Yönetmeliğin 6. maddesi bazı dönemleri geçişe kapatır. Hazırlık sınıfına geçiş yapılamaz. Ön lisans programlarının ilk yarıyılı ile son yarıyılı da geçişe kapalıdır.
Lisans programlarında sınır daha geniştir. İlk iki yarıyıl ile son iki yarıyıla yatay geçiş yapılamaz. Dört yıllık bir programda geçişe açık dönemler ikinci ve üçüncü sınıftır. Beş yıllık programlarda ikinci, üçüncü ve dördüncü sınıf; altı yıllık programlarda ise ikinci sınıftan beşinci sınıfa kadar olan dönemler başvuruya açıktır.
Alt Sınıfa Yatay Geçiş Başvurusu Yapılabilir Mi
Yapılamaz. 28 Şubat 2026'da yürürlüğe giren değişiklikle yönetmeliğin 7. maddesine yeni bir fıkra eklendi. Hüküm şöyledir: "Öğrenciler bulundukları sınıftan daha alt sınıfa yatay geçiş başvurusu yapamaz."
Değişiklikten önce üst sınıftaki bir öğrenci alt sınıfa başvurabiliyordu. Yeni kural, taban puanı yüksek programlara alt sınıftan girme yolunu kapattı.
Kurumlar Arası Yatay Geçiş Nasıl Yapılır
Kurumlar arası yatay geçiş, farklı üniversitelerin aynı düzeydeki eşdeğer programları arasında yapılır. Bu yolda aranan yatay geçiş şartları hem not ortalamasını hem de kontenjanı kapsar. Kontenjanları Yükseköğretim Kurulu ilan eder.
Kontenjan sayısı programın ÖSYM giriş kontenjanına bağlıdır. Giriş kontenjanı 50 ve altında olan programlarda iki, 51 ile 100 arasında olanlarda üç, 101 ve üzerinde olanlarda dört kontenjan belirlenir. Fakülte ve yüksekokul kurulları, programdan ayrılan öğrenci sayısını aşmayacak biçimde ilave kontenjan da açabilir.
Takvim de yönetmelikte bellidir. Ön lisansta ikinci yarıyıl kontenjanları Ocak, üçüncü yarıyıl kontenjanları Temmuz ayında duyurulur. Lisans programlarında ilan Temmuz ayında yapılır. Yürürlükteki kontenjan listesi ve başvuru takvimi YÖK'ün kurumlar arası yatay geçiş duyurusunda yayımlanır.
Geçiş Yapan Öğrencinin Önceki Dersleri Ne Olur
Önceki programda başarılan derslerin intibakı yapılır. Bu derslere ait notlar yeni transkripte işlenir ve genel not ortalamasına eklenir. İntibak işlemini, senatonun belirlediği esaslara göre ilgili komisyon yürütür.
Komisyon öğrencinin hangi yarıyıla yerleştirileceğini de tespit eder. Gerekiyorsa alınacak ilave derslerden oluşan bir intibak programı hazırlanır ve muaf tutulacak dersler belirlenir. İntibak, öğrencinin yeni yarıyıla diğer öğrencilerle aynı tarihte başlamasını sağlayacak biçimde düzenlenir.
Kayıt tamamlandıktan sonra yeni durum en geç 15 gün içinde YÖKSİS'e işlenir. Başvurusu kabul edilip kayıt yaptıran, ancak eğitim başlamadan geçişten vazgeçen öğrencinin işlemi iptal edilir. Bu öğrenci yatay geçiş yapmış sayılmaz ve eski üniversitesine döner.
Kurum İçi Yatay Geçişte Hangi Kurallar Uygulanır
Kurum içi yatay geçiş, aynı üniversitenin eşdeğer düzeydeki programları arasında yapılır. Kontenjanı ilgili yönetim kurulu belirler.
Kontenjan ikinci yarıyıldan başlar ve beşinci yarıyıl dahil olmak üzere açılabilir. Yıllık üst sınır, ÖSYM kılavuzunda öngörülen öğrenci kontenjanının yüzde 15'idir. Kontenjanlar ve taban puanlar, son başvuru gününden en az 15 gün önce üniversitenin internet sayfasında duyurulur.
