Uluslararası Travnik Üniversitesi Denklik Kalış Süresi
Uluslararası Travnik Üniversitesi Denklik Kalış Süresi
Travnik Üniversitesi mezunlarının denklik başvurusu kalış süresinden reddediliyor. Yüzde yetmiş kuralı, önlisans saydırma, iki iptal kararı ve dava yolu bu yazıda.
Bosna Hersek'te bulunan Uluslararası Travnik Üniversitesi, Türkiye'den giden öğrencilerin tercih ettiği kurumlar arasındadır. Asıl sorun mezuniyetten sonra başlar. Yükseköğretim Kurulu, dosyayı incelerken adayın yurt dışında ne kadar kaldığına bakar. Bulunma süresi yetersiz görülürse başvuru reddedilir. Travnik Üniversitesi denklik dosyalarında en sık karşılaşılan ret gerekçesi budur.
Bu sayfa, kalış süresi gerekçesiyle reddedilen iki dosyayı anlatır. Biri inşaat mühendisliği, diğeri hukuk mezunudur. İki dosyada da idare mahkemesi işlemi iptal etmiştir. Kararların dayandığı ölçütler bugün de geçerlidir.
Kalış Süresi Şartı Hangi Hükümden Doğuyor
Şartın kaynağı Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği'dir. Yönetmeliğin dördüncü maddesi, başvuruda pasaport asıllarını ister. Aynı madde il emniyet müdürlüğünden alınan giriş çıkış belgesini de arar. Altıncı maddenin birinci fıkrasının (a) bendi ise kişinin ilgili ülkede kalıp kalmadığını inceleme konusu yapar.
Asıl hüküm yedinci maddenin altıncı fıkrasının (d) bendidir. Bu bende göre bulunma süresinde eksiklik saptananların başvuruları reddedilir. Öğrenime devam süresinin tespitinde Türkiye'deki yükseköğretim mevzuatı esas alınır. Travnik Üniversitesi denklik başvuruları da bu bent üzerinden değerlendirilir.
Şart bir ceza değildir. Amaç, diplomanın gerçekten yüz yüze eğitimle alınıp alınmadığını ölçmektir. Sorun, ölçünün gün sayısına indirgenmesinden doğar.
Bulunma Süresi Nasıl Hesaplanıyor
Hesap, pasaport giriş çıkış kayıtları üzerinden yapılır. YÖK her eğitim öğretim dönemi için ayrı ayrı bakar. Ölçüt, o dönemin akademik takvimidir.
Yüzde Yetmiş Kuralı
Yönetmeliğe 2023 yılında eklenen cümle açıktır. Bulunma süresi her bir eğitim ve öğretim dönemi için yüzde yetmişten az olamaz. Eğitim öğretim faaliyetleri dışındaki süreler hesaplamaya dahil edilmez.
Bu ikinci cümle çoğu dosyada gözden kaçar. Yaz tatili, ara tatil ve resmî tatil günleri paydaya girmez. Dolayısıyla toplam gün sayısı düşük görünse bile oran tutabilir. Travnik Üniversitesi denklik dosyalarında itirazın ilk dayanağı çoğu zaman budur.
Sık Sorulan Sorular
Travnik Üniversitesi denklik başvurusu kaç gün kalış şartına bağlıdır?
Yönetmelik sabit bir gün sayısı vermez. Ölçüt orandır. Bulunma süresi her eğitim öğretim dönemi için yüzde yetmişten az olamaz. Tatil ve eğitim dışı süreler hesaba katılmaz.
Türkiye'de önlisans bitirip derslerini saydıranların kalış süresi nasıl hesaplanır?
Yönetmelik bu kişiler için ayrı bir inceleme öngörür. Bilim Alanı Danışma Komisyonu, Türkiye Yeterlilikler Çerçevesindeki kazanımları ve programın Türkiye'deki karşılığını dikkate alarak değerlendirme yapar.
