Ardışık arama beraat kararı, dosyadaki tek delilin arama kaydı olduğu hâllerde sıkça verilmektedir. Hakkari 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2019/348 esas sayılı dosyasında da bu sonuca ulaşılmıştır. Kararda ardışık aranma durumunun tek başına mahkûmiyete yetmeyeceği kabul edilmiştir. İddia makamı da esas hakkındaki mütalaasında beraat talep etmiştir.
Kısa cevap: Ardışık arama kaydı, başka delille desteklenmedikçe tek başına mahkûmiyete yetmez. Yüklenen suçun işlendiği sabit değilse mahkeme, CMK m. 223/2-e uyarınca beraat kararı verir. Aramanın örgütsel amaç taşıdığı, kesin kanaat uyandıracak somut olgu ve teknik verilerle ispatlanmalıdır. Beraat gerekçesinde dayanılan bent de gösterilmek zorundadır.
Ardışık Arama İddiası Hangi Tespite Dayanır
İddianın kaynağı iletişim şirketlerinden alınan HTS kayıtlarıdır. Kolluk bu kayıtları tarar. Aynı sabit hattan kısa aralıklarla aranan numaralar gruplanır. Gruplama sonucunda ardışık arama listesi oluşur.
Liste konuşmanın içeriğini göstermez. Kayıtta yalnız tarih, saat ve süre bulunur. Aramanın kim tarafından yapıldığı da kayıtta yer almaz.
Bu boşluk savunmanın çıkış noktasıdır. Aramanın örgütsel amaç taşıdığı ayrıca ispatlanmalıdır. Ardışık arama beraat kararı çoğunlukla bu ispatın gerçekleşmemesi üzerine kurulur.
Kayıtların doğruluğu da denetlenebilir. Savunma ham HTS verisinin dosyaya getirilmesini isteyebilir. Rapordaki gruplama ile ham veri karşılaştırılır. Karşılaştırma bilirkişi eliyle de yapılabilir. Talep duruşmada yazılı dilekçeyle de dile getirilebilir. Saat, süre ve numara bilgilerindeki uyumsuzluk itiraz konusu olur.
Gruplama Hangi Ölçüye Göre Yapılır
Gruplama, aramalar arasındaki süreye göre kurulur. Kolluk belirli bir dakika aralığını esas alır. Bu aralığa giren aramalar tek grup sayılır.
Aralığın seçimi sonucu doğrudan etkiler. Ölçünün dosyada açıkça gösterilmesi beklenir. Geniş bir aralık daha çok grup üretir. Dar bir aralık ise grup sayısını düşürür. Ardışık arama beraat kararı istenen dosyalarda bu ölçünün sorulması yerinde olur.
Hakkari 1. Ağır Ceza Mahkemesinin Verdiği Karar
Sık Sorulan Sorular
Dosyadaki tek delil ardışık arama kaydıysa ne olur?
Yargıtay 16. Ceza Dairesinin 2018/5526 esas ve 2019/6842 karar sayılı ilamına göre ardışık aranma, ancak somut olgu ve teknik verilerle desteklenirse hukuka uygun delil sayılır. Tek başına mahkûmiyete yeterli görülmemektedir. Hakkari 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2020/52 sayılı kararı bu yönde verilmiştir.
Savcılık da beraat isteyebilir mi?
İddia makamı esas hakkındaki mütalaasında beraat talep edebilir. Bu dosyada mütalaa CMK m. 223/2-e uyarınca beraat yönünde verilmiştir. Mahkeme mütalaayla bağlı değildir ancak mütalaa dosyadaki delil durumunu gösterir.
Ardışık aranan kişilerin sanığı tanımaması sonucu değiştirir mi?
Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesinden 2015 yılında mezunu olmuştur. Türk ve Alman vatandaşıdır. Cumhuriyet Üniversitesi Yüksek Lisans eğitimi almıştır. Ayrıca Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesinde Marka-Patent-Fikri Sınai Haklar eğitimi sertifikasına sahiptir. 2016 yılından itibaren Ankara Barosu mensubu olup 2022…
Google aramalarında ve yapay zeka özetlerinde yazılarımızı öncelikli görmek için sitemizi tercih ettiğiniz kaynaklara ekleyebilirsiniz.
Dava, Hakkari 1. Ağır Ceza Mahkemesinde görülmüştür. Dosya numarası 2019/348 Esas, karar numarası 2020/52'dir. Sanık hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan kamu davası açılmıştır.
İddia, sanığın kendi kullanımındaki hattın ardışık aranma yöntemiyle birden fazla kez aranmasına dayanmaktadır. Dosyada sabit hat ve ankesör hatlardan beş ayrı gruptan muhtelif kez arama iddiası bulunmaktadır. Bu iddia dışında başka bir iddia dosyaya yansımamıştır.
Dosyada dijital delil bulunmamaktadır. Örgütle bağlantı gösteren banka hareketi de yoktur. Kolluk sorgulamalarında herhangi bir veriye rastlanmamıştır. Bu boşluk 07/09/2019 tarihli kolluk evrakıyla belgelenmiştir.
Delil tablosunun tek kalemden oluşması yargılamanın seyrini belirlemiştir. Ardışık arama beraat kararı bu tabloya dayanmaktadır.
Delil tablosunun genişliği dosyadan dosyaya değişir. Bazı dosyalarda dijital materyal incelemesi yapılır. Bazılarında tanık teşhisi bulunur. Bu dosyada ise yalnız arama kaydı vardır. Tek kalemlik tablo, savunmanın hangi noktaya yoğunlaşacağını da belirler. Ardışık arama beraat kararı isteyen savunma doğrudan bu kaydın niteliğini tartışır.
İddia Makamı Neden Beraat Talep Etti
Esas hakkındaki mütalaa beraat yönünde verilmiştir. Mütalaadan alınan bölüm aşağıdadır.
"…tüm dosya kapsamı incelendiğinde ardışık arama dışında sanık hakkında herhangi bir delilin olmadığı FETÖ kriterlerine ilişkin yapılan tüm sorgulamalarda 07/09/2019 tarihli kolluk evrakında da belirtildiği üzere herhangi bir veriye rastlanılamadığı, sanık ile birlikte ardışık aranılan XXX ve XXX'ın sanığın herhangi bir örgütsel faaliyetine şahit olmadıklarını, XXX'un ise sanığı tanımadığını beyan ettiği, sanığın alınan savunmasında FETÖ ile irtibatının bulunmadığını, ve etkin pişmanlıktan faydalanmak istemediğini belirttiği, tüm toplanan deliller hep birlikte değerlendirildiğinde Yargıtay 16. Ceza Dairesinin 2018/5526 E, 2019/6842 K, sayılı ilamında da belirttiği üzere ardışık aranma durumunun her türlü şüpheden uzak kesin kanaate ulaştıracak somut olgu ve teknik verilerle tespit edilmesi halinde hukuka uygun bir delil olacağından bahsettiği, anlatıldığı üzere ardışık aranma durumunun tek başına mahkumiyete yetmeyeceği, bu sebeple sanığın üzerine atılı suçu işlediğine dair mahkumiyete yeter kesin delil olmadığı anlaşıldığından CMK 223/2-e maddesi uyarınca beraatine"
Mütalaada dört dayanak sıralanmıştır. Ardışık arama dışında delil yoktur. Kolluk sorgulamalarında veri bulunamamıştır. Birlikte aranan kişiler aleyhe beyanda bulunmamıştır. Arama kaydı tek başına mahkûmiyete yetmemektedir.