Farklı puan türüyle öğrenci alan programlar arasında geçişte ek bir şart aranır. Öğrencinin merkezi sınava girdiği yıldaki puanı, hedef programa eşdeğer diğer üniversite programlarının en düşük taban puanından az olmamalıdır. Yetenek sınavıyla öğrenci alan programlarda ayrıca yetenek sınavında başarılı olmak gerekir.
Vakıf üniversitelerinde burs sorusu sık gündeme gelir. Yönetmelik, burslu kontenjanda okuyan öğrencinin geçişten sonra bursunun devam edip etmeyeceğine ilişkin esasları belirleme yetkisini üniversite senatolarına bırakır. Burs kendiliğinden sona ermez; senato kararına bakılması gerekir. Ayrılan kurumda kalan öğrenim ücretinin geri istenmesi ise vakıf üniversiteleri arasında yatay geçişte ücret iadesi yazısında ele alındı.
Merkezi Yerleştirme Puanıyla Yatay Geçiş Kimler İçin Mümkün
Ek Madde 1 olarak bilinen bu yol not ortalamasına bakmaz. Yatay geçiş şartları içinde en esnek olanı budur. Öğrencinin kayıt olduğu yıldaki merkezi yerleştirme puanı, geçmek istediği programın taban puanına eşit veya yüksekse başvuru yapılabilir.
Kapsam diğer yollardan geniştir. YÖK'ün uygulama ilkelerine göre hazırlık sınıfı, ara sınıflar ve son sınıf dahil bütün öğrenciler yararlanabilir. Değerlendirmede yalnızca merkezi yerleştirme puanı dikkate alınır ve başarı şartı aranmaz.
Bu hak yalnızca bir kez kullanılır. Ek Madde 1 ile geçiş yapan öğrenci ikinci kez aynı yoldan başvuramaz. Ancak sonraki başvuru dönemlerinde ayrıldığı programa geri dönebilir.
Geçişin azami öğrenim süresine etkisi de düzenlenmiştir. Farklı bir programa geçen öğrencinin azami süresi, hedef programın azami süresinden kabul edildiği sınıf çıkarılarak hesaplanır. Dikey Geçiş Sınavı ile yerleşen öğrenciler ise yalnızca DGS kılavuzunda kendi ön lisans alanlarına açık olan lisans programlarına başvurabilir.
Ek Madde 1 Başvuruları Ne Zaman Yapılır
Güz dönemi takvimi sabittir. Başvurular 1 Ağustos ile 15 Ağustos arasında alınır. Sonuçlar Eylül ayının 10'una kadar ilan edilir ve kayıtlar 15 Eylül'e kadar tamamlanır.
Bahar döneminde öğrenci alınıp alınmayacağına üniversitenin yetkili kurulu karar verir. Karar olumluysa başvuru ve değerlendirme, bahar yarıyılı başlamadan önce yapılır. Dönem ayrımına ilişkin esaslar YÖK'ün Ek Madde 1 uygulama ilkelerinde düzenlenmiştir.
İlgili yılın sınavıyla bir programa yerleşip kayıt yaptıran öğrenci, o yılın güz döneminde başvuramaz. Aynı öğrencinin bahar dönemi başvurusu ise kabul edilir.
Ek Madde 1 Kontenjanı Nasıl Hesaplanır
Her programın hazırlık dahil her sınıfı için kılavuzdaki kontenjanın yüzde 30'u kadar yer ayrılır. Bu sayı 90'ı geçemez. Kontenjanı 120 olan bir programda 36 kişilik yer açılır. Kontenjanı 400 olan programda ise oran 120 etse de üst sınır nedeniyle 90 kişi alınır.
Başvuru sayısı kontenjanı aşarsa sıralama merkezi yerleştirme puanına göre yapılır. En yüksek puanlı adaydan başlanarak kontenjan kadar öğrencinin kaydı yapılır.
Yatay Geçiş Sınavı Diye Ayrı Bir Sınav Var Mı
Böyle bir sınav yoktur. Yatay geçiş için ÖSYM tarafından yapılan ayrı bir sınav bulunmaz. Yatay geçiş şartları bakımından değerlendirme, öğrencinin daha önce girdiği merkezi sınavın puanına ve not ortalamasına dayanır.
İki durumda sınav gündeme gelir. Yetenek sınavıyla öğrenci alan programlara geçişte yetenek sınavında başarılı olmak gerekir. Yabancı dille eğitim veren programlarda ise yabancı dil yeterliliğinin kanıtlanması aranır.