Kalış süresinden verilen ret kararına karşı dava açılabilir mi?
Uygulamada şu süreler tartışma yaratır: staj dönemleri, tez yazım dönemleri ve uzaktan yürütülen ders haftaları. Bunların akademik takvimde nasıl göründüğü belgeyle ortaya konmalıdır. Üniversiteden alınacak resmî akademik takvim, dosyanın en güçlü ekidir.
Dönem başlangıç ve bitiş tarihlerini gösteren akademik takvim
Derslere devam durumunu gösteren resmî yazı
Ders programı ve sınav takvimi
Varsa staj veya uygulama yazışmaları
Önlisans Derslerini Saydıranlar İçin Özel İnceleme
Türkiye'de önlisans bitirip yurt dışında lisans tamamlayanların durumu ayrıdır. Yönetmelik bu kişiler için ayrı bir cümle taşır. Bilim Alanı Danışma Komisyonu, Türkiye Yeterlilikler Çerçevesindeki kazanımları dikkate alarak inceleme yapar. Programın Türkiye'deki mevzuatı ve kazanımları da hesaba katılır.
Bu cümlenin anlamı şudur: saydırılan dersler yok sayılamaz. Kişi o dersleri zaten Türkiye'de görmüştür. Yurt dışında geçirilecek süre de doğal olarak kısalır. Travnik Üniversitesi denklik dosyalarının önemli bir bölümü tam olarak bu gruptadır.
İnşaat Mühendisliği Mezunu İçin Verilen İptal Kararı
Dosyanın konusu şudur. Kişi, Hacettepe Üniversitesi Ankara Meslek Yüksekokulu inşaat programında önlisans eğitimi almıştır. Bu derslerini saydırarak Uluslararası Travnik Üniversitesi inşaat mühendisliği programını tamamlamıştır. Öğrenim 2016 ile 2018 yılları arasında iki yılda bitmiştir. Yurt dışındaki toplam kalış süresi 141 gün olarak tespit edilmiştir.
YÖK başvuruyu eğitime devam süresinin yetersizliği gerekçesiyle reddetmiştir. Ankara 5. İdare Mahkemesi bu işlemi iptal etmiştir. Mahkemenin gerekçesi üç noktada toplanır.
141 günlük süre, saydırılan önlisans dersleriyle birlikte değerlendirilmemiştir.
Bu değerlendirmeye ilişkin bir rapor ortaya konmamıştır.
Eğitimin yeterli olup olmadığı hususu hiç göz önüne alınmamıştır.
Karar, süre ölçütünün tek başına kullanılamayacağını göstermektedir. İdare, gün saymadan önce eğitimin içeriğini incelemek zorundadır.
Hukuk Mezunu İçin Verilen İptal Kararı
İkinci dosyada aday, aynı üniversitenin hukuk bölümünden mezundur. Yurt dışında kalış süresi 201 gün olarak tespit edilmiştir. YÖK yine süre yetersizliğinden ret kararı vermiştir.
Dava dilekçesinde üç husus ileri sürülmüştür. Aday hukuk mezunudur. Aldığı derslerin Türk hukukuna göre karşılaştırılması gerekir. Sırf gün sayısına bakılarak ret kararı verilemez.
Ankara 8. İdare Mahkemesi bu yönde karar vererek işlemi iptal etmiştir. Karar 25 Aralık 2019 tarihinde tebliğ edilmiştir. İki dosya birlikte okunduğunda tablo netleşir. Travnik Üniversitesi denklik başvurularında idarenin gün sayısına dayanan gerekçesi yargı denetiminde ayakta kalmamaktadır.
Aynı Gerekçe Başka Bir Üniversitede de İptal Edildi
Aynı ölçüt Travnik dışındaki dosyalarda da uygulanmıştır. Kosova'daki Iliria Üniversitesi hukuk bölümünden mezun olan bir adayın kalış süresi 192 gün olarak tespit edilmiştir. Yükseköğretim Kurulu bu süreyi yetersiz görerek başvuruyu reddetmiştir.