Yargıtay Ölçütü Mütalaada Nasıl Kullanıldı
Mütalaa, Yargıtay 16. Ceza Dairesinin 2018/5526 esas ve 2019/6842 karar sayılı ilamına dayanmaktadır. İlamda ardışık aranmanın hukuka uygun delil sayılma şartı belirtilmiştir. Şart, durumun her türlü şüpheden uzak kesin kanaate ulaştıracak somut olgu ve teknik verilerle tespit edilmesidir.
Bu şart iki aşamalı bir denetim getirir. Önce aramanın ölçütlere uyup uymadığına bakılır. Sonra ölçütlerin somut olgularla desteklenip desteklenmediği araştırılır.
Ölçütlerin ayrıntısı Yargıtay ankesör kriterleri sayfasında ele alınmıştır. Ardışık arama beraat kararı verilen dosyalarda genellikle ikinci aşama eksik kalmaktadır.
Kesin Kanaat Eşiği Ne Anlama Gelir
Kesin kanaat, makul her şüphenin giderilmesini ifade eder. Eşik, ihtimalden daha yüksektir. Bir aramanın örgütsel olabilmesi yeterli sayılmaz.
Bu eşik ceza yargılamasının genel kuralıdır. Şüphe soruşturma başlatmaya yeter. Mahkûmiyet ise kesinlik arar. Ardışık arama beraat kararı çoğunlukla bu iki eşiğin ayrılmasıyla açıklanır.
Savunma Hangi Noktalara Dayandı
Sanık müdafii kovuşturma aşamasında dört noktayı öne çıkarmıştır. Birincisi, örgüt sorumlularının hedef saptırmak amacıyla ilgisiz kişileri de aradığı bilinmektedir. Sanığın bu şekilde aranmış olması mümkündür.
İkincisi, aramalarda periyodiklik bulunmamaktadır. Savunmaya göre 2012 yılında bir kez, 2013 yılında birkaç kez ve 2014 yılında birkaç kez arama vardır. Bu dağılım periyodik arama tanımına uymamaktadır.
Üçüncüsü, birlikte ardışık arandığı ileri sürülen kişiler sanığı tanımadıklarını söylemiştir. Dördüncüsü, aynı mahkemenin 2019/254 esas sayılı dosyasında daha fazla delil bulunan bir kişi hakkında beraat kararı verilmiştir. Savunma bu noktada Anayasa'nın 10. ve TCK'nın 3. maddesindeki eşitlik ilkesine dayanmıştır.
Sanığın Kendi Açıklaması Neden Önemliydi
Sanık, aramaların kimler tarafından yapılmış olabileceğini ayrıntılı biçimde açıklamıştır. Bu açıklama savunmanın omurgasını oluşturur. Aramanın olağan bir sebebe bağlanması iddiayı zayıflatır.
Açıklamanın tanıkla desteklenmesi de mümkündür. Mahkeme tanık dinletme talebini 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m. 206 çerçevesinde inceler. Talep yalnız üç hâlde reddedilebilir. Delilin kanuna aykırı elde edilmesi, olayın karara etkisiz olması ve istemin davayı uzatma amacı taşıması bu hâllerdir.
CMK m. 207 ek bir güvence getirir. Delil isteminin geç bildirilmiş olması tek başına ret sebebi sayılmaz. Bu hüküm savunmanın sonradan ortaya çıkan tanıkları dinletmesine imkân tanır.
Aramaların Ardışık Sayılmaması Ne Anlama Gelir
Mahkeme, yapılan aramaların ardışık olmadığını ve Yargıtay'ın ardışık aranma kriterlerini taşımadığını tespit etmiştir. Bu tespit iddianın teknik dayanağını ortadan kaldırmıştır. Arama kaydı dosyada kalsa bile ardışık grup niteliği kazanmaz.
Nitelendirme farkı sonucu değiştirir. Ardışık grup iddiası, örgütsel bir haberleşme düzenine dayanır. Dağınık tekil aramalar böyle bir düzeni göstermez.