Yatay geçiş ile dikey geçiş de sık karıştırılır. Dikey geçiş, ön lisans mezununun ÖSYM'nin düzenlediği Dikey Geçiş Sınavı ile lisans programına yerleşmesidir. Yatay geçişte ise öğrencilik devam eder ve yeni bir merkezi sınava girilmez.
2026 Yılında Yatay Geçiş Kurallarında Neler Değişti
Yönetmelikte 28 Şubat 2026 tarihli ve 33182 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan bir değişiklik yapıldı. Yatay geçiş şartları dört noktada doğrudan öğrenciyi ilgilendirecek biçimde değişti.
Birincisi, açık öğretimden örgün öğretime geçiş için aranan not ortalaması 80'den 90'a çıkarıldı. İkincisi, yabancı dille eğitim veren kurumlara geçişte dil yeterliliğinin başvuru sırasında belgelenmesi zorunlu hâle geldi. Üçüncüsü, alt sınıfa başvuru yasaklandı. Dördüncüsü, sonuçların ilanında asıl ve yedek aday belirlenmesi kuralı getirildi. Asıl aday süresinde başvurmazsa sırayla yedek adayın başvurusu alınır.
Eşdeğer program tanımı da daraltıldı. Karşılaştırma artık, o programdan mezun olabilmek için alınması gereken zorunlu derslerin tamamı üzerinden yapılıyor. Değişikliğin tam metni Resmî Gazete'de yayımlanmıştır.
Açık Öğretimden Örgün Öğretime Yatay Geçiş Mümkün Mü
Mümkündür, fakat yatay geçiş şartları ağırlaşmıştır. Açık veya uzaktan öğretimden örgün programa geçmek için genel not ortalamasının 100 üzerinden 90 veya üzeri olması gerekir. Bunun yerine, kayıt yılındaki merkezi yerleştirme puanının hedef programın o yılki taban puanına eşit veya yüksek olması da yeterlidir.
Ters yönde bir kısıtlama yoktur. Birinci veya ikinci öğretimden açık ya da uzaktan öğretime geçiş serbesttir. Açık öğretimden başka bir açık öğretim programına geçiş de yapılabilir.
Yurt dışı tarafında ise 2026 değişikliği mutlak bir yasak getirdi. Yönetmeliğin 14. maddesine sekizinci fıkra eklendi. Fıkra, yurt dışında açık ve uzaktan eğitim gibi devam zorunluluğu bulunmayan programlarda okuyan öğrencileri kapsıyor. Bu öğrenciler yurt içindeki örgün öğretim programlarına yatay geçiş başvurusu yapamaz. Burada not ortalaması ya da merkezi puan ölçütü tartışılmaz; başvuru baştan kabul edilmez. Aynı maddede yurt dışı geçişlerde uygulanan bir alt bent de yürürlükten kaldırıldı.
İkinci öğretimle ilgili kurallar ayrıdır. Aynı üniversitede birinci öğretimden ikinci öğretime kontenjan sınırı olmadan geçilebilir; öğrenci ikinci öğretim ücreti öder. İkinci öğretimden birinci öğretime geçiş ise yalnızca bulunduğu sınıfın ilk yüzde onuna girerek bir üst sınıfa geçen öğrenciler için mümkündür.
Öğrenci Affıyla Dönen Öğrenciler Yatay Geçiş Yapabilir Mi
Yapabilirler. 7592 sayılı Kanun ile 2547 sayılı Kanun'a eklenen geçici madde 85, af kapsamında kayıt yaptıranlara ayrı bir geçiş imkânı tanıdı. Düzenleme 9 Ağustos 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı.
Aranan şart, giriş yılı itibarıyla ÖSYS veya YKS puanının hedef programın aynı türden taban puanına sahip olmasıdır. Bu şartı taşıyan öğrenci, aynı ya da farklı bir diploma programına yatay geçiş talebinde bulunabilir. Kabul edilecek öğrenci sayısı, programa kayıtlı öğrenci sayısı ile üniversitenin fiziki koşullarına göre belirlenir. Usul ve esasları üniversite senatoları düzenler.