Dava dilekçesinde üç husus ileri sürülmüştür. Aday hukuk mezunudur. Aldığı derslerin Türk hukukuna göre karşılaştırılması gerekir. Sırf gün sayısına bakılarak ret kararı verilemez.
Ankara 8. İdare Mahkemesi bu yönde karar vererek işlemi iptal etmiştir. Karar 17 Aralık 2019 tarihinde tebliğ edilmiştir. İki kararın tebliği arasında yalnızca sekiz gün vardır. Aynı mahkeme, iki hafta içinde iki ayrı üniversitenin hukuk mezunu için aynı ölçütü kullanmıştır.
Bunun pratik sonucu açıktır. Gün sayısına dayanan ret gerekçesi tek bir kuruma özgü bir sorun değildir. Travnik Üniversitesi denklik dosyalarında bu karar da emsal olarak sunulabilir.
Mahkemeler Hangi Ölçütlere Bakıyor
Kalış süresi davalarında yargı üç soruyu sorar. Birincisi, sürenin nasıl hesaplandığıdır. İkincisi, hesabın hangi belgeye dayandığıdır. Üçüncüsü, eğitimin içeriğinin incelenip incelenmediğidir.
Kalış süresi hükmü 2017 yılından bu yana birkaç kez değişmiştir. 14 Nisan 2020 tarihli değişiklik, dönem bazlı ifadeyi kaldırıp oran esasını getirmiştir. Bu değişikliğin ayrıntısı 2020 yılındaki denklik yönetmeliği değişikliği sayfasında ele alınmıştır.
Danıştay Sekizinci Dairesi, 22 Eylül 2023 tarihli kararıyla bu değişikliklerin mimarlar yönünden iptaline hükmetmiştir. Karar 2020/4516 esas ve 2023/4062 numaralıdır. Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu 14 Mayıs 2025 tarihinde onama kararı vermiştir. Onama kararı 2024/740 esas ve 2025/1036 numaralıdır. Bu bilgiler yönetmeliğin resmî işlenmiş metnindeki dipnotlarda yer alır.
12 Ağustos 2023 tarihli değişiklik ise yüzde yetmiş kuralını ve önlisans saydırma incelemesini bugünkü haline getirmiştir. 15 Mart 2024 tarihli değişiklik yönetmeliği tanıma ve denklik kavramlarını yeniden düzenlemiştir. Dosyaya hangi metnin uygulanacağı, kayıt yılına göre belirlenir.
Ret Kararına Karşı İtiraz ve Dava Yolu
Ret kararı elinize ulaştığında iki yol vardır. Birincisi idareye başvurudur. İkincisi doğrudan iptal davasıdır.
İptal davası, kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde açılır. Yetkili yargı yeri Ankara idare mahkemeleridir. Dayanak, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunudur. Aynı Kanunun 11. maddesi uyarınca idareye yapılan başvuru dava süresini durdurur. Ancak bu yol dikkatli kullanılmalıdır, çünkü sessiz kalma hâlinde süre yeniden işler.
Yürütmenin Durdurulması Talebi
Dilekçede yürütmenin durdurulması istenebilir. Talebin gerekçesinde iki unsur gösterilir. İşlemin açıkça hukuka aykırı olduğu ve uygulanması hâlinde telafisi güç zarar doğacağı anlatılır. Mesleğe başlayamama ve atanma dönemini kaçırma somut zarar örnekleridir.
Dosyada Toplanması Gereken Belgeler
Travnik Üniversitesi denklik dosyasında delil düzeni sonucu belirler. Aşağıdaki belgeler dilekçe ekinde sunulur.