Ardışık arama beraat kararı verilen dosyalarda bu nitelendirme sık sık belirleyici olmaktadır. Gruplamanın hangi zaman aralığına göre yapıldığı ayrıca sorulabilir.
Aramaların Yıllara Dağılımı Neyi Gösterir
Savunmaya göre aramalar üç yıla dağılmıştır. 2012 yılında bir arama, 2013 ve 2014 yıllarında ise birkaç arama bulunmaktadır. Bu dağılım düzenli bir temas görüntüsü vermez.
Ölçütler düzenli aralıkları arar. On beş günde bir, ayda bir veya iki ayda bir yapılan aramalar tarif edilmektedir. Yıllara yayılmış tek tük aramalar bu tanımın dışında kalır.
Süreklilik ölçütü de aynı yönde işler. Örgüt üyeliği için eylemlerde süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk aranır. Dağınık aramalar bu üç ölçütü birlikte karşılamaz.
Ardışık Aranan Kişilerin Beyanı Neden Önemli
Aynı grupta aranan kişiler tanık olarak dinlenebilir. Beyanları iki yönde sonuç doğurur. Aleyhe beyan iddiayı güçlendirir. Tanımadığını söyleyen beyan ise grup iddiasını zayıflatır.
Bu dosyada birlikte aranan kişilerden ikisi örgütsel faaliyete şahit olmadığını söylemiştir. Bir kişi ise sanığı tanımadığını beyan etmiştir. Mahkeme bu beyanların aksini gösteren delil bulunmadığını saptamıştır.
Tanık dinlenmesi savunmanın talebiyle de gerçekleşebilir. Sanık, aramaları açıklamak için tanık dinletmiştir. Dinlenen tanıklar savunmayı destekleyen beyanda bulunmuştur. Beyanların tutarlılığı ayrıca değerlendirilir. Çelişkili beyanlar hükme esas alınmaz.
Tanığın sıfatı da incelenir. Askerî personel olup olmadığı ölçütler bakımından önem taşır. Sivil bir tanığın beyanı grup iddiasını desteklemez.
Mahkeme, sanığın savunması ile tanık beyanlarının aksini gösterecek hiçbir delil bulunmadığını tespit etmiştir. Bu tespit hükmün dayanaklarından biridir.
Tanık beyanının delil değeri ayrı bir tartışma konusudur. Konu tanık beyanı ve ardışık arama sayfasında ayrıca incelenmiştir. Bozma sonrası yeniden yargılamada tanık beyanının rolü ise ardışık aramada tanık beyanı sayfasında ele alınmaktadır.
Aynı grupta askerî personel olmayan kişilerin bulunması da sonucu etkiler. Ölçütler rütbe ve kuvvet denkliği arar. Sivil kişiler bakımından bu ölçütler uygulanamaz. Grubun karma yapıda olması örgütsel arama iddiasını zayıflatır. Ardışık arama beraat kararı verilen dosyalarda bu husus sıkça gündeme gelir.
Etkin Pişmanlıktan Yararlanmamak Aleyhe Sonuç Doğurur mu
Sanık, savunmasında etkin pişmanlıktan faydalanmak istemediğini belirtmiştir. Bu beyan mütalaada aleyhe değil, savunmanın tutarlılığı yönünde değerlendirilmiştir.
Etkin pişmanlık 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 221'de düzenlenmiştir. Hüküm, suça iştirak etmeden yakalanan örgüt üyesinin bilgi vermesi hâlinde ceza verilmemesini öngörür. TCK m. 314/4 uyarınca örgüt kurma suçuna ilişkin diğer hükümler silahlı örgüt suçunda da uygulanır.
Etkin pişmanlıktan yararlanmak bir haktır, yükümlülük değildir. Suçlamayı kabul etmeyen kişiden bu hükme dayanması beklenemez. Talepte bulunmamak tek başına suçun ispatı sayılamaz.