Madde ikinci bir yol daha açtı. Af kapsamında öğrenci statüsü kazananlar; Anadolu, Ankara, Atatürk ve İstanbul üniversitelerinin eşdeğer açık öğretim programlarına geçiş yapabilir. Başvuru süresi ve kapsam için 2026 öğrenci affı başvuru süreci ayrıntılı biçimde ele alınmıştır.
Yatay Geçiş Başvurusunda Hangi Belgeler İstenir
Yatay geçiş şartları sağlansa bile başvuru belgesiz tamamlanmaz. Belge listesi üniversiteye göre değişir. Yaygın olarak istenen belgeler şunlardır.
Yatay geçiş başvuru dilekçesi
Not durum belgesi
Alınan derslerin içerikleri ve kredileri
Merkezi sınav sonuç belgesi
Öğrenci belgesi
Disiplin durumunu gösteren belge
Yurt dışından geçişlerde YÖK denklik belgesi
Yabancı dille eğitim veren programlarda dil yeterlilik belgesi
Disiplin belgesi çoğu zaman gözden kaçar. Öğrencilik döneminde alınmış bir ceza başvuruyu etkileyebilir. Ceza türleri ve itiraz yolları öğrenci disiplin cezaları başlıklı yazıda açıklanmıştır.
Yurt dışı kaynaklı başvurularda 2026 değişikliği ek bir yük getirdi. Öğrencinin öğrenim süresince ilgili ülkede kaldığını resmî belgeyle kanıtlaması gerekir. Belge; pasaport, emniyet müdürlüğü kaydı veya e-Devlet üzerinden alınabilir. Kuzey Kıbrıs kaynaklı geçişlerde yaşanan sorunlar yurt dışı yatay geçişte diploma iptali yazısında ele alınmıştır.
Yatay Geçiş Başvurusu Reddedilirse Ne Yapılabilir
Yatay geçiş şartları sağlandığı hâlde başvuru reddedilebilir. Ret kararı bir idari işlemdir. Öğrenci önce üniversiteye itiraz edebilir. İtiraz reddedilirse veya yanıt verilmezse idare mahkemesinde iptal davası açma yolu açıktır.
Süre burada belirleyicidir. İptal davası, kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde açılır. İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 11. maddesine göre usulüne uygun yapılan itiraz dava açma süresini durdurur.
Yargısal denetim çoğunlukla usul üzerinden yürür. Kontenjanın ve taban puanın süresinde ilan edilip edilmediği, değerlendirme ölçütlerinin senato kararına uygunluğu ve sıralamanın doğruluğu incelenir.
Askeri ve Polis Okullarından Geçişte Güncel Durum Nedir
Milli Savunma Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığına bağlı yükseköğretim kurumlarındaki öğrenciler için ayrı bir düzen vardır. Bu öğrenciler kendi özel kanunlarına ve yönetmeliğin ilgili hükümlerine uygun olarak diğer kurumlara geçebilir.
2025 yılında getirilen bir sınırlama şu anda uygulanmıyor. 2547 sayılı Kanun'un 54. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendindeki fiiller nedeniyle ilişiği kesilenlerin başvurusunu engelleyen fıkranın yürütmesi durduruldu. Mevzuat Bilgi Sistemi'ndeki resmî şerhe göre bu karar, Danıştay Sekizinci Dairesinin 14/5/2026 tarihli ve E.:2025/5218 sayılı kararıdır.
Söz konusu bent dışındaki nedenlerle ilişiği kesilen öğrenciler ise ilişik kesilme tarihinden itibaren iki yıl içinde başvurabilir. Bu başvurular kurumlar arası yatay geçiş hükümlerine göre değerlendirilir.
Yatay Geçiş Şartları Konusunda Avukat Desteği
Yatay geçiş şartları bakımından uygulanacak hukuki yol, ilgili mevzuatın yanında somut olayın özelliklerine, mevcut belgelere ve varsa idari veya yargısal kararlara göre değerlendirilir. Bu nedenle genel nitelikteki internet içeriği, dosyaya özgü hukuki incelemenin yerine geçmez.
Yatay geçiş şartları hakkında dosyanıza özgü bir değerlendirme talep ediyorsanız Online Hukuki Danışmanlık sistemi üzerinden görüşme planlayabilir veya avukata soru sayfamız üzerinden talebinizi iletebilirsiniz. Görüşmede sunulacak hukuki değerlendirme, paylaşılan bilgi ve belgelere göre yapılır.