Ret kararının aslı ve tebliğ zarfı
Pasaportun işlem gören tüm sayfaları
İl emniyet müdürlüğünden alınan giriş çıkış dökümü
Üniversitenin resmî akademik takvimi
Onaylı transkript ve varsa ders transferi belgesi
Önlisans diploması ve saydırılan derslerin listesi
Belge eksikliği dava sürecinde telafi edilebilir. Yine de ilk dilekçede tam dosya sunmak, yürütmenin durdurulması kararı ihtimalini yükseltir.
Kararın Kazanılmasından Sonra Ne Oluyor
İptal kararı tek başına denklik belgesi anlamına gelmez. Karar, idareyi yeniden değerlendirme yapmaya zorlar. YÖK dosyayı yeniden inceler.
Bu aşamada üç sonuç çıkabilir. Denklik doğrudan verilebilir. Seviye ve Yeterlilik Belirleme Sistemi kapsamında bir işlem istenebilir. Ya da idare başka bir gerekçeyle yeniden ret kararı verebilir. Son ihtimalde yeni işleme karşı yeniden dava açılır. Sürecin genel çerçevesi YÖK denklik davaları ve itirazları sayfasında, başvuru adımları ise diploma denklik başvurusu sayfasında anlatılmıştır.
Başvuru Öncesinde Yapılabilecekler
Dava, son çaredir. Kayıt aşamasında atılacak birkaç adım riski azaltır. Kurumun tanınıp tanınmadığı önceden kontrol edilmelidir. Yükseköğretim Kurulu denklik birimi mevzuatı ve tanıma bilgilerini yayımlar.
Öğrencilik döneminde pasaport kayıtları düzenli tutulmalıdır. Her dönem için akademik takvim saklanmalıdır. Türkiye'ye dönüş tarihleri sınav takvimiyle uyumlu seçilmelidir. Bu basit alışkanlıklar, Travnik Üniversitesi denklik dosyasını baştan güçlendirir. Tanınmayan kurum riski için denklikte tanınmayan üniversitelerin durumu sayfası okunabilir.
İki kavram sık karıştırılır. Tanıma, kurumun ve programın akademik derece vermeye yetkili sayılmasıdır. Denklik ise diplomanın Türk sistemindeki bir programa eşdeğer sayılmasıdır.
Bir kurum tanınıyor olabilir. Buna rağmen mezununa denklik verilmeyebilir. Tanıma belgesi, denklik belgesi yerine geçmez. Yönetmelik bu ayrımı üçüncü maddesinde açıkça yapar.
Travnik Üniversitesi denklik dosyalarında ilk kontrol edilecek nokta budur. Kurum tanınmıyorsa süre tartışması zaten gündeme gelmez. Bu ihtimalde başvuru doğrudan reddedilir.
Kalış Süresi Dışındaki Ret Gerekçeleri
Yönetmeliğin yedinci maddesinin altıncı fıkrası ret hâllerini sayar. Kalış süresi bunlardan yalnız biridir. Diğer başlıklar şunlardır.
Kurumun ya da programın Yükseköğretim Kurulunca tanınmaması
Açık öğretim ve dışarıdan eğitim gibi devam zorunluluğu bulunmayan öğretim
Programın alan ve derece bakımından denk görülmemesi
Öğrenim dili Türkçe olan programlardan alınan diplomalar
Bir üst öğrenime geçiş vermeyen ara dereceler
Ret yazısında birden çok gerekçe bulunabilir. Her gerekçeye ayrı ayrı cevap verilmelidir. Tek bir gerekçenin çürütülmesi işlemi kaldırmaya yetmez.
Seviye ve Yeterlilik Belirleme Sistemi Devreye Girerse
Yönetmelik, eksiklik hâlinde ret dışında bir yol daha tanır. Bu yol Seviye ve Yeterlilik Belirleme Sistemidir. Kısa adı SYBS olarak kullanılır.