Etkin pişmanlık beyanlarının delil değeri de ayrı bir konudur. Başka dosyalarda verilen beyanlar teşhis biçiminde dosyaya girebilir. Bu beyanların hangi döneme ait olduğu ve neye dayandığı ayrıca denetlenir.
Beyanın tek başına yeterli sayılmadığı kararlarda vurgulanmaktadır. Destekleyici somut delil aranmaktadır. Beyan sahibinin kendi dosyasındaki durumu da değerlendirmeye girer.
Beraat Kararı Hangi Hükümlere Dayandı
Mahkeme beraat kararını CMK m. 223/2-e'ye, yani yüklenen suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmamasına dayandırmıştır. İddianame, sanığın 5237 sayılı TCK'nın 314/2 ve 58/9 maddeleri ile 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu m. 5/2 uyarınca cezalandırılması istemini taşımaktadır. TCK m. 314/2 örgüte üye olanlar için beş yıldan on yıla kadar hapis cezası öngörür. TCK m. 314, 3713 sayılı Kanunun 3. maddesinde terör suçu sayıldığından aynı Kanunun 5. maddesi uyarınca ceza yarı oranında artırılır.
Mahkeme, sanığın yüklenen suçu işlediğinin sabit olmadığını kabul etmiştir. Karar CMK m. 223/2-e uyarınca verilmiştir. Bu bent, yüklenen suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmaması hâlini düzenler.
“Beraat kararı; … e) Yüklenen suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmaması, Hallerinde verilir.”
CMK m. 230/2, beraat hükmünün gerekçesinde hangi bende dayanıldığının gösterilmesini zorunlu tutar. Gerekçe içermeyen hüküm CMK m. 289/1-g uyarınca hukuka kesin aykırı sayılır.
Delillerin Takdiri Hangi Kurala Bağlıdır
CMK m. 217/1, hâkimin yalnızca duruşmaya getirilmiş ve huzurunda tartışılmış delillere dayanabileceğini söyler. Bu deliller vicdani kanaatle serbestçe takdir edilir. Serbest takdir, kesin kanaate ulaşma zorunluluğunu kaldırmaz.
“Hâkim, kararını ancak duruşmaya getirilmiş ve huzurunda tartışılmış delillere dayandırabilir. Bu deliller hâkimin vicdanî kanaatiyle serbestçe takdir edilir.”
Anayasa m. 38/4 de bir güvence getirir. Suçluluğu hükmen sabit oluncaya kadar kimse suçlu sayılamaz. Giderilemeyen şüphe bu nedenle sanık lehine değerlendirilir.
Gerekçenin içeriği de kurala bağlıdır. CMK m. 230/1-b, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin gösterilmesini ister. Hukuka aykırı yöntemle elde edilen delil varsa ayrıca ve açıkça belirtilir.
Bu zorunluluk kanun yolu denetimini mümkün kılar. Hangi aramanın hangi ölçütü karşılamadığı yazılmalıdır. Genel ifadelerle kurulan gerekçe bozma riski taşır.
Karara Karşı Hangi Yollar Açıktır
Savcılık beraat kararına karşı istinaf yoluna başvurabilir. CMK m. 273/1 uyarınca istem, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde yapılır. Bu süre 2/3/2024 tarihli ve 7499 sayılı Kanunla düzenlenmiş ve 1/6/2024 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Bölge adliye mahkemesi dosyayı CMK m. 280 çerçevesinde inceler. Başvuru esastan reddedilebilir. CMK m. 289'daki aykırılıklardan biri varsa hüküm bozulur ve dosya ilk derece mahkemesine gönderilir. Diğer hâllerde davanın yeniden görülmesine karar verilir.
Beraat kesinleşirse tazminat yolu açılır. CMK m. 141/1-e bu hakkı tanır. 2/3/2024 tarihli ve 7499 sayılı Kanunla değişen CMK m. 142/2 uyarınca istemlerde 6384 sayılı Kanun hükümleri uygulanır ve başvuru Tazminat Komisyonuna yapılır. Kararların tam metni Yargıtay karar arama sisteminden taranabilir.