Sistem dört araç içerir. Ders tamamlama, staj tamamlama, proje yapma ve sınava girme bunlardır. Komisyon bunlardan birini ya da birkaçını isteyebilir.
SYBS kararı da bir idari işlemdir. İçeriği ağır ya da ölçüsüz ise dava konusu edilebilir. Travnik Üniversitesi denklik dosyalarında bu karar, ret kararına göre daha lehe bir sonuçtur. Yine de kabul etmeden önce içeriği incelenmelidir.
İtiraz Dilekçesinde Nelere Yer Verilir
İyi bir dilekçe üç bölümden oluşur. Önce olay anlatılır. Sonra ret gerekçesi tek tek ele alınır. En sonda hukuki dayanaklar sıralanır.
Olay bölümünde kayıt yılı, program adı ve mezuniyet tarihi yazılır. Gerekçe bölümünde idarenin hesabı sayısal olarak çürütülür. Dönem dönem gün tablosu bu bölüme konur.
Hukuki dayanak bölümünde yönetmelik hükümleri ve emsal kararlar gösterilir. Kayıt yılına göre hangi metnin uygulanacağı da belirtilir. Geçiş hükümleri bu noktada önem taşır.
Süreç Ne Kadar Sürüyor
Kesin bir süre vermek doğru olmaz. Yine de bir aralık verilebilir. İdare mahkemesinde ilk derece yargılaması çoğu dosyada bir yılın üzerindedir.
Yürütmenin durdurulması kararı ise daha erken çıkabilir. Bu karar, mesleğe başlama açısından belirleyici olur. İstinaf aşaması ayrıca zaman alır.
İptal kararının uygulanması için idareye otuz gün tanınır. Bu süre 2577 sayılı Kanunda düzenlenmiştir. İdare kararı uygulamazsa yeni bir dava yolu açılır.
Kayıt Öncesinde Sorulacak Sorular
Aşağıdaki sorular, sonraki yıllarda çıkacak sorunların çoğunu önler.
Kurum ve program Yükseköğretim Kurulunca tanınıyor mu?
Program örgün mü, uzaktan mı yürütülüyor?
Öğretim dili nedir ve dil belgesi istenecek mi?
Akademik takvim yıl içinde kaç gün derse denk geliyor?
Türkiye'de karşılığı olan bir program mı seçiliyor?
Beş sorunun cevabı yazılı olarak saklanmalıdır. Travnik Üniversitesi denklik başvurusunda bu belgeler dosyanın omurgasını oluşturur.
Dosyalarda Sık Görülen Hatalar
Aynı hatalar farklı dosyalarda tekrarlanır. Bunları bilmek zaman kazandırır.
İlk hata, ret yazısının geç okunmasıdır. Dava süresi tebliğ tarihinde başlar. Yazının beklemeye alınması hak kaybı doğurur.
İkinci hata, pasaport kayıtlarının eksik sunulmasıdır. Yalnız işlem gören sayfaların bir kısmı verilirse hesap eksik çıkar. Emniyet dökümü ile pasaport kayıtları birlikte sunulmalıdır.
Üçüncü hata, akademik takvimin hiç istenmemesidir. Takvim olmadan yüzde hesabı yapılamaz. Üniversiteden resmî yazı istemek çoğu zaman birkaç gün alır.
Dördüncü hata, ders içeriklerinin ihmal edilmesidir. Süre tartışması çoğu dosyada içerik tartışmasına dönüşür. Ders tanım formları önceden temin edilmelidir.
Beşinci hata, itiraz ile davanın karıştırılmasıdır. İdareye yapılan başvuru davanın yerine geçmez. İki yolun süre etkisi ayrı ayrı hesaplanmalıdır.
Kararın Uygulanması İçin Yapılacak Başvuru
İptal kararı kesinleşmeden de uygulanır. Kararın tebliğinden sonra idareye yazılı başvuru yapılır. Başvuruda karar örneği ve dosya numarası belirtilir.
İdare otuz gün içinde işlem tesis etmelidir. Bu süre dolduğunda cevap gelmezse yeni bir dava açılabilir. Kamu görevlilerinin kişisel sorumluluğu da gündeme gelebilir.
Diploma Denklik Belgesi Ne İşe Yarar
Belge, diplomanın Türkiye'de geçerli sayılmasını sağlar. Kamu görevine atanmada aranır. Yüksek lisans ve doktora başvurularında istenir. Meslek odalarına kayıtta da gerekir.
Belge olmadan diploma Türkiye'de sonuç doğurmaz. Bu nedenle ret kararı yalnız bir yazı değildir. Kişinin mesleğe girişini doğrudan engeller.
Travnik Üniversitesi denklik başvurusunda bu sonuç özellikle önemlidir. Mühendislik ve hukuk gibi alanlarda meslek icrası kanunla düzenlenmiştir. Belge gelmeden mesleğe başlanamaz.
Travnik Üniversitesi Denklik Konusunda Avukat Desteği
Travnik Üniversitesi denklik süreci bakımından izlenecek hukuki yol, ilgili mevzuatın yanında somut olayın özelliklerine, dosyadaki belgelere ve varsa idari veya yargısal kararlara göre değerlendirilir. Bu nedenle genel nitelikteki internet içeriği, dosyaya özgü hukuki incelemenin yerine geçmez.
Travnik Üniversitesi denklik başvurunuz hakkında dosyanıza özgü bir değerlendirme talep ediyorsanız Online Hukuki Danışmanlık sistemi üzerinden görüşme planlayabilir veya avukata soru sorma formu üzerinden talebinizi iletebilirsiniz. Görüşmede sunulacak hukuki değerlendirme, paylaşılan bilgi ve belgelere göre yapılır.
Açılabilir. İptal davası, ret kararının tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara idare mahkemelerinde açılır. Dilekçede yürütmenin durdurulması da istenebilir.
Ankara 5. İdare Mahkemesi kararının dayanağı nedir?
Mahkeme, 141 günlük sürenin saydırılan önlisans dersleriyle birlikte değerlendirilmediğini saptamıştır. Konuya ilişkin rapor düzenlenmediğini ve eğitimin yeterliliğinin incelenmediğini de gerekçe göstermiştir.
İptal kararı alınınca denklik belgesi kendiliğinden verilir mi?
Verilmez. İptal kararı idareyi yeniden değerlendirmeye zorlar. Sonuçta denklik verilebilir, Seviye ve Yeterlilik Belirleme Sistemi işlemi istenebilir veya başka gerekçeyle yeniden ret kararı çıkabilir.
Kalış süresi hesabında hangi belgeler esas alınır?
Pasaportun işlem gören sayfaları ve il emniyet müdürlüğünden alınan giriş çıkış dökümü esas alınır. Akademik takvim ve devam belgeleri de hesabın doğruluğunu denetlemek için sunulur.
Yönetmeliğin kalış süresi hükmü yargı denetiminden geçti mi?
Geçti. Danıştay Sekizinci Dairesi 2020 değişikliğinin mimarlar yönünden iptaline karar vermiştir. Bu karar Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun onamasıyla kesinleşmiştir.
Diploma Denklik
BOLOGNA SÜRECİ NEDİR?
Bologna Süreci, Avrupa’daki yükseköğretim sistemlerini uyumlu hale getirmeyi amaçlayan bir reform hareketidir. 1999 yılında 29 Avrupa ülkesi tarafından imzalanan Bologna Deklarasyonu ile başlamış olup, günümüzde 40’tan fazla ülke tarafından uygulanmaktadır. Sürecin temel hedefleri arasında ortak bir akademik derece sistemi (lisans, yüksek lisans, doktora), Avrupa Kredi Transfer Sistemi (ECTS) ve diplomaların karşılıklı tanınması yer almaktadır. Bu…