Tazminat isteminin süresi de kanunda belirlenmiştir. CMK m. 142/1 uyarınca kesinleşmenin tebliğinden itibaren üç ay içinde başvurulur. Her hâlde kesinleşmeyi izleyen bir yıl geçirilmemelidir.
Beraat kararı idari işlemleri kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Kamu görevinden çıkarma işlemi idari yargıda ayrıca dava edilir. Ankesör iddiasıyla ihraç ve göreve iade bu nedenle ayrı bir konudur.
Ardışık Arama Beraat Kararı Konusunda Avukat Desteği
Ardışık arama beraat kararı bakımından uygulanacak hukuki yol, ilgili mevzuatın yanında somut olayın özelliklerine, mevcut belgelere ve varsa idari veya yargısal kararlara göre değerlendirilir. Bu nedenle genel nitelikteki internet içeriği, dosyaya özgü hukuki incelemenin yerine geçmez.
Ardışık arama beraat kararı hakkında dosyanıza özgü bir değerlendirme talep ediyorsanız Online Hukuki Danışmanlık sistemi üzerinden görüşme planlayabilir veya ücretsiz soru formu üzerinden talebinizi iletebilirsiniz. Görüşmede sunulacak hukuki değerlendirme, paylaşılan bilgi ve belgelere göre yapılır.
Aynı grupta aranan kişilerin aleyhe beyanda bulunmaması iddiayı zayıflatır. Grup iddiası örgütsel bir bağ varsayımına dayanır. Bağın tanık beyanlarıyla doğrulanamaması delil değerini düşürür. Beyanların dosyaya nasıl geçtiği ayrıca tutanakla belgelenir.
Aramalarda periyodiklik yoksa iddia nasıl etkilenir?
Ölçütlerden biri aramaların on beş günde bir, ayda bir veya iki ayda bir yapılmasıdır. Yıllara dağılmış ve düzensiz aramalar bu tanıma girmez. Periyodikliğin bulunmaması savunmanın dayanaklarından biridir.
Etkin pişmanlıktan yararlanmamak aleyhe delil sayılır mı?
Etkin pişmanlık TCK m. 221'de düzenlenmiş bir haktır ve kullanılması zorunlu değildir. Suçlamayı kabul etmeyen kişiden bu hükme dayanması beklenmez. Talepte bulunmamak tek başına suçun ispatı anlamına gelmez.
Ardışık arama nedeniyle istenen ceza ne kadardır?
İddianameler TCK m. 314/2'ye dayanır ve bu hüküm beş yıldan on yıla kadar hapis öngörür. TCK m. 314, 3713 sayılı Kanunun 3. maddesinde terör suçu sayıldığı için aynı Kanunun 5. maddesi uyarınca ceza yarı oranında artırılır. Uygulanacak alt sınır bu nedenle yedi yıl altı aya çıkar.
Aynı mahkemenin başka bir dosyasındaki beraat emsal olur mu?
Benzer delil durumundaki dosyalar savunmada karşılaştırma amacıyla ileri sürülebilir. Bu dosyada Anayasa'nın 10. ve TCK'nın 3. maddesindeki eşitlik ilkesine dayanılmıştır. Her dosya kendi delil durumuna göre değerlendirildiği için sonuç garanti edilemez.
Ceza Hukuku
BAHİS SİTESİ DOLANDIRICILIĞI
Bahis sitesi dolandırıcılığı, gelişen teknolojinin ve sosyal medya kullanımının getirdiği reklamlar ve benzeri birtakım metodlar ile kişilerin dolandırılmasını ifade eder. Yasa dışı bahis sitesi dolandırıcılığı konusunda avukatlarımızı arayabilirsiniz.